Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh Nguyễn Hồng Thái đánh trống khai hội Kinh Dương Vương. Ảnh: Thanh Thương/TTXVN
Theo các tài liệu lịch sử và thư tịch cổ, Kinh Dương Vương húy là Lộc Tục, sinh năm Nhâm Ngọ. Năm 2879 trước Công nguyên, Ngài lên ngôi, lập nên nhà nước Xích Quỷ - nhà nước sơ khai đầu tiên trong lịch sử dân tộc ta.
Kinh Dương Vương kết duyên cùng Thần Long, sinh ra Lạc Long Quân; Lạc Long Quân kết duyên cùng Âu Cơ, sinh ra các vua Hùng.
Trong buổi đầu hồng hoang đầy gian khó, Đức Thủy Tổ đã tập hợp, đoàn kết các thị tộc, bộ lạc, lập nên nhà nước Xích Quỷ; lãnh đạo nhân dân chống giặc, trị thủy, chế ngự thiên nhiên, đặt nền móng vững chắc cho sự phát triển bền vững của non sông đất nước. Công đức của Đức Thủy Tổ mãi mãi là bản hùng ca bất diệt trong buổi bình minh của lịch sử dân tộc, là biểu tượng sáng ngời của tinh thần tự chủ, tự cường và ý chỉ tự tôn dân tộc Việt Nam.
Nghi thức đọc trúc văn tại Lễ hội Kinh Dương Vương. Ảnh: Thanh Thương/TTXVN
Lễ hội Kinh Dương Vương từ lâu đã trở thành tình cảm thiêng liêng, cao quý. Âm vang lễ hội luôn thôi thúc mỗi người con đất Việt đoàn kết vượt qua khó khăn, thử thách, phấn đấu xây dựng và bảo vệ quê hương, đất nước ngày càng văn minh, giàu đẹp, xứng đáng với truyền thống đạo lý “Uống nước nhớ nguồn". Những năm qua, Khu di tích lịch sử Kinh Dương Vương luôn được Đảng, Nhà nước, các doanh nghiệp và nhân dân quan tâm đầu tư, bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị.
Lễ hội là dịp để con cháu Lạc Hồng tưởng nhớ, tri ân công lao to lớn của Đức Thủy Tổ đã có công khai thiên lập quốc; đồng thời kính báo với tổ tiên những thành quả mà bao thế hệ con cháu đã đoàn kết, nỗ lực vượt qua mọi gian lao, thử thách, giữ vững độc lập, chủ quyền quốc gia, xây dựng quê hương, đất nước ngày càng giàu đẹp, văn minh. Lễ hội là nơi phản ánh và tôn vinh những giá trị lịch sử, văn hóa của dân tộc; góp phần gắn kết cộng đồng, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân, giữ vững ổn định chính trị, an ninh - quốc phòng; đồng thời đáp ứng nhu cầu văn hóa, tinh thần trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Các đại biểu thành kính dâng hương Đức Thủy Tổ Kinh Dương Vương. Ảnh: Thanh Thương/TTXVN
Phát huy truyền thống đó, chính quyền và nhân dân phường Thuận Thành bước vào năm 2026 với những thời cơ và vận hội mới, phát huy truyền thống luôn đoàn kết, nỗ lực thực hiện thắng lợi các mục tiêu, chỉ tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ các cấp nhiệm kỳ 2025-2030.
* Cùng ngày 4/3 (tức ngày 16 tháng Giêng), tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Đình, chùa Hả, xã Nhã Nam tổ chức kỷ niệm 142 năm thủ lĩnh Lương Văn Nắm (tức Đề Nắm) tế cờ khởi nghĩa Yên Thế (1884 - 2026) và khai hội đình, chùa Hả. Lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh và đông đảo nhân dân và du khách thập phương tham dự.
Chương trình diễn xướng “Đề Nắm tế cờ khởi nghĩa Yên Thế” tái hiện khí thế sục sôi của buổi lễ tế cờ khởi nghĩa năm xưa. Ảnh: Đồng Thúy/TTXVN
Kỷ niệm 142 năm Đề Nắm tế cờ khởi nghĩa Yên Thế và khai hội đình, chùa Hả là dịp tri ân người Anh hùng áo vải và nghĩa quân Yên Thế; khẳng định giá trị lịch sử to lớn của cuộc khởi nghĩa Yên Thế; đồng thời góp phần bảo tồn, phát huy di sản văn hóa, gắn với phát triển du lịch tâm linh, giáo dục truyền thống yêu nước, khơi dậy niềm tự hào, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân.
Phát biểu tại buổi lễ, đại diện lãnh đạo UBND xã Nhã Nam nhấn mạnh: Cuối thế kỷ XIX, thực dân Pháp đẩy mạnh xâm lược nước ta, đời sống nhân dân vùng Yên Thế rơi vào cảnh lầm than. Cuộc chiến trường kỳ, gian khổ do thủ lĩnh Lương Văn Nắm lãnh đạo gây cho thực dân Pháp và tay sai nhiều tổn thất. Ông được suy tôn làm tổng chỉ huy nghĩa quân.
Sau khi Đề Nắm anh dũng hy sinh năm 1892, ngọn cờ khởi nghĩa được trao lại cho Hoàng Hoa Thám (Đề Thám) tiếp tục lãnh đạo nghĩa quân chiến đấu. Những chiến công của khởi nghĩa Yên Thế đã viết lên trang sử vẻ vang trong lịch sử dân tộc; thể hiện tinh thần đoàn kết, thượng võ, lòng yêu nước của nhân dân ta. Đình, chùa Hả vẫn là nơi đi về, hội tụ, là điểm tựa tinh thần của nghĩa quân Yên Thế.
Với giá trị đặc biệt về lịch sử và văn hóa, năm 1994, đình, chùa Hả được công nhận là Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia; một trong những điểm thuộc hệ thống di tích khởi nghĩa Yên Thế được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt vào năm 2012.
Chương trình diễn xướng “Đề Nắm tế cờ khởi nghĩa Yên Thế” tái hiện khí thế sục sôi của buổi lễ tế cờ khởi nghĩa năm xưa. Ảnh: Đồng Thúy/TTXVN
Điểm nhấn của buổi lễ là chương trình diễn xướng “Đề Nắm tế cờ khởi nghĩa Yên Thế” tái hiện khí thế sục sôi của buổi lễ tế cờ khởi nghĩa năm xưa. Qua đó, khán giả được sống lại thời khắc hào hùng khi nghĩa quân dưới sự lãnh đạo của người anh hùng áo vải Đề Nắm tụ nghĩa giữa núi rừng Yên Thế, phất cao lá cờ khởi nghĩa, thể hiện ý chí quật cường chống thực dân xâm lược.
Chương trình không chỉ khắc họa tinh thần đoàn kết, lòng yêu nước và khát vọng độc lập của nghĩa quân, mà còn góp phần giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ hôm nay, nhắc nhớ về một giai đoạn lịch sử bi tráng trong phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX.
Sau phần lễ, phần hội diễn ra sôi nổi với nhiều hoạt động thể thao, trò chơi dân gian như Nấu cơm niêu, cờ tướng, kéo co, bóng chuyền hơi, bịt mắt đập niêu… tạo không khí vui tươi, đoàn kết, đậm đà bản sắc truyền thống.
Thanh Thương - Đồng Thúy (TTXVN)