Bức tranh tổng thể về các dự án đường sắt trọng điểm
Tại phiên họp, Ban Chỉ đạo đã đánh giá toàn diện tiến độ các dự án đường sắt lớn trên cả nước. Theo báo cáo, dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam hiện đã được phê duyệt chủ trương đầu tư với tốc độ thiết kế 350 km/h, sử dụng công nghệ đường sắt chạy trên cao.
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chủ trì phiên họp.
Về tiêu chuẩn kỹ thuật, Việt Nam đã xây dựng được 219 tiêu chuẩn chuyên ngành, kết hợp hài hòa giữa tiêu chuẩn quốc gia, tiêu chuẩn Trung Quốc và quốc tế. Đối với các dự án đường sắt đô thị, Thành phố Hồ Chí Minh đang gấp rút chuẩn bị để khởi công tuyến số 2 (Metro Bến Thành - Tham Lương) trước ngày 19/1/2026, trong khi Hà Nội tiếp tục đẩy nhanh tiến độ tuyến số 3 và hoàn thiện thủ tục vay vốn cho tuyến số 2.
Lào Cai: Quyết liệt giải ngân, kiến nghị bàn giao mốc giới chính thức
Tham gia thảo luận tại hội nghị, thay mặt UBND tỉnh Lào Cai, đồng chí Nguyễn Thế Phước - Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh đã báo cáo chi tiết về công tác chuẩn bị cho dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng.
Đồng chí Nguyễn Thế Phước - Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh tham gia thảo luận tại hội nghị.
Đồng chí Nguyễn Thế Phước cho biết, dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng đoạn qua địa phận tỉnh Lào Cai có chiều dài 143,64km, đi qua 12 xã, phường với tổng kinh phí giải phóng mặt bằng khoảng 8.200 tỷ đồng. Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, tỉnh đã triển khai ngay công tác khảo sát, đo đạc khi có hồ sơ ranh giới.
Tính đến hết ngày 31/12/2025, theo số liệu báo cáo khả thi, tổng diện tích dự kiến thu hồi đất khoảng 1.291 ha, ảnh hưởng tới 6.538 hộ dân. Tỉnh đã quy hoạch 38 khu tái định cư tập trung, trong đó đã khởi công 16 khu và 7 khu đã sẵn sàng mặt bằng. Đặc biệt, Lào Cai là điểm sáng về giải ngân vốn đầu tư công khi đã giải ngân đạt 99,7% kế hoạch năm 2025 và cam kết hoàn thành 100% trong tháng 1/2026.
Quang cảnh hội nghị tại điểm cầu tỉnh Lào Cai.
Tại hội nghị, đồng chí Nguyễn Thế Phước cũng kiến nghị Bộ Xây dựng và Ban Quản lý dự án Đường sắt sớm bàn giao hồ sơ cắm mốc giải phóng mặt bằng chính thức (thay vì hồ sơ sơ bộ) để địa phương có cơ sở pháp lý triển khai giải phóng mặt bằng, đồng thời đẩy nhanh tiến độ lập Báo cáo nghiên cứu khả thi Dự án thành phần 2 để đảm bảo tính đồng bộ.
Hoàn thiện hành lang pháp lý, chốt phương án công nghệ trước 15/1
Kết luận phiên họp, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đánh giá cao nỗ lực của các bộ, ngành và địa phương khi hệ thống thể chế, chính sách đã cơ bản được hoàn thiện, tạo hành lang pháp lý quan trọng để triển khai các dự án.
Về tiến độ thực hiện, Thủ tướng ghi nhận các địa phương như Lào Cai, Hà Nội, Hải Phòng đã cơ bản hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng cho giai đoạn 1 của dự án đường sắt. Đồng chí yêu cầu các địa phương tiếp tục triển khai quyết liệt công tác này và báo cáo kịp thời mọi vướng mắc cho Ban Chỉ đạo.
Các đại biểu tham dự hội nghị tại điểm cầu tỉnh Lào Cai.
Đối với các vấn đề then chốt, Thủ tướng chỉ đạo Bộ Xây dựng khẩn trương đề xuất lựa chọn công nghệ cho dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam dựa trên các yếu tố toàn diện về kỹ thuật, chính trị, ngoại giao và công nghiệp, hoàn thiện báo cáo trình Chính phủ trước ngày 15/1.
Song song với đó, công tác phát triển nguồn nhân lực cần được đẩy mạnh thông qua sự phối hợp chặt chẽ giữa Bộ Xây dựng, Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, nhằm phát huy hiệu quả đội ngũ (khoảng 450 kỹ sư trình độ cao hiện có).
Về hợp tác quốc tế, Thủ tướng nhấn mạnh, yêu cầu tận dụng tối đa cơ chế Ủy ban Liên Chính phủ với Trung Quốc, tranh thủ sự ủng hộ của lãnh đạo nước bạn để thực hiện thành công các dự án, đặc biệt là tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng.
Để đảm bảo hiệu quả quản lý, Thủ tướng giao Bộ Xây dựng chủ trì xây dựng mẫu báo cáo và tổ chức họp hàng tháng để giám sát tiến độ. Các bộ, ngành, địa phương phải chủ động phối hợp xử lý các vấn đề về đất đai, rừng, nguồn vật liệu và giá cả.
Nhấn mạnh nguyên tắc triển khai, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu: "Phải thực hiện với quyết tâm chính trị cao, nỗ lực lớn và hành động quyết liệt. Quá trình triển khai phải đảm bảo lợi ích hài hòa giữa Nhà nước, doanh nghiệp và Nhân dân, tuyệt đối không để xảy ra thất thoát, lãng phí".
Hùng Cường