Hệ thống HELIOS hoạt động trên tàu.
Trong cuộc diễn tập diễn ra gần đây, tàu khu trục lớp Arleigh Burke USS Preble đã sử dụng hệ thống High-Energy Laser with Integrated Optical Dazzler and Surveillance (HELIOS) để tiêu diệt 4 drone..
Đây là lần đầu tiên hệ thống laser của Hải quân Mỹ xử lý nhiều mục tiêu cùng lúc, vượt xa các thử nghiệm trước đó vốn chỉ bắn hạ một mục tiêu đơn lẻ.
Giám đốc điều hành Lockheed Martin, ông Jim Taiclet, cho biết trong buổi báo cáo tài chính: “Chúng tôi đã sử dụng hệ thống laser HELIOS trên tàu để hạ một drone ngay trên bầu trời. Trong cuộc diễn tập, HELIOS đã vô hiệu hóa bốn mối đe dọa drone, chứng minh khả năng loại bỏ các cuộc tấn công bằng laser, đồng thời tiết kiệm tên lửa phòng không cho những mối nguy hiểm phức tạp hơn.”
Hải quân Mỹ chưa công bố chi tiết kỹ thuật về loại drone hay thời gian tác chiến, nhưng việc xử lý nhiều mục tiêu cùng lúc phản ánh bài học từ các hoạt động hải quân gần đây, nơi số lượng lớn drone đã gây áp lực lên hệ thống phòng thủ truyền thống.
Ưu thế và thách thức của vũ khí laser
Hệ thống HELIOS, còn gọi là Mk 5 Mod 0, có công suất 60 kilowatt, được thiết kế để phá hủy drone và các mục tiêu nhỏ trên mặt biển. Ngoài ra, nó còn tích hợp thiết bị gây lóa quang học nhằm vô hiệu hóa cảm biến đối phương.
Lockheed Martin cho biết hệ thống có thể nâng cấp lên 150 kilowatt trong tương lai. USS Preble là tàu duy nhất hiện nay được trang bị HELIOS, trong khi các tàu cùng lớp khác chỉ có laser ODIN công suất thấp hơn, chủ yếu để gây nhiễu cảm biến.
Ưu điểm lớn nhất của laser là không cần đạn dược vật lý. Chỉ cần tàu có đủ điện năng và hệ thống làm mát, vũ khí có thể bắn liên tục. Điều này đặc biệt quan trọng ở những khu vực khó tiếp tế.
Về chi phí, một quả tên lửa phòng không RIM-116 Rolling Airframe có giá khoảng 1 triệu USD, trong khi một phát bắn laser chỉ tiêu tốn điện năng.
Ngược lại, hệ thống pháo Mk 15 Phalanx chỉ có thể bắn khoảng 30 giây trước khi hết đạn, hạn chế rõ rệt khi đối mặt với các đàn drone phối hợp cùng tên lửa hành trình.
Tuy nhiên, laser cũng có nhược điểm: chỉ bắn được một mục tiêu tại một thời điểm, hiệu quả giảm theo khoảng cách do tia bị tán xạ trong khí quyển, và dễ bị ảnh hưởng bởi thời tiết, khói bụi.
Ngoài ra, việc vận hành trên biển đòi hỏi hệ thống phải chịu được môi trường nước mặn, sóng lớn và yêu cầu làm mát khắt khe.
Tầm nhìn tương lai của Hải quân Mỹ
Dù còn nhiều thách thức, lãnh đạo Hải quân Mỹ vẫn kiên định với định hướng phát triển vũ khí laser. Phó Đô đốc Brendan McLane khẳng định: “Giấc mơ về một khẩu laser trên mọi tàu chiến có thể trở thành hiện thực.”
Trong khi đó, Đô đốc Daryl Caudle nhấn mạnh phòng thủ điểm cần chuyển sang năng lượng định hướng. Nó có kho đạn vô hạn.
Hiện tại, USS Preble vẫn là nền tảng thử nghiệm chính. Việc bắn hạ bốn DRONE trong một cuộc diễn tập cho thấy vũ khí laser trên tàu chiến đang tiến gần hơn tới khả năng triển khai thực tế, mở ra hướng đi mới cho phòng thủ hải quân trong kỷ nguyên drone và tên lửa hiện đại.
Theo IE
Hải Yến