Chủ quan với triệu chứng ban đầu
Khác với các chủng cúm thường gây sốt cao rầm rộ, cúm B ở nhiều bệnh nhân cao tuổi khởi phát khá âm thầm.
Điểm chung của các bệnh nhân này là đều có bệnh nền, triệu chứng ban đầu mờ nhạt nhưng tiến triển rất nhanh sang suy hô hấp. Ảnh: BVCC
Trường hợp bà T.T.N (77 tuổi) là một ca điển hình với các biểu hiện mệt mỏi, đau đầu, buồn nôn trong 4 ngày. Tuy nhiên, gia đình chỉ nghĩ bà bị cảm thông thường nên không đo thân nhiệt. Đến khi bệnh trở nặng và phải nhập viện, bệnh nhân đã rơi vào tình trạng suy hô hấp, viêm phổi trên nền tăng huyết áp, phải hỗ trợ thở oxy liên tục.
Theo các bác sĩ, ở người cao tuổi, dự trữ chức năng hô hấp thấp nên khi virus tấn công thì cơ thể rất khó đáp ứng, dẫn đến việc chuyển nặng chỉ trong thời gian ngắn.
Biến chứng nguy hiểm: Viêm phổi và bội nhiễm nấm
Theo ghi nhận từ Khoa Cấp cứu - Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, virus cúm B đang trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với nhóm bệnh nhân có sẵn các bệnh lý nền như phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD), đái tháo đường, suy gan hoặc suy thận.
Thực tế điều trị cho thấy nhiều trường hợp có diễn biến lâm sàng phức tạp. Điển hình là bệnh nhân N.H.H (60 tuổi), dù đã hoàn thành liệu trình điều trị kháng virus và hết sốt, nhưng sau đó tình trạng khó thở lại tái phát đột ngột. Kết quả chẩn đoán hình ảnh xác định phổi bị tổn thương nặng dù tác nhân virus đã được ức chế.
Khi hệ miễn dịch và chức năng hô hấp của người bệnh suy yếu bởi bệnh nền sẽ để lại biến chứng có tỷ lệ tử vong rất cao. Ảnh: BVCC
Đặc biệt nguy kịch là trường hợp bệnh nhân H.N.T (65 tuổi) có tiền sử COPD. Do không đáp ứng với biện pháp thở máy không xâm nhập, các bác sĩ đã phải thực hiện đặt nội khí quản để duy trì sự sống. Qua đánh giá chuyên môn, tình trạng này cho thấy dấu hiệu của biến chứng bội nhiễm nấm xâm lấn. Đây là một trong những biến chứng có tỷ lệ tử vong rất cao, thường xảy ra khi hệ miễn dịch và chức năng hô hấp của người bệnh vốn đã suy yếu bởi các bệnh lý mãn tính trước đó.
Vì sao người bệnh nền dễ chuyển nặng trước cúm B?
ThS.BSNT Phạm Thanh Bằng – Khoa Cấp cứu (Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương) giải thích: Cúm B vốn là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp do virus, nhiều người khỏe mạnh có thể tự khỏi. Tuy nhiên, với người có bệnh nền, virus cúm sẽ làm bùng phát các đợt cấp của bệnh mãn tính, đồng thời làm suy yếu hệ miễn dịch, tạo điều kiện cho vi khuẩn và nấm xâm nhập gây viêm phổi nặng.
Sự nguy hiểm còn nằm ở chỗ người dân thường tự ý mua thuốc điều trị tại nhà hoặc đến các cơ sở y tế tư nhân không đủ điều kiện để theo dõi chuyên sâu. Hệ quả là nhiều trường hợp nhập viện khi đã bỏ lỡ giai đoạn vàng, dẫn đến các biến chứng nặng, gây kéo dài thời gian điều trị và tăng nguy cơ tử vong.
Khuyến cáo từ chuyên gia
Để tránh các diễn biến đáng tiếc, người dân cần lưu ý:
1.Theo dõi sát sao: Người cao tuổi, người có bệnh lý nền khi có triệu chứng sốt, mệt, ho, đau nhức cần đến cơ sở y tế ngay trong 1–2 ngày đầu.
2. Không tự điều trị: Tuyệt đối không tự ý dùng thuốc kháng virus hoặc kháng sinh tại nhà mà không có chỉ định, vì thuốc không thể ngăn chặn hoàn toàn biến chứng nếu không được theo dõi chuyên sâu.
3. Phòng ngừa chủ động: Tiêm vắc xin cúm định kỳ hàng năm là biện pháp hiệu quả nhất để giảm tỷ lệ nhập viện và biến chứng nặng.
4. Cách ly an toàn: Khi trong gia đình có người nghi mắc cúm, cần thực hiện xét nghiệm sớm và đeo khẩu trang, hạn chế tiếp xúc gần với người già, người bệnh mãn tính.
Cúm B không đơn thuần là "cảm cúm" thông thường. Đối với người có sức khỏe yếu, đây là một bệnh lý cấp tính cần được can thiệp y khoa kịp thời để tránh nguy cơ tử vong.
PHƯƠNG NHI