Kỹ năng thảo luận của đại biểu Bài 2: Cẩm nang cho đại biểu thảo luận sắc nét

3 giờ trướcBài gốc

Bám đúng “đề bài” kỳ họp - phát biểu nội dung cần bàn

Muốn thảo luận hay, trước hết nội dung chuẩn bị cho thảo luận phải đúng. Kinh nghiệm của nhiều đại biểu dân cử cho thấy, nhất thiết đại biểu phải chuẩn bị từ sớm, từ xa, nếu không có sự chuẩn bị thì sẽ làm mất thời gian của kỳ họp cũng như “mất điểm” trước cử tri vì thông thường kỳ họp được livestream, truyền thanh trực tiếp.

Hội nghị bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng hoạt động cho đại biểu HĐND các cấp tỉnh Quảng Ninh nhiệm kỳ 2026 - 2031. Ảnh: Thu Chung

Theo đó, trước khi bắt tay chuẩn bị nội dung thảo luận, đại biểu cần xác định rõ mình sẽ thảo luận nội dung gì để có bài thảo luận chất lượng, không bị lạc đề. “Đề bài” của kỳ họp đã được xác định rất rõ trong dự kiến chương trình kỳ họp - được gửi kèm theo Quyết định triệu tập kỳ họp tới đại biểu HĐND chậm nhất trước khi khai mạc kỳ họp 20 ngày theo Quy chế làm việc mẫu của HĐND xã, phường, đặc khu mà Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành; đồng thời, được HĐND thông qua tại phiên khai mạc kỳ họp, nội dung các báo cáo, tờ trình và dự thảo nghị quyết trình kỳ họp cũng được cơ quan tham mưu, giúp việc HĐND gửi đến đại biểu HĐND trước khi khai mạc kỳ họp (chậm nhất là 15 ngày trước ngày khai mạc kỳ họp thường lệ).

“Việc xác định nội dung thảo luận tại kỳ họp rất đơn giản, HĐND bàn nội dung gì thì đại biểu phải thảo luận đúng nội dung đó. “Chìa khóa” là đại biểu bám sát chương trình kỳ họp, tài liệu kỳ họp (các báo cáo, tờ trình, dự thảo nghị quyết, đề án,...), đối chiếu với thực tiễn địa phương, quy định của pháp luật liên quan và kiến nghị từ cử tri, từ đó vạch rõ nội dung thảo luận. Đi kèm với đó cần xác định rõ: nội dung nào đồng tình thì chỉ cần điểm đầu mục, nội dung nào chưa đồng tình, cần vạch rõ để làm rõ lý do; đồng thời, đi kèm với đó là các kiến nghị đi kèm để đi khảo sát, tìm tài liệu bổ sung. Đối với các nội dung còn băn khoăn cũng cần chỉ rõ vì sao và kiến nghị cơ quan chuyên môn giải trình nếu chưa tìm được câu trả lời thỏa đáng.

Đơn cử, thảo luận về báo cáo, dự thảo nghị quyết về phát triển kinh tế - xã hội, nếu số liệu cho thấy tỷ lệ thu ngân sách mới đạt 45% dự toán trong 6 tháng đầu năm, thì vấn đề cần bàn là nguyên nhân vì sao chưa đạt được 50%, có nguy cơ hụt thu hay không. Ngoài báo cáo đánh giá tình hình kinh tế - xã hội 6 tháng, cần nghiên cứu thêm báo cáo thu, chi ngân sách 6 tháng đầu năm, báo cáo riêng của ngành thuế, báo cáo thẩm tra của Ban Kinh tế - Ngân sách để xác định rõ nguyên nhân, khoản thu nào đạt thấp, nội dung nào đồng tình, nội dung nào cần làm rõ thêm. Đặc biệt là làm rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân đối với các nguyên nhân chủ quan, từ đó kiến nghị các giải pháp để 6 tháng cuối năm hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách.

Những tài liệu quý làm căn cứ thảo luận

Để các kiến nghị sát, trúng, ngoài nghiên cứu giải pháp qua các báo cáo, dự thảo nghị quyết, đại biểu có thể làm việc, khảo sát thêm để đề ra các giải pháp khả thi, phân tích thêm căn cứ pháp lý, thực tiễn để thuyết phục. Như muốn tăng thu từ nguồn cấp quyền sử dụng đất, có thể khảo sát về quy hoạch, dư địa quỹ đất, để bảo đảm tính khả thi. Nếu quỹ đất của địa phương không còn mà đại biểu cứ chăm chăm đề nghị đấu giá quyền sử dụng đất thì hóa ra đại biểu chưa nắm rõ thực tiễn.

Một trong những báo cáo mang tính cẩm nang cho đại biểu thảo luận sắc nét chính là báo cáo thẩm tra của các Ban của HĐND. Kinh nghiệm thực tiễn cho thấy, khi tham gia thảo luận, trên cơ sở chương trình kỳ họp, đại biểu chỉ cần đọc kỹ báo cáo thẩm tra của các Ban HĐND sẽ xác định rõ được các nội dung thảo luận sâu trên các lĩnh vực. Ngoài ra, báo cáo tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri cũng như báo cáo kết quả giám sát giải quyết trả lời ý kiến cử tri, báo cáo giám sát chuyên đề của Thường trực HĐND, các ban của HĐND cũng là những tài liệu quý để đại biểu thảo luận sâu sắc, có chất lượng - đại biểu Nguyễn Thị Hoan - HĐND xã Đức Thọ, Hà Tĩnh chia sẻ.

Tùy diễn đàn được phân công thảo luận để chuẩn bị bài thảo luận cũng như thời gian thảo luận. Thông thường, thảo luận tại Tổ thảo luận, thời gian ngắn hơn 5 - 7 phút, thảo luận tại hội trường từ 7 - 10 phút. Nội dung thảo luận cũng không cần ôm đồm quá nhiều nhưng khi chuẩn bị có thể bao quát đầy đủ, có thể cụ thể các nội dung cần làm rõ bởi trong quá trình thảo luận sẽ có ý kiến trùng, theo đó đại biểu sẽ phải gạch bỏ các nội dung này nếu so sánh không có gì mới.

“Chuẩn bị bài thảo luận tại hội trường cần chỉn chu hơn thảo luận tại Tổ thảo luận vì tại Hội trường sẽ được truyền thanh trực tiếp và livestream, cử tri và Nhân dân theo dõi rất sát, có thể ghi chép các nội dung thảo luận Tổ để làm tư liệu cho thảo luận tại hội trường kỳ họp. Chuẩn bị kỹ để tránh “vạ miệng” khi truyền thanh trực tiếp” - đại biểu Nguyễn Tuấn Anh, Phó Trưởng ban Văn hóa - Xã hội HĐND phường 1, Lâm Đồng chia sẻ.

Bình Nguyên

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/ky-nang-thao-luan-cua-dai-bieu-bai-2-cam-nang-cho-dai-bieu-thao-luan-sac-net-10414519.html