Công an TP Đà Nẵng cảnh báo thủ đoạn lừa đảo “hoàn tiền” trên không gian mạng.
Theo Phòng Cảnh sát hình sự (CSHS)- Công an TP Đà Nẵng, vừa qua Phòng liên tục tiếp nhận phản ánh của người dân về việc bị các đối tượng lừa đảo sử dụng chiêu trò “hoàn tiền” sau khi đặt dịch vụ lưu trú, du lịch hoặc mua sắm trực tuyến. Nhiều trường hợp đã mất hàng chục, thậm chí hàng trăm triệu đồng trước những kịch bản được dàn dựng hết sức chuyên nghiệp.
Theo đó, đầu tiên các đối tượng lập hoặc sử dụng những Fanpage Facebook có lượng người theo dõi lớn, giao diện chuyên nghiệp, đăng tải hình ảnh các khách sạn, homestay, khu nghỉ dưỡng hoặc các gói dịch vụ du lịch với mức giá hấp dẫn hơn nhiều so với thị trường. Khi khách hàng liên hệ đặt phòng hoặc đặt dịch vụ, các đối tượng yêu cầu chuyển khoản thanh toán trước một phần hoặc toàn bộ chi phí, thường chỉ vài triệu đồng để tạo tâm lý chủ quan.
Sau khi nhận được tiền, các đối tượng tiếp tục thực hiện bước thứ hai là tạo ra một sự cố giả. Chúng chủ động liên lạc với khách hàng, thông báo rằng hệ thống gặp lỗi, giao dịch phát sinh sự cố hoặc phòng đã có người khác đặt trước. Để tạo sự chuyên nghiệp và thiện chí, chúng nhanh chóng đề nghị hoàn trả toàn bộ số tiền cho khách hàng. Đây chính là thời điểm nhiều người mất cảnh giác bởi cho rằng phía cung cấp dịch vụ đang xử lý sự cố một cách trách nhiệm. Tâm lý muốn nhanh chóng nhận lại tiền khiến nạn nhân dễ dàng làm theo mọi hướng dẫn của đối tượng.
Tiếp đó, bước thứ ba là thao túng tâm lý và chiếm quyền kiểm soát thông tin. Các đối tượng giả danh nhân viên ngân hàng hoặc bộ phận chăm sóc khách hàng, gọi điện hướng dẫn nạn nhân thực hiện các thao tác “nhận tiền hoàn” thông qua một số ứng dụng thanh toán trực tuyến như VNPAY hoặc các nền tảng tương tự. Để tăng độ tin cậy, chúng sử dụng giọng nói chuyên nghiệp, cung cấp các thông tin cá nhân của nạn nhân đã thu thập trước đó và liên tục thúc giục thao tác nhanh nhằm “tránh lỗi hệ thống”.
Đặc biệt, đối tượng yêu cầu người bị hại chia sẻ màn hình điện thoại hoặc cài đặt các ứng dụng hỗ trợ từ xa với lý do giúp quá trình hoàn tiền diễn ra thuận lợi hơn. Trong thực tế, đây chính là chiếc chìa khóa để kẻ gian tiếp cận các thông tin bảo mật quan trọng như mật khẩu đăng nhập ngân hàng, mã xác thực OTP, mã PIN hoặc dữ liệu tài khoản điện tử.
Khi đã nắm được các thông tin cần thiết, bước cuối cùng của kế hoạch là “cất vó”. Chỉ trong vài phút, tài khoản ngân hàng của nạn nhân có thể bị rút sạch tiền. Nhiều trường hợp phát hiện sự việc khi liên tiếp nhận được tin nhắn báo trừ tiền từ tài khoản nhưng không kịp ngăn chặn.
Thủ đoạn này nguy hiểm ở chỗ đối tượng không dùng các hình thức đe dọa hay ép buộc mà lợi dụng chính sự hợp tác của nạn nhân. Toàn bộ quá trình được xây dựng như một hoạt động hỗ trợ khách hàng bình thường, khiến người dân khó nhận ra mình đang rơi vào bẫy lừa đảo. Thực tế cho thấy, không ít người có hiểu biết về công nghệ vẫn trở thành nạn nhân bởi thủ đoạn của các đối tượng ngày càng tinh vi, liên tục thay đổi để thích nghi với nhận thức của cộng đồng. Chỉ một phút chủ quan hoặc một thao tác chia sẻ màn hình cũng có thể dẫn đến hậu quả mất toàn bộ tài sản tích lũy.
Trước tình trạng trên, Phòng CSHS- Công an TP Đà Nẵng khuyến cáo người dân cần đặc biệt nâng cao cảnh giác khi thực hiện các giao dịch trực tuyến. Trong đó, cần ghi nhớ các nguyên tắc quan trọng để tự bảo vệ mình trước các chiêu trò lừa đảo công nghệ cao: Tuyệt đối không chia sẻ màn hình điện thoại, không cài đặt các ứng dụng lạ hoặc cấp quyền truy cập từ xa cho bất kỳ ai. Các ngân hàng, ví điện tử hay cơ quan chức năng không bao giờ yêu cầu khách hàng thực hiện những thao tác này để nhận tiền hoặc hoàn tiền.
Cảnh giác với mọi yêu cầu liên quan đến thủ tục hoàn tiền. Các đơn vị cung cấp dịch vụ uy tín thường thực hiện hoàn tiền thông qua quy trình tự động, minh bạch và không yêu cầu khách hàng cung cấp mật khẩu, mã OTP hoặc thực hiện các thao tác phức tạp. Bất kỳ yêu cầu nào thúc giục thao tác nhanh, cung cấp thông tin bảo mật đều có dấu hiệu đáng ngờ.
Cần xác minh kỹ thông tin trước khi chuyển tiền đặt cọc hoặc thanh toán dịch vụ. Người dân nên ưu tiên đặt phòng, đặt dịch vụ thông qua các nền tảng chính thống, có cơ chế bảo vệ khách hàng hoặc liên hệ trực tiếp với số điện thoại, đường dây nóng chính thức của cơ sở kinh doanh để kiểm chứng thông tin.
XUÂN SƠN