Liên minh Netanyahu - Trump bắt đầu lộ dấu hiệu rạn nứt

2 giờ trướcBài gốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tại cuộc họp báo chung ở Nhà Trắng, Washington, D.C.. Ảnh: THX/TTXVN

Dấu hiệu rạn nứt

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu những ngày qua liên tục khẳng định ông vẫn duy trì phối hợp hoàn toàn với Tổng thống Mỹ Donald Trump giữa lúc xuất hiện hàng loạt đồn đoán về căng thẳng ngày càng lớn trong quan hệ giữa hai nhà lãnh đạo sau cuộc chiến với Iran.

Trong đoạn video phát đi tuần này, ông Netanyahu cho biết ông và ông Trump điện đàm gần như mỗi ngày. Tuy nhiên, theo truyền thông Israel, phát biểu này lại càng làm dấy lên nghi ngờ rằng mối quan hệ giữa Washington và Tel Aviv đang xấu đi nghiêm trọng hơn những gì công khai thể hiện.

Nhiều nguồn tin cho biết Israel gần đây không còn được Mỹ tham vấn đầy đủ trong các cuộc đàm phán liên quan tới Iran, đặc biệt là các cuộc tiếp xúc hòa bình có sự trung gian của Pakistan. Điều này khiến giới quan sát Israel lo ngại Tel Aviv đang dần bị gạt ra ngoài tiến trình ngoại giao mà chính họ từng thúc đẩy mạnh mẽ.

Theo tờ The Guardian, nhà phân tích chính trị Dahlia Scheindlin nhận định việc ông Netanyahu liên tục nhấn mạnh quan hệ “tốt đẹp” với ông Trump có thể là dấu hiệu cho thấy bất đồng thực tế đang rất sâu sắc. Bà cho rằng cuộc chiến Iran hiện diễn biến tồi tệ hơn nhiều so với các mục tiêu ban đầu mà hai bên đặt ra.

Cuộc chiến gắn chặt số phận hai nhà lãnh đạo

Trong nhiều năm, ông Netanyahu luôn tìm cách thuyết phục các đời tổng thống Mỹ tham gia đối đầu quân sự với Iran. Ông từng đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy ông Trump rút Mỹ khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran năm 2018 - quyết định khiến chương trình hạt nhân Tehran tăng tốc mạnh mẽ sau đó.

Theo nhiều nguồn tin được báo The Guardian dẫn lại, đầu năm nay ông Netanyahu tiếp tục thuyết phục ông Trump rằng chiến tranh là lựa chọn duy nhất để vô hiệu hóa Iran và chiến dịch này có thể kết thúc nhanh chóng.

Cựu nhà ngoại giao Israel Alon Pinkas cho biết ông Netanyahu đã sử dụng chiến dịch của Mỹ tại Venezuela làm ví dụ để thuyết phục ông Trump rằng thay đổi chế độ ở Tehran là điều khả thi. Ông Netanyahu được cho là đã mô tả Iran như một chính quyền đang bên bờ sụp đổ với nền kinh tế kiệt quệ và nguy cơ nổi dậy trong nước ngày càng lớn.

Giới “diều hâu” trong chính quyền Mỹ khi đó, bao gồm Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth, cũng tin rằng lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran IRGC không đủ sức đáp trả mạnh mẽ.

Tuy nhiên, thực tế diễn ra hoàn toàn ngược lại.

Mỹ và Israel tính toán sai lầm

Iran không sụp đổ như dự đoán, trong khi lực lượng IRGC tiến hành hàng loạt đòn phản công gây thiệt hại nặng cho các căn cứ Mỹ và các đồng minh vùng Vịnh. Tehran cũng phong tỏa eo biển Hormuz, gây ra cú sốc lớn đối với kinh tế toàn cầu và thị trường năng lượng.

Theo ông Pinkas, đến cuối tháng 3, Tổng thống Trump bắt đầu tỏ ra thất vọng rõ rệt với ông Netanyahu khi chiến sự kéo dài mà không đạt kết quả như kỳ vọng.

Ông Trump dần hạn chế nhắc tới Israel trong các phát biểu công khai về cuộc chiến. Khi các cuộc tiếp xúc ngoại giao với Iran được nối lại trước thềm lệnh ngừng bắn ngày 8/4, Israel gần như bị đứng ngoài tiến trình đàm phán.

Các nguồn tin Israel cho biết giới chức nước này buộc phải sử dụng mạng lưới tình báo riêng để tìm hiểu nội dung thương lượng giữa Washington và Tehran.

Đáng chú ý, những vấn đề mà Israel coi là ưu tiên như kho tên lửa của Iran hay mạng lưới lực lượng ủy nhiệm trong khu vực lại hầu như không xuất hiện trong các cuộc đàm phán hòa bình.

Quan hệ hai bên càng trở nên căng thẳng khi ông Trump công khai chỉ trích Israel sau vụ không kích mỏ khí South Pars của Iran. Nhà lãnh đạo Mỹ tuyên bố ông đã yêu cầu ông Netanyahu không được làm điều đó.

Sau khi lệnh ngừng bắn được công bố, ông Trump tiếp tục gây bất ngờ khi công khai yêu cầu Israel chấm dứt các cuộc không kích vào Liban, đồng thời nhấn mạnh Tel Aviv “bị Mỹ cấm” tiếp tục tấn công.

Liên minh khó tách rời

Dù xuất hiện nhiều dấu hiệu rạn nứt, giới quan sát cho rằng cả ông Trump lẫn ông Netanyahu vẫn khó có thể hoàn toàn tách khỏi nhau về mặt chính trị.

Cựu đại sứ Mỹ tại Israel Daniel Shapiro nhận định ông Trump hiện muốn nhanh chóng khép lại xung đột Iran trước chuyến thăm Trung Quốc và cuộc gặp Chủ tịch Tập Cận Bình vào giữa tháng 5. Một cuộc chiến kéo dài sẽ khiến Washington rơi vào thế yếu trong các cuộc thương lượng quốc tế.

Trong khi đó, ông Netanyahu được cho là vẫn tin rằng nếu Mỹ chuyển sự chú ý sang các vấn đề khác, Israel sẽ có thêm không gian hành động quân sự trong tương lai.

Cựu cố vấn an ninh quốc gia Mỹ John Bolton nhận định ông Netanyahu vẫn là một nhân vật có ảnh hưởng lớn trong chính trường Mỹ và đủ khả năng gây sức ép lên ông Trump.

Ông Pinkas nhận định vấn đề lớn nhất với ông Trump là nếu công khai chỉ trích hay quay lưng với ông Netanyahu, điều đó chẳng khác nào thừa nhận ông đã bị kéo vào một cuộc chiến sai lầm.

Ông cho rằng thất bại chiến lược tại Iran có thể gây tổn hại chính trị nghiêm trọng cho cả hai nhà lãnh đạo. Israel dự kiến tổ chức bầu cử trước tháng 10, trong khi đảng Cộng hòa của ông Trump cũng đối mặt nguy cơ mất lợi thế trong các cuộc bầu cử quốc hội Mỹ sắp tới.

Bảo Hân/Báo Tin tức và Dân tộc (Theo The Guardian)

Nguồn Tin Tức TTXVN : https://baotintuc.vn/the-gioi/lien-minh-netanyahu-trump-bat-dau-lo-dau-hieu-ran-nut-20260509173713271.htm