Tổng thư ký LHQ Antonio Guterres phát biểu tại trụ sở LHQ ở New York, Mỹ. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN
Phát biểu với báo giới, ông Guterres nêu ra 3 kịch bản. Trong kịch bản xấu nhất, nếu tuyến hàng hải chiến lược này bị đóng đến hết năm, lạm phát toàn cầu có thể tăng vọt vượt 6%, trong khi tăng trưởng kinh tế giảm xuống còn 2%. Điều này sẽ gây ra thiệt hại rất lớn, đặc biệt đối với các nhóm dễ bị tổn thương, đồng thời làm gia tăng nguy cơ suy thoái kinh tế toàn cầu".
Trong kịch bản thứ 2, nếu gián đoạn kéo dài đến giữa năm, tăng trưởng kinh tế toàn cầu có thể giảm còn 2,5%, lạm phát tăng lên 5,4%. Khoảng 32 triệu người có thể rơi vào cảnh nghèo đói và 45 triệu người khác đối mặt với nạn đói nghiêm trọng.
Còn trong kịch bản tốt nhất, khi các hạn chế được dỡ bỏ ngay lập tức, chuỗi cung ứng vẫn cần nhiều tháng để phục hồi, kéo theo sản lượng kinh tế thấp hơn và giá cả cao hơn trong thời gian dài. Tăng trưởng kinh tế toàn cầu khi đó vẫn giảm từ 3,4% xuống 3,1%, trong khi lạm phát tăng từ 3,8% lên 4,4%. Tăng trưởng thương mại hàng hóa toàn cầu có thể giảm từ 4,7% trong năm ngoái xuống khoảng 2%, kèm theo những gián đoạn đáng kể trong chuỗi cung ứng.
Theo người đứng đầu tổ chức đa phương lớn nhất thế giới, cuộc khủng hoảng Trung Đông càng kéo dài, các hệ lụy càng trở nên nghiêm trọng hơn theo từng giờ, bất chấp lệnh ngừng bắn mong manh giữa Mỹ và Iran. Các hệ lụy đó không diễn ra theo cấp số cộng mà theo cấp số nhân. Eo biển Hormuz càng “tắc nghẽn” lâu, khả năng đảo ngược thiệt hại sẽ càng khó và gây ra chi phí rất lớn cho nhân loại.
Tàu thuyền di chuyển trên eo biển Hormuz, ngoài khơi tỉnh Musandam, Oman, ngày 22/4/2026. Ảnh: Reuters/TTXVN
Tổng thư ký Guterres kêu gọi các bên liên quan mở lại eo biển Hormuz. “Thông điệp của tôi gửi tới tất cả các bên là rõ ràng: quyền và tự do hàng hải cần được khôi phục ngay lập tức, phù hợp với Nghị quyết 2817 của Hội đồng Bảo an. Hãy mở lại eo biển. Hãy để mọi tàu thuyền được lưu thông. Hãy để nền kinh tế toàn cầu được ‘thở’ trở lại", ông nói.
Ông cũng nhấn mạnh việc mở lại eo biển không chỉ là vấn đề kỹ thuật, mà cần bảo đảm hoạt động vận tải biển diễn ra "an toàn, ổn định và có thể được bảo hiểm". Bên cạnh đó, người đứng đầu LHQ kêu gọi các bên kiềm chế, tránh những hành động có thể làm suy yếu thỏa thuận ngừng bắn hiện nay, đồng thời nhấn mạnh đây là thời điểm cần đối thoại và tìm kiếm giải pháp nhằm mở ra con đường hòa bình.
Hoàng Châu (TTXVN)