Lá chắn phòng không Nga đe dọa 'át chủ bài' hạt nhân Trident của Anh

5 giờ trướcBài gốc

Phương Tây lo ngại sức mạnh của lá chắn phòng không Nga

Báo cáo của ông Sidharth Kaushal - chuyên gia về tên lửa thuộc Viện Các quân chủng thống nhất Hoàng gia Anh (RUSI) cho rằng khả năng tấn công trực tiếp của châu Âu hiện là yếu tố then chốt bảo đảm uy tín của năng lực răn đe hạt nhân độc lập trong khu vực.

Tên lửa hạt nhân Trident II D5 của Anh: Ảnh: Lockheed Martin/PA

Theo đánh giá của Royal United Services Institute (RUSI), trong thập kỷ tới, Anh và Pháp có thể đối mặt với nhiều nghi ngại hơn về hiệu quả của năng lực răn đe hạt nhân, nếu Nga tiếp tục nâng cấp và hiện đại hóa các hệ thống phòng thủ tên lửa của mình.

Báo cáo nhấn mạnh hai tổ hợp phòng thủ chủ chốt của Nga gồm hệ thống đánh chặn tên lửa đạn đạo A-235 đặt trên mặt đất và hệ thống S-500 Prometheus, được cho là có khả năng đánh chặn tên lửa đạn đạo liên lục địa. S-500 được mô tả có thể tiêu diệt mục tiêu ở khoảng cách hơn 480 km.

Ông Kaushal nhận định: “Không thể chắc chắn Nga sẽ đánh chặn được toàn bộ tên lửa đạn đạo phóng từ tàu ngầm, nhưng cũng không thể bảo đảm rằng số lượng tên lửa vượt qua được hệ thống phòng thủ sẽ đủ để đạt hiệu quả mong muốn”.

Phân tích trong báo cáo dựa trên các dữ liệu tổng hợp từ năm 2024, khi Israel và Mỹ được cho là đạt tỷ lệ đánh chặn khoảng 90% trong hai đợt đối phó với các cuộc tấn công tầm xa, mỗi đợt khoảng 200 tên lửa đạn đạo. Nếu Nga đạt được hiệu suất tương tự, năng lực tấn công của Anh và Pháp có thể bị suy giảm đáng kể.

Báo cáo cũng lưu ý rằng đầu đạn hạt nhân cần một vụ nổ kích hoạt chính xác và đồng bộ để tạo phản ứng dây chuyền. Trong trường hợp bị tên lửa đánh chặn va chạm, khả năng xảy ra vụ nổ hạt nhân toàn phần là thấp, song có thể tạo ra mảnh vỡ rơi xuống từ trên cao. Theo ông Kaushal, trong thập kỷ tới, Nga có thể xây dựng một hệ thống phòng thủ tên lửa đạn đạo nhiều lớp xung quanh thủ đô Moscow, kết hợp giữa A-235 và S-500, làm thay đổi đáng kể cán cân răn đe chiến lược.

Anh và Pháp hiện chỉ có thể tiến hành các cuộc tấn công hạt nhân chiến lược thông qua lực lượng tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo. Quy mô kho đầu đạn của hai nước cũng nhỏ hơn đáng kể so với Mỹ, trong bối cảnh một số đồng minh châu Âu bày tỏ hoài nghi về mức độ hỗ trợ của Washington nếu xảy ra xung đột với Nga.

Theo các số liệu công khai, Anh duy trì khoảng 225 đầu đạn hạt nhân, trong đó khoảng 120 đầu đạn được đánh giá là có khả năng hoạt động. Khoảng 40 đầu đạn được triển khai trên biển tại mọi thời điểm, trên một trong bốn tàu ngầm lớp Vanguard của Hải quân Hoàng gia.

Sức ép về tăng chi tiêu quốc phòng

Bộ trưởng Tài chính Anh Rachel Reeves đang đối mặt với sức ép gia tăng về việc đẩy nhanh tăng chi tiêu quốc phòng. Các tướng lĩnh quân đội cảnh báo về những thách thức an ninh mới từ Moscow, trong khi lực lượng vũ trang Anh được cho là đang gặp nhiều vấn đề, bao gồm tình trạng thiếu hụt nhân sự.

Bà Sharon Graham, Tổng Thư ký công đoàn Unite the Union - một trong những nhà tài trợ lớn của Công đảng - kêu gọi Thủ tướng Keir Starmer thực hiện cam kết nâng chi tiêu quốc phòng lên 2,5% GDP vào năm 2027. Bà cho rằng chính phủ cần hành động sớm hơn, đồng thời cảnh báo việc trì hoãn có thể ảnh hưởng đến an ninh quốc gia và đe dọa “hàng nghìn” việc làm.

Theo truyền thông Anh, bà Graham thậm chí kêu gọi Thủ tướng Starmer thay Bộ trưởng Tài chính nếu việc tăng chi tiêu quốc phòng tiếp tục bị trì hoãn. Hiện Bộ Tài chính Anh chưa chấp thuận tăng ngân sách quốc phòng ngay trong năm nay, dù có các đề xuất nâng chi tiêu thường xuyên của Bộ Quốc phòng trong bối cảnh lo ngại về mức thâm hụt 28 tỷ bảng Anh. Tuần trước, bà Reeves cho biết việc phân bổ thêm nguồn lực cho quân đội sẽ phải chờ các kỳ rà soát chi tiêu trong tương lai.

Chi tiêu quốc phòng của châu Âu tiếp tục là chủ đề được Tổng thống Mỹ Donald Trump nhấn mạnh kể từ khi ông trở lại Nhà Trắng năm 2025, với yêu cầu gia tăng đóng góp quân sự từ các đồng minh. Nhiều lãnh đạo châu Âu cũng đề cập sự cần thiết phải tăng cường năng lực tự vệ trong bối cảnh lo ngại Washington có thể cắt giảm hỗ trợ an ninh cho khu vực.

Tại Hội nghị An ninh Munich đầu tháng 1/2025, Thủ tướng Keir Starmer kêu gọi NATO đẩy nhanh quá trình tái vũ trang châu Âu, nhấn mạnh các nước “phải chi tiêu nhiều hơn và nhanh hơn” để đối phó thách thức an ninh gia tăng.

Đầu tháng này, Anh thông báo kế hoạch phát triển vũ khí chính xác tầm xa và siêu thanh mới nhằm tăng cường năng lực tác chiến trên biển, phối hợp với Pháp và Italy. Dự án mang tên Stratus sẽ có hai biến thể: một phiên bản siêu thanh và một phiên bản tàng hình tốc độ cận âm, dự kiến trang bị cho các tàu khu trục Type 26 của Hải quân Hoàng gia. Tuy nhiên, chương trình có thể kéo dài nhiều năm và các hệ thống này khó có thể được đưa vào biên chế trước thập niên 2030.

Năm 2025 ông Starmer cho biết Anh sẽ mua ít nhất 12 tiêm kích tàng hình F-35A Lightning II có khả năng mang vũ khí hạt nhân. Các nguồn tin quốc phòng nhận định dòng máy bay này có thể xuyên thủng nhiều mạng lưới phòng không hiện đại.

Không giống tên lửa Trident phóng từ tàu ngầm, các máy bay F-35A có thể được trang bị bom trọng lực B61 do Mỹ sản xuất. Loại bom này được thả từ máy bay và lượn tới mục tiêu nhưng máy bay mang chúng phải tiến sâu vào không phận đối phương. Việc sử dụng vũ khí do Mỹ chế tạo có thể cần sự chấp thuận từ Washington cũng như cơ chế tham vấn trong NATO.

Hiện chưa rõ thời điểm công bố bất kỳ gói tăng chi tiêu quốc phòng mới nào. Bộ trưởng Tài chính Rachel Reeves dự kiến trình bày Tuyên bố Mùa xuân vào ngày 3/3.

Người phát ngôn Bộ Quốc phòng Anh cho biết năng lực răn đe hạt nhân của nước này là “bảo đảm tối thượng” cho an ninh quốc gia và đang được rà soát thường xuyên để thích ứng với các mối đe dọa tiềm tàng. Theo quan chức này, chính phủ đã công bố khoản đầu tư hơn 400 triệu bảng Anh để phát triển vũ khí chính xác tầm xa, bao gồm cả tên lửa siêu thanh, nhằm tăng cường năng lực công nghệ quân sự trong tương lai.

Hồng Anh/VOV.VN (Tổng hợp)

Nguồn VOV : https://vov.vn/quan-su-quoc-phong/la-chan-phong-khong-nga-de-doa-at-chu-bai-hat-nhan-trident-cua-anh-post1271566.vov