Loại vũ khí có thể giúp Mỹ thay đổi cục diện với Trung Quốc

5 giờ trướcBài gốc

Khi tàu sân bay hiện đại và tiên tiến nhất của Hải quân Mỹ, USS Gerald R. Ford, lần đầu tiên được triển khai vào tháng 10/2022, các nhà phân tích đã bày tỏ lo ngại con tàu khổng lồ trị giá 13,3 tỷ USD này sẽ thất bại ngay từ khi ra khơi. Cao chín tầng so với mực nước biển, với sàn đáp rộng năm mẫu Anh và sức chứa bốn phi đội máy bay chiến đấu, con tàu ngay lập tức trở thành tàu lớn nhất và đắt nhất từng ra khơi – một nền tảng đáng gờm thể hiện ưu thế hải quân và điểm yếu của hải quân Mỹ.

Bất chấp năng lực kỹ thuật vượt trội, USS Gerald R. Ford phải đối mặt với một thực tế khắc nghiệt: trong hai thập kỷ qua, công nghệ tên lửa siêu thanh của Trung Quốc đã vượt xa Mỹ. Theo một báo cáo tháng 12/2024 của Bộ Quốc phòng Mỹ, Bắc Kinh sở hữu “kho vũ khí tên lửa siêu thanh hàng đầu thế giới” – và chỉ cần một cuộc tấn công bằng tên lửa chống hạm thành công là đủ để phá hủy ngay cả căn cứ không quân nổi mạnh nhất.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth từng cho biết trong một cuộc phỏng vấn vào tháng 11/2024, “hệ thống tên lửa siêu thanh của Trung Quốc có thể tiêu diệt 10 tàu sân bay của Mỹ trong vòng 20 phút đầu tiên nếu xảy ra xung đột”.

Những khẳng định này phù hợp với ưu tiên của Lầu Năm Góc trong việc phát triển vũ khí laser cho Hải quân có khả năng vô hiệu hóa mối đe dọa từ các phương tiện siêu thanh. USS Gerald R. Ford được trang bị để hỗ trợ khoảng hai chục công nghệ mới nổi, và nếu một loại vũ khí laser thực sự nằm trong số đó, theo suy nghĩ, các tia laser sẽ bắn với tốc độ ánh sáng, vô hiệu hóa tác động của các phương tiện siêu thanh, vốn bay với tốc độ lớn hơn năm lần tốc độ âm thanh.

Hãy xem xét DF-17, một tên lửa siêu thanh tầm trung của Trung Quốc được cho là có thể đạt tốc độ Mach 10 (gấp 10 lần tốc độ âm thanh) và tấn công từ khoảng cách hơn 1.500 dặm. Tên lửa này không bay theo quỹ đạo thông thường, có được khả năng cơ động cao khi quay trở lại khí quyển, nghĩa là nó có thể thay đổi quỹ đạo và hướng bay trong khi đang di chuyển. Một vũ khí tầm cỡ này rất khó đoán trước và do đó khó đánh chặn hơn. Nhưng một vũ khí laser được cung cấp năng lượng bởi các lò phản ứng hạt nhân A1B tiên tiến của USS Gerald R. Ford có thể bắn hàng nghìn hoặc hàng chục nghìn lần vào một vũ khí như DF-17, theo dõi và nhắm mục tiêu tốt hơn so với các tên lửa thông thường.

Vũ khí laser cũng sẽ có nguồn cung cấp đạn vô tận, vì về mặt lý thuyết, chúng có thể bắn liên tục miễn là tàu còn năng lượng. Về mặt kinh tế, điều này cũng rất khả thi. Theo ước tính của Cơ quan Nghiên cứu Quốc hội, chi phí để bắn một tia laser công suất cao sẽ vào khoảng từ 1 - 10 USD, so với chi phí từ 1 - 10 triệu USD cho một tên lửa phòng thủ.

Tuy nhiên, Hoa Kỳ vẫn còn nhiều năm nữa mới có thể chế tạo được một loại vũ khí laser mạnh mẽ, đáng tin cậy, có khả năng tiêu diệt tên lửa siêu thanh.

Năm 2014, Hải quân Hoa Kỳ đã tiến hành các cuộc thử nghiệm trên biển đầu tiên với vũ khí laser sau khi lắp đặt Hệ thống Vũ khí Laser AN/SEQ-3 (LaWS) công suất 33 kilowatt trên tàu vận tải đổ bộ USS Ponce. Trong một cuộc thử nghiệm, laser đã theo dõi và khóa mục tiêu vào một chiếc xuồng bơm hơi nhỏ có gắn pháo mô phỏng và một hình nộm người lái, trước khi lặng lẽ bắn ra một tia nguyên tử vô hình chuyển động với tốc độ ánh sáng, khiến các khẩu pháo phát nổ. Trong một cuộc thử nghiệm khác, LaWS đã phá hủy một máy bay không người lái được phóng từ boong của một con tàu gần đó, khiến thân máy bay bốc cháy rơi xuống biển. Tuy nhiên, do các vấn đề về vận hành, LaWS chưa được sản xuất hàng loạt.

Năm năm sau, Hải quân đã thử nghiệm một loại laser mạnh gấp năm lần hệ thống LaWs. Họ đã lắp đặt Hệ thống Vũ khí Laser Trình diễn 150 kilowatt trên tàu vận tải đổ bộ USS Portland. Trong các cuộc thử nghiệm trên biển, laser đã bắn trúng thành công một mục tiêu huấn luyện tĩnh. Tuy nhiên, vào năm 2023, laser đã được tháo dỡ khỏi tàu.

Tháng 8/2022, Hải quân Mỹ đã lắp đặt hệ thống laser thường trực đầu tiên trên tàu khu trục lớp Arleigh Burke, Preble. Được gọi là HELIOS (viết tắt của High-Energy Laser with Integrated Optical Dazzler and Surveillance – Laser năng lượng cao tích hợp bộ phận làm chói mắt và giám sát), hệ thống laser 60 kilowatt này tích hợp với radar AEGIS và hệ thống điều khiển vũ khí của tàu. Nhà phát triển, Lockheed Martin, cho biết hệ thống này cuối cùng có thể được nâng cấp lên 150 kilowatt để tiêu diệt máy bay không người lái và tàu nhỏ. Trong một cuộc thử nghiệm vũ khí năm 2024, HELIOS đã bắn hạ một máy bay không người lái, theo báo cáo tháng 1 năm 2024 từ Văn phòng Giám đốc Thử nghiệm và Đánh giá Hoạt động. Gần đây hơn, trong một cuộc trình diễn năm 2025, tàu Preble đã bắn hạ thành công bốn máy bay không người lái bằng laser, làm dấy lên hy vọng về khả năng phòng thủ của HELIOS trong tương lai gần.

Liệu tên lửa mới này có thể chấm dứt cuộc chạy đua siêu thanh? Để đánh chặn tên lửa siêu thanh, Hải quân Mỹ cần một thứ mạnh hơn nhiều, khoảng 300 kilowatt. Đó chính là HELCAP, Chương trình Tên lửa Hành trình Chống hạm bằng Laser Năng lượng Cao. Hải quân đã chuyển nghiên cứu từ chương trình Trình diễn Hệ thống Vũ khí Laser sang chương trình HELCAP, chương trình này sẽ “đẩy nhanh quá trình phát triển, thử nghiệm, tích hợp và trình diễn các công nghệ quan trọng để đánh bại Tên lửa Hành trình Chống hạm (ASCM) bằng cách giải quyết các thách thức kỹ thuật còn lại”, theo đề xuất ngân sách năm tài chính 2025 của lực lượng này.

Ngay cả HELCAP cũng không đủ mạnh để phá hủy một tên lửa siêu thanh chống hạm. Lầu Năm Góc tin rằng cần đến một tia laser 1 megawatt — và nó cần phải được chế tạo càng sớm càng tốt.

Về phần mình, Ford là một tàu sân bay mang tính đột phá, sẽ phục vụ tốt đến những năm 2050 với các công nghệ thế hệ mới mà chúng ta chưa từng thấy. Nhưng với sự phổ biến của các loại vũ khí như DF-17, có lẽ hiện tại nó dễ bị tổn thương hơn so với các tàu cùng thời trong 80 năm qua. Nếu Hải quân có thể đẩy nhanh việc phát triển một loại vũ khí laser công suất cao gắn trên tàu, một phiên bản HELCAP, USS Gerald R. Ford có thể sẽ ra khơi mà không cần phải lo sợ một đối thủ đáng gờm nào.

(Tổng hợp_

Hà Anh

Nguồn TG&VN : https://baoquocte.vn/loai-vu-khi-co-the-giup-my-thay-doi-cuc-dien-voi-trung-quoc-361709.html