Lệnh ngừng bắn Mỹ - Iran tiếp tục bị vi phạm

4 giờ trướcBài gốc

Một trung tâm y tế ở Borj Qalaouiya, Lebanon trở thành đống đổ nát sau cuộc tấn công của Israel. Ảnh: SALLY HAYDEN / SOPA IMAGES / LIGHTROCKET

Bên không kích, bên phóng tên lửa

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết đã tiến hành các cuộc không kích nhắm vào các cơ sở radar của Iran tại thành phố Goruk và đảo Qeshm với lý do “tự vệ chính đáng”, sau khi bắn hạ 4 drone của Iran mà Washington cho là đe dọa hoạt động hàng hải dân sự trong khu vực. Truyền hình nhà nước Iran đưa tin nhiều tiếng nổ đã được ghi nhận tại thành phố Sirik, gần thành phố Goruk do Mỹ tấn công.

Phía Mỹ cũng cho biết Iran đã đáp trả bằng việc phóng 7 tên lửa đạn đạo nhắm vào Kuwait và Bahrain. 6 trong số đó đã bị đánh chặn, trong khi quả còn lại không tới được mục tiêu. Mỹ khẳng định không có thương vong trong lực lượng của mình và cũng không ghi nhận thiệt hại đối với các cơ sở quân sự tại Bahrain.

Giao tranh tiếp diễn bất chấp lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran có hiệu lực từ ngày 8-4. Các cuộc đàm phán nhằm hướng tới một thỏa thuận lâu dài hơn đến nay vẫn chưa đạt kết quả. Nhà Trắng đang thúc đẩy một bản ghi nhớ kéo dài 60 ngày nhằm duy trì lệnh ngừng bắn hiện nay, bảo đảm hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz, cho phép Iran nối lại một phần hoạt động xuất khẩu dầu và mở đường cho các cuộc thương lượng về chương trình hạt nhân. Theo các nguồn tin, Mỹ đã nhận được những tín hiệu tích cực từ phía Iran dù vẫn tồn tại những khác biệt quan điểm trong nội bộ Tehran về tiến trình đàm phán.

Trong khi đó, ông Mohsen Rezaei, cố vấn quân sự của Đại giáo chủ Iran Mojtaba Khamenei, cho biết đàm phán hai bên đang bế tắc do khoản tài sản bị phong tỏa trị giá 24 tỷ USD của Tehran.

Yếu tố Lebanon

Theo giới quan sát, ngoài các trở ngại nêu trên, một vấn đề nữa khiến các cuộc đàm phán giữa Washington và Tehran chưa thể diễn ra là mâu thuẫn về Lebanon. Ngày 3-6 vừa qua, Tổng thống Donald Trump cho biết muốn tách rời vấn đề Lebanon khỏi các cuộc đàm phán hiện nay với Tehran. Cùng ngày, trả lời một kênh truyền hình Lebanon, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nhấn mạnh điều kiện quay trở lại bàn đàm phán là Tehran muốn có một sự đảm bảo về các quyền của người dân Iran và chấm dứt xung đột ở Lebanon.

Theo chuyên gia Danny Citrinowicz thuộc Viện Nghiên cứu an ninh quốc gia Israel, Lebanon đang trở thành phép thử đối với tiến trình ngoại giao mong manh giữa Washington và Tehran. Nếu Mỹ buộc Israel ngừng chiến dịch quân sự tại Lebanon, Iran có thể xem đây là kết quả sức ép của mình. Ngược lại, Tehran có thể viện dẫn Lebanon, eo biển Hormuz và các điểm nóng khác để cho rằng thỏa thuận ngừng bắn đã mất hiệu lực, qua đó tăng sức ép trước vòng đàm phán tiếp theo. Bằng cách này hay cách khác, Tehran dường như sẵn sàng làm tăng chi phí cả về ngoại giao và đối đầu quân sự.

Còn ông Sébastien Boussois, chuyên gia về Trung Đông, Giám đốc Viện Địa chính trị châu Âu (Pháp) lưu ý cách xử lý lực lượng Hezbollah tại Lebanon đang cho thấy các mục tiêu của Mỹ và Israel ngày càng khác biệt. Trong khi Israel từ chối mọi cuộc đàm phán, muốn triệt tiêu Iran và Hezbollah, Mỹ lại cố gắng thoát khỏi “vũng lầy” để chuẩn bị cho World Cup và cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11-2026.

MINH CHÂU

Nguồn SGGP : https://sggp.org.vn/lenh-ngung-ban-my-iran-tiep-tuc-bi-vi-pham-post856244.html