Làm đẹp cần sự thấu hiểu ký ức đô thị

2 giờ trướcBài gốc

Người dân và du khách check-in khu vực trước chợ Bến Thành

Theo quyết định của UBND TP.HCM, Công ty CP Đầu tư và Kinh doanh nhà Khang Điền được chấp thuận làm nhà tài trợ và trực tiếp thi công chỉnh trang một số tuyến đường, nút giao thông và công trình công cộng trên địa bàn thành phố.

Các khu vực gồm quảng trường trước chợ Bến Thành, vòng xoay ngã 6 Phù Đổng, vòng xoay hồ Con Rùa và các tuyến đường huyết mạch Nguyễn Huệ, Đồng Khởi, Hàm Nghi, Hai Bà Trưng… Đây đều là những không gian trung tâm, có mật độ sử dụng cao, gắn với hình ảnh đô thị và đời sống sinh hoạt của người dân, du khách.

Tuy nhiên, theo Sở QH&KT TP.HCM, trong quá trình triển khai, một số khu vực có tính chất đặc thù, là không gian công cộng và điểm nhấn biểu tượng của thành phố chưa được quan tâm, cân nhắc đúng mức, ảnh hưởng đến diện mạo khu vực trung tâm.

Qua rà soát và tiếp nhận phản ánh từ cộng đồng, Sở QH&KT nhận thấy tại quảng trường trước chợ Bến Thành và vòng xoay hồ Con Rùa, việc thi công thực tế có sự khác biệt về màu sắc và phạm vi thực hiện so với phương án đã được chấp thuận. Việc thay đổi màu sắc tại hai khu vực trên đã tác động trực tiếp đến không gian cảnh quan và các công trình kiến trúc xung quanh, dẫn đến nhiều ý kiến trái chiều trong dư luận.

Từ cơ sở đó, Sở QH&KT đã đề nghị Sở Xây dựng tạm dừng việc chỉnh trang tại quảng trường trước chợ Bến Thành và hồ Con Rùa để đánh giá, lựa chọn phương án phù hợp. Đồng thời, đơn vị thi công khẩn trương cung cấp phương án, giải trình rõ những điểm khác biệt so với phương án đã được thành phố chấp thuận trước đó.

Trước đó, Sở VHTT TP.HCM cũng lưu ý việc sơn lại chợ Bến Thành, di tích cấp thành phố phải bảo đảm đúng màu sắc hiện hữu, giữ nguyên các đường nét, họa tiết trang trí. Đối với hồ Con Rùa, dù chưa được xếp hạng di tích nhưng đây là công trình công cộng đã ăn sâu vào ký ức của nhiều thế hệ người dân, vì vậy việc chỉnh trang cần thận trọng, tôn trọng giá trị lịch sử và cảm xúc cộng đồng.

Không thể “đồng phục” di sản đô thị

Ghi nhận thực tế cho thấy, sau gần hai tuần chỉnh trang, chợ Bến Thành và quảng trường phía trước đã khoác lên diện mạo khác lạ. Mái chợ được sơn mới với gam đỏ tươi. Tại quảng trường trước chợ, những mảng họa tiết lớn hình sóng nước xuất hiện, tạo điểm nhấn mới cho không gian trung tâm vốn quen thuộc.

Theo đơn vị thi công, họa tiết sóng nước được lựa chọn nhằm gợi nhắc đặc trưng sông nước Nam Bộ và lịch sử hình thành chợ Bến Thành bên bờ sông Bến Nghé, đồng thời tạo điểm nhấn cảnh quan cho đô thị hiện đại. Trên nền các mảng trang trí này, các thuyền hoa phục vụ trang trí Tết trở nên nổi bật, thu hút sự quan tâm của người dân và du khách.

Tuy nhiên, diện mạo mới của chợ Bến Thành cũng nhanh chóng làm dấy lên nhiều ý kiến trái chiều trong dư luận. Là di sản hơn một thế kỷ của Sài Gòn, việc công trình biểu tượng này khoác lên gam màu rực rỡ nhưng khác lạ so với hình ảnh quen thuộc khiến không ít người băn khoăn về mức độ phù hợp.

Công trình hồ Con Rùa đã được chỉnh trang sau khi tiếp nhận ý kiến góp ý

Tương tự, tại hồ Con Rùa, việc sơn mới với ba tông màu chủ đạo gồm vàng nhạt, trắng và xanh ngọc bao phủ các lối đi, bậc thang và thành hồ cũng tạo nên làn sóng tranh luận. Sự thay đổi nhanh chóng về màu sắc khiến không gian gắn bó với ký ức đô thị của người dân trở nên vừa lạ lẫm, vừa gây nhiều ý kiến khác nhau. Sau khi tiếp nhận phản hồi từ dư luận và giới chuyên môn, đơn vị thi công đã điều chỉnh một số gam màu tại hồ Con Rùa theo hướng tiết chế hơn, chuyển sang các tông vàng nhạt và xám trắng. Theo ghi nhận, phương án màu sắc sau điều chỉnh đã nhận được sự đồng tình cao hơn.

Tại buổi làm việc với Sở VHTT TP.HCM cùng các đơn vị liên quan, ông Lê Hoàng Khởi, Phó Tổng giám đốc Công ty Khang Điền khẳng định doanh nghiệp sẵn sàng điều chỉnh màu sơn, phương án chỉnh trang chợ Bến Thành và hồ Con Rùa theo góp ý của các cơ quan chức năng và giới chuyên môn. Đối với mái chợ Bến Thành, doanh nghiệp cho biết đã lựa chọn màu “strawberry red” (đỏ dâu), do không xác định được màu gốc, đồng thời tham chiếu màu hiện trạng và một số công trình cùng thời kỳ trên trục Lê Lợi. Riêng quảng trường trước chợ được xác định là hạng mục mang tính tạm thời, chờ các dự án ngầm, nên có thể linh hoạt thay đổi màu sắc, họa tiết theo từng chủ đề.

Nhiều chuyên gia, đại diện các hội chuyên ngành đã thẳng thắn bày tỏ quan điểm. Theo bà Phạm Dương Mỹ Thu Huyền, Phó Chủ tịch thường trực Hội Di sản văn hóa TP.HCM, chợ Bến Thành là di tích cấp thành phố, mái chợ là bộ phận cấu thành di tích nên mọi thay đổi về màu sắc cần có ý kiến của cơ quan quản lý và hội đồng tư vấn, không thể so sánh với các hạng mục cảnh quan trên đường Lê Lợi.

Ông Nguyễn Trường Lưu, Chủ tịch Hội KTS TP.HCM cho rằng, chủ trương làm đẹp đô thị là cần thiết nhưng mỗi công trình có cá tính riêng, “không thể đồng phục tất cả”. Với chợ Bến Thành, giải pháp phù hợp là sơn lại mái theo gam đỏ nâu trầm, tiệm cận màu gốc, tránh các sắc đỏ tươi gây “lệch tông” với không gian xung quanh. Riêng quảng trường trước chợ, cần trả lại màu mặt đường và chỉ trang trí linh hoạt theo sự kiện để bảo đảm công năng giao thông và sinh hoạt.

Đối với hồ Con Rùa, dù chưa được xếp hạng di tích nhưng đây là không gian gắn với ký ức đô thị của người Sài Gòn. Theo KTS Nguyễn Trường Lưu, công trình này mang phong cách bê tông trần, vẻ đẹp nằm ở vật liệu gốc như gạch ốp, đá rửa, do đó nên rửa sạch lớp sơn và trả lại vật liệu ban đầu thay vì sơn màu trang trí.

Tăng cường phối hợp, lắng nghe góp ý

Ngày 4.2, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Bùi Xuân Cường ký văn bản số 920/UBND-ĐT, yêu cầu các Sở, ngành tăng cường phối hợp, rà soát quy trình, thống nhất phương án chỉnh trang, đồng thời chủ động tiếp nhận ý kiến góp ý của chuyên gia và người dân.

UBND TP.HCM khẳng định chủ trương chỉnh trang đô thị là đúng đắn, mang ý nghĩa thiết thực, đã và đang nhận được sự đồng thuận lớn của nhân dân cũng như sự đồng hành tích cực của cộng đồng doanh nghiệp. Tuy nhiên, việc triển khai cần được thực hiện một cách thận trọng, đặc biệt đối với các công trình mang giá trị lịch sử, văn hóa và ký ức đô thị.

UBND TP đề nghị Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp với Sở QH&KT, Sở VHTT cùng các Sở, ngành liên quan rà soát quy trình, thủ tục, phương án thiết kế, thi công các công trình chỉnh trang, bảo đảm thống nhất, đúng quy định; tăng cường kiểm tra thực địa, làm việc với đơn vị tài trợ để kịp thời điều chỉnh, hoàn thành đúng tiến độ phục vụ Tết Bính Ngọ 2026.

Sở Xây dựng đồng thời chủ động tiếp thu ý kiến chuyên gia, cung cấp thông tin cho báo chí và báo cáo UBND TP.HCM trước ngày 10.2. UBND các phường, xã và đặc khu được giao tăng cường đối thoại, vận động người dân và huy động nguồn lực xã hội hóa cho công tác chỉnh trang đô thị.

Cải tạo 14 khu đất trống thành công viên, không gian công cộng

Tại hội nghị đánh giá tình hình kinh tế, xã hội tháng 1.2026 và triển khai nhiệm vụ tháng 2.2026 diễn ra ngày 4.2, Giám đốc Sở Xây dựng TP.HCM Trần Quang Lâm cho biết, thành phố sẽ cải tạo tổng cộng 14 khu đất trống, bỏ hoang thành công viên, không gian công cộng để phục vụ người dân vui xuân dịp Tết Nguyên đán năm nay.

Theo ông Lâm, ngoài 9 khu đất do Sở Nông nghiệp và Môi trường đề xuất, Sở Xây dựng đã phối hợp với phường Bến Thành, phường Sài Gòn làm việc với các chủ đầu tư nhằm chỉnh trang thêm các khu đất trống, mở rộng không gian sinh hoạt cộng đồng. Tổng cộng 14 vị trí với diện tích khoảng 5 ha sẽ được đưa vào sử dụng tạm thời trong dịp Tết. “Những khu đất trước đây bỏ trống nay được chỉnh trang thành không gian công cộng khang trang, phục vụ người dân vui chơi, thư giãn”, ông Lâm cho biết.

THÙY TRANG

Nguồn Văn hóa : http://baovanhoa.vn/doi-song/lam-dep-can-su-thau-hieu-ky-uc-do-thi-203043.html