Nguồn: hirunews
Cuộc điện đàm hé lộ bất đồng chiến lược
Đây không phải là lần đầu tiên hai nhà lãnh đạo trao đổi trong những ngày gần đây. Theo nguồn tin Mỹ, trong cuộc nói chuyện trước đó hôm 17/5, ông Donald Trump chia sẻ với ông Netanyahu rằng ông có khả năng sẽ tiếp tục triển khai các cuộc tấn công có mục tiêu nhằm vào Iran vào đầu tuần này — một chiến dịch mà truyền thông khi đó đưa tin dự kiến sẽ mang tên mới là “Chiến dịch Búa tạ” (Operation Sledgehammer).
Tuy nhiên, chỉ khoảng 24 giờ sau cuộc điện đàm đó, ông Donald Trump bất ngờ tuyên bố đình chỉ các cuộc không kích dự kiến diễn ra vào 19/5. Nhà lãnh đạo Mỹ cho biết quyết định này được đưa ra theo đề nghị của các đồng minh vùng Vịnh, bao gồm Qatar, Ảrập Xêút và Các tiểu vương quốc Ảrập thống nhất (UAE).
Theo một quan chức Mỹ và một nguồn thạo tin, trong những ngày gần đây, các quốc gia vùng Vịnh đã liên lạc chặt chẽ với Nhà Trắng cùng các nhà trung gian từ Pakistan nhằm xây dựng khuôn khổ cho các cuộc đàm phán ngoại giao tiếp theo với Tehran.
Bên ưu tiên ngoại giao, bên muốn hành động quân sự
“Chúng tôi đang ở giai đoạn cuối cùng của cuộc đàm phán với Iran. Hãy chờ xem điều gì sẽ xảy ra”, ông Donald Trump nói với các phóng viên sáng 20/5 khi được hỏi về nỗ lực đạt được một thỏa thuận.
“Hoặc chúng tôi sẽ đạt được thỏa thuận, hoặc chúng tôi sẽ phải làm một vài điều hơi khó chịu một chút. Nhưng hy vọng điều đó sẽ không xảy ra”, ông nói thêm.
Tuy nhiên, tiến trình đàm phán đang khiến ông Netanyahu thất vọng. Thủ tướng Israel từ lâu đã theo đuổi đường lối cứng rắn hơn đối với Tehran và cho rằng bất kỳ sự trì hoãn nào cũng chỉ mang lại lợi thế cho phía Iran, theo các quan chức chính quyền Trump và các nguồn tin Israel.
Một quan chức Mỹ cho biết, ông Netanyahu đã bày tỏ rõ sự không hài lòng trong cuộc điện đàm, nói với ông Donald Trump rằng việc trì hoãn các cuộc tấn công dự kiến là một sai lầm và Tổng thống Mỹ nên tiếp tục kế hoạch như đã định.
Trong cuộc trao đổi kéo dài khoảng một giờ đồng hồ, ông Netanyahu đã thúc ép Washington nối lại hành động quân sự.
“Mâu thuẫn là rất rõ ràng: ông Donald Trump muốn xem liệu có thể đạt được thỏa thuận hay không, còn ông Netanyahu lại kỳ vọng vào điều khác”, một quan chức Israel nhận định.
Israel ngày càng sốt ruột
Theo một nguồn tin Israel khác, mối lo ngại sau cuộc điện đàm hôm 20/5 không chỉ giới hạn ở cá nhân ông Netanyahu mà còn lan sang các quan chức cấp cao xung quanh ông. Trong giới lãnh đạo Israel đang tồn tại mong muốn mạnh mẽ về việc nối lại hành động quân sự, đồng thời ngày càng gia tăng sự thất vọng trước việc ông Donald Trump tiếp tục cho phép điều mà họ gọi là chiến thuật “câu giờ ngoại giao” của Iran.
Sự bất mãn của ông Netanyahu đối với cách tiếp cận của Mỹ - đặc biệt là việc ông Donald Trump đưa ra những lời đe dọa cứng rắn rồi sau đó lại tạm dừng - thực tế không phải điều mới mẻ. Các nguồn tin quen thuộc với các cuộc trao đổi giữa hai nhà lãnh đạo cho biết chính quyền Mỹ trước đây cũng từng thừa nhận Washington và Tel Aviv có những mục tiêu khác nhau trong cuộc chiến với Iran.
“Israel sẽ làm những gì tôi muốn”
Khi được hỏi về nội dung cuộc điện đàm với Thủ tướng Israel, ông Donald Trump phát tín hiệu rằng ông mới là người nắm quyền quyết định. “Ông ấy sẽ làm bất cứ điều gì tôi muốn ông ấy làm”, Tổng thống Mỹ nói.
Bất chấp sức ép từ phía Israel muốn quay lại chiến sự, ông Donald Trump hiện vẫn theo đuổi giải pháp ngoại giao. Ông cho rằng tình hình với Iran đang ở “ranh giới quyết định” và đáng để dành thêm vài ngày cho nỗ lực đàm phán nếu điều đó có thể cứu được sinh mạng con người.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran hôm 20/5 cho biết, Tehran và Washington vẫn đang tiếp tục trao đổi thông điệp thông qua kênh trung gian Pakistan.
Tuy nhiên, hiện vẫn chưa rõ liệu hai bên đã thu hẹp được những bất đồng cốt lõi hay chưa. Một nguồn tin khu vực cho biết, Iran vẫn chưa từ bỏ các yêu cầu chính của mình, trong khi các vấn đề liên quan đến chương trình hạt nhân và tài sản bị đóng băng của Tehran vẫn chưa được giải quyết tính đến đầu tuần này.
Quỳnh Vũ