Lan tỏa tinh hoa ẩm thực Bát Tràng

3 giờ trướcBài gốc

Những món ngon mang hồn cốt làng nghề

Tinh tế và độc đáo mâm cỗ Bát Tràng. Ảnh: BT

Nói đến Bát Tràng, người ta thường nghĩ ngay đến gốm sứ – một làng nghề có lịch sử lâu đời. Song hành với nghề gốm, nơi đây còn lưu giữ một nền ẩm thực đặc sắc, phản ánh rõ nét đời sống văn hóa, phong tục tập quán của cộng đồng cư dân làng nghề.

Ẩm thực Bát Tràng mang nét dung dị mà tinh tế, đề cao sự hài hòa trong hương vị và cách bài trí. Từ những bữa cơm thường ngày đến mâm cỗ lễ Tết, mỗi món ăn đều chứa đựng câu chuyện về gia đình, dòng họ và ký ức cộng đồng.

Việc tri thức nấu cỗ Bát Tràng được ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào năm 2025 càng khẳng định giá trị bền vững của nền ẩm thực này trong kho tàng văn hóa Thăng Long – Hà Nội.

Sự phong phú của ẩm thực Bát Tràng được thể hiện rõ qua nhóm món tráng miệng, những món quen thuộc như chè sen long nhãn, chè kho, xôi vò, bánh chay, xôi cốm, xôi cẩm hạt sen… mang đậm hương vị truyền thống, gợi nhớ nếp sinh hoạt xưa của người làng.

Những món ăn chứa đựng tâm huyết và tài hoa của người làng với ẩm thực. Ảnh: BT

Ở nhóm món ăn thường ngày và lễ Tết, sự đa dạng càng được mở rộng với những món giàu dinh dưỡng và tinh tế như gà “mẫu tử đoàn viên”, nem tôm, canh bóng, canh măng mực, bún riêu chay, giò hoa ngũ sắc, su hào xào mực… Mỗi món ăn không chỉ hấp dẫn về hương vị mà còn thể hiện sự khéo léo trong cách kết hợp nguyên liệu.

Đặc biệt, những món như cá mòi nướng, canh cá lành canh nấu nhót hay chả cá lành canh cho thấy dấu ấn riêng của ẩm thực vùng ven sông Hồng – nơi nguồn nguyên liệu tươi ngon góp phần tạo nên bản sắc.

Ở cấp độ cao hơn là các mâm cỗ chuyên đề – nơi hội tụ đầy đủ tinh hoa ẩm thực Bát Tràng. Mâm cỗ giỗ Tổ với các món như chuối đậu nấu ốc, thịt gà luộc, xôi trắng, cháo tôm, nem bồ câu… hay mâm cơm chay với canh măng mực, giò nấm, cá kho, phở cuốn… không chỉ phong phú về món mà còn hàm chứa ý nghĩa văn hóa sâu sắc.

Mỗi món ăn là một câu chuyện được kể bằng ngôn ngữ ẩm thực. Ảnh: BT

Chính sự đa dạng ấy cho thấy ẩm thực Bát Tràng không chỉ dừng ở một vài món đặc trưng, mà là cả một hệ thống món ăn phong phú, phản ánh đầy đủ đời sống vật chất và tinh thần của người dân làng nghề qua nhiều thế hệ.

Chung tay lan tỏa giá trị ẩm thực Bát Tràng

Nhận thức rõ giá trị của di sản ẩm thực, cộng đồng Bát Tràng đang có những bước đi bài bản để bảo tồn và phát huy. Hội thi Ẩm thực Bát Tràng – Xuân Bính Ngọ 2026 minh chứng rõ nét cho sự chung tay ấy.

Hội thi không chỉ là sân chơi, mà còn là dịp để cộng đồng cùng nhìn lại, tôn vinh và lan tỏa tinh hoa ẩm thực truyền thống. Với chủ đề “Ẩm thực Bát Tràng – tinh hoa ẩm thực Việt”, sự kiện đã thu hút đông đảo người dân tham gia, đại diện cho 19 dòng họ trong làng, tạo nên một bức tranh sinh động về đời sống ẩm thực địa phương.

Ban Giám khảo Hội thị Ẩm thực Bát Tràng – Xuân Bính Ngọ 2026 lắng nghe thí sinh thuyết trình về mâm cỗ. Ảnh: BT

Điểm đặc biệt của hội thi là sự vào cuộc đồng bộ của cả cộng đồng: Từ Ban đại diện nhân dân, các tổ chức văn hóa, đến Câu lạc bộ Nữ doanh nhân – nghệ nhân Bát Tràng. Sự chung tay này cho thấy ẩm thực không còn là câu chuyện của từng gia đình, mà đã trở thành một phần của chiến lược gìn giữ và phát triển văn hóa làng nghề.

Điểm nhấn của hội thi là việc mỗi món ăn vừa được chế biến công phu và được kể lại bằng những câu chuyện đầy cảm xúc. Điều này giúp ẩm thực Bát Tràng không chỉ “ngon” mà còn “có hồn”, chạm tới cảm xúc của người thưởng thức.

Kết quả, mâm cỗ giỗ tổ của đội My Love đến từ CLB Nữ doanh nhân Nghệ nhân Bát Tràng đã giành giải Đặc biệt, ghi nhận sự cầu kỳ, sáng tạo của các nữ doanh nhân nghệ nhân trong việc chế biến các món ăn như: Chuối đậu nấu ốc, thịt gà luộc, cháo tôm, cơm nắm muối vừng, nem bồ câu, chè sum sum…

Đội giành giải Đặc biệt của Hội thi. Ảnh: BT

Trong số các món ăn nổi bật, món cá mòi nướng của bà Nguyễn Thị Bắc và chồng là ông Nguyễn Đức Lợi đã xuất sắc giành giải Nhất, để lại ấn tượng sâu sắc. Đây là minh chứng cho sự sáng tạo dựa trên nền tảng truyền thống.

Chia sẻ về bí quyết làm nên món đặc sản này, bà Bắc cho biết đây là thành quả của quá trình tự mày mò, học hỏi và sáng tạo dựa trên cách chế biến cá truyền thống của các bậc tiền bối trong làng.

Để có được mẻ cá ngon, khâu chọn nguyên liệu và tẩm ướp được ông bà thực hiện vô cùng cầu kỳ. Những con cá mòi tươi rói, bụng đầy trứng bùi ngậy được chọn từ sớm, sau khi sơ chế sạch sẽ được tẩm ướp cùng nhiều loại gia vị đặc trưng như hạt dổi, mắc khén, hạt tiêu, nghệ...

Đặc biệt, trước khi đưa lên bếp than hoa nướng thủ công, cá được phết một lớp mỡ gà thơm ngậy để tạo nên màu sắc vàng ruộm và hương vị nồng nàn khó cưỡng. Khi thưởng thức, món ăn càng thêm tròn vị khi kết hợp cùng các loại lá dân dã như lộc vừng, lá sung, búp ổi và nước chấm tinh tế.

Món cá mòi nướng của ông Nguyễn Đức Lợi và bà Nguyễn Thị Bắc giành giải Nhất. Ảnh: BT

Được giải Nhất với món này, hai ông bà rất vui mừng vì món ăn do mình sáng tạo dựa trên tri thức về ẩm thực của Bát Tràng được ghi nhận. Đây là động lực để ông bà tiếp tục cống hiến, sáng tạo nên những món ăn ngon, phát huy giá trị của ẩm thực Bát Tràng.

Không dừng lại ở khuôn khổ hội thi, việc ứng dụng công nghệ như xây dựng video, lan tỏa trên mạng xã hội – đang mở ra hướng đi mới cho ẩm thực Bát Tràng.

Sự kết hợp giữa truyền thống và hiện đại, giữa cá nhân và cộng đồng, đang tạo nên sức sống mới cho ẩm thực Bát Tràng. Với nền tảng là sự chung tay của 19 dòng họ, tinh hoa ẩm thực nơi đây đang từng bước lan xa, góp phần làm giàu thêm bản sắc văn hóa của Thủ đô Hà Nội trong thời kỳ hội nhập.

Ngọc Dung - Hương Giang

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/lan-toa-tinh-hoa-am-thuc-bat-trang-742353.html