Philippines tuyên bố tình trạng "khẩn cấp năng lượng quốc gia"
Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. viện dẫn các rủi ro đối với nguồn cung nhiên liệu trong nước và sự ổn định năng lượng do cuộc chiến Trung Đông gây ra đã tuyên bố tình trạng "khẩn cấp năng lượng quốc gia".
Một người bán hàng rong ở Manila bật đèn LED chạy bằng pin sạc dự phòng để bán hàng sau khi tổng thống tuyên bố tình trạng khẩn cấp năng lượng quốc gia ở Philippines.Ảnh: Anadolu/Getty Images
Tuyên bố của Tổng thống Philippines được đưa ra chỉ vài giờ sau khi Bộ trưởng Năng lượng nước này cho biết Manila có kế hoạch tăng sản lượng từ các nhà máy điện than nhằm giữ giá điện ở mức thấp trong bối cảnh xung đột Trung Đông làm gián đoạn các chuyến hàng khí đốt.
"Một tình trạng khẩn cấp năng lượng quốc gia được tuyên bố trong bối cảnh xung đột đang diễn ra tại Trung Đông và mối nguy cấp bách đối với khả năng cung ứng và sự ổn định của nguồn năng lượng quốc gia", sắc lệnh hành pháp được công bố tối 24/3 nêu rõ.
Bộ trưởng Năng lượng Philippines, ông Sharon Garin cho biết chính phủ đang nỗ lực mua 1 triệu thùng dầu từ các quốc gia trong và ngoài khu vực Đông Nam Á để xây dựng kho dự trữ, nhưng việc đạt được mức này có thể gặp nhiều bất trắc.
Tại quốc đảo này, học sinh và người lao động ở một số thành phố được miễn phí đi xe buýt, và chính phủ đã bắt đầu trợ cấp 5.000 peso (83 đô la) cho các tài xế xe ôm và những người lao động vận tải công cộng khác trên toàn quốc để giúp họ đối phó với giá xăng dầu tăng cao.
Philippines, quốc gia có chi phí năng lượng thuộc hàng cao nhất khu vực, phụ thuộc rất nhiều vào nhiên liệu nhập khẩu để vận hành các nhà máy điện.
Quốc đảo với 116 triệu dân này phụ thuộc vào than đá để sản xuất khoảng 60% lượng điện năng.
Bộ trưởng Năng lượng Sharon Garin nói với các phóng viên hôm thứ Ba rằng với giá khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) tăng vọt, đất nước sẽ "tạm thời" buộc phải phụ thuộc nhiều hơn vào than đá.
Trong khi mong muốn "tối đa hóa" việc sử dụng than đá trong nước, Philippines cũng đang cân nhắc phương án tăng cường mua than từ nhà cung cấp hàng đầu Indonesia, theo lời Bộ trưởng Năng lượng.
Hàn Quốc kích hoạt hệ thống ứng phó khẩn cấp
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung hôm thứ Ba cho biết nước này sẽ kích hoạt hệ thống ứng phó khẩn cấp toàn chính phủ trong bối cảnh căng thẳng leo thang ở Trung Đông.
Ông Lee phát biểu trong cuộc họp nội các rằng việc mở rộng và kéo dài xung đột ở Trung Đông đang làm gia tăng bất ổn trong cung và cầu dầu thô và khí đốt tự nhiên, đồng thời cho biết Cơ quan Năng lượng Quốc tế đang cảnh báo về tác động đối với nền kinh tế toàn cầu và gọi cuộc khủng hoảng này là mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với an ninh năng lượng trong lịch sử.
Ông cảnh báo rằng rất khó dự đoán khi nào và ở đâu các vấn đề có thể phát sinh vì các sản phẩm hóa dầu là không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày, đồng thời cho biết đất nước sẽ chủ động kích hoạt hệ thống ứng phó khẩn cấp trên toàn chính phủ để giải quyết cuộc khủng hoảng nghiêm trọng, có thể ảnh hưởng đến sinh kế của người dân và toàn bộ nền kinh tế.
Ông Lee đã ra lệnh cho các quan chức xây dựng các biện pháp cụ thể để giảm thiểu tác động đến sinh kế của người dân khi thông báo công khai lần thứ hai về giá dầu tối đa dự kiến được đưa ra vào thứ Sáu.
Đầu tháng này, quốc gia này đã ban hành hệ thống giá trần dầu mỏ, theo đó chính phủ đặt ra mức giá trần hợp pháp cho giá bán các sản phẩm dầu mỏ, đây là lần đầu tiên hệ thống này được áp dụng kể từ khi giá dầu được tự do hóa vào năm 1997.
Mức giá trần đối với giá bán buôn mà các nhà máy lọc dầu cung cấp sản phẩm cho các trạm xăng đã được thiết lập lần đầu tiên vào ngày 13 tháng 3, và mức giá trần này sẽ được điều chỉnh hai tuần một lần.
Tổng thống Hàn Quốc kêu gọi người dân hợp tác vượt qua khủng hoảng bằng cách tham gia phong trào tiết kiệm năng lượng, đồng thời chỉ đạo các cơ quan công quyền thực hiện hệ thống sử dụng xe ô tô luân phiên theo biển số.
Moldova mất điện diện rộng
Cùng ngày, Chính phủ Moldova đã thông qua đề xuất ban bố tình trạng khẩn cấp trong lĩnh vực năng lượng trong 60 ngày, sau khi một đường dây điện quan trọng kết nối với châu Âu bị gián đoạn liên quan đến cuộc xung đột Nga - Ukraine.
Tình trạng khẩn cấp sẽ bắt đầu từ thứ Tư. Thủ tướng Moldova Alexandru Munteanu cho biết điều này sẽ cho phép chính quyền “hành động nhanh hơn: huy động thêm nguồn lực, bảo vệ cơ sở hạ tầng thiết yếu và, nếu cần thiết, thực hiện các biện pháp bổ sung để hạn chế ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng”. “Chúng tôi vẫn luôn cảnh giác và hành động vì sự an toàn của mọi công dân… Đây không phải là biện pháp hoảng loạn, mà là biện pháp thể hiện trách nhiệm.”
Hàng trăm trạm xăng trên khắp nước Úc hết nhiên liệu
Hàng trăm trạm xăng trên khắp nước Úc đã hết nhiên liệu, trong khi chính phủ liên bang đã ký một thỏa thuận với Singapore, một trong những nguồn cung cấp xăng dầu tinh chế lớn nhất của nước này, để duy trì nguồn cung cấp dầu diesel và xăng.
Bộ trưởng Năng lượng Chris Bowencho biết trước Quốc hội liên bang hôm thứ Hai rằng 109 cửa hàng ở Victoria đã hết ít nhất một loại xăng, có 47 cửa hàng ở Queensland không có dầu diesel và 32 cửa hàng không có xăng không chì thông thường, và 37 trạm xăng ở New South Wales đã hết xăng. Trước đó trong ngày, Thủ hiến bang NSW, Chris Minns, cho biết 105 cửa hàng bán nhiên liệu diesel tại bang của ông đang thiếu nhiên liệu này.
Các nguồn tin chính phủ cho biết quyền hạn của chính quyền tiểu bang sẽ được sử dụng trước khi quyền hạn của chính phủ liên bang được sử dụng để tuyên bố tình trạng khẩn cấp về nhiên liệu quốc gia.
Giá khí đốt ở châu Âu tăng hơn 60%
Tại châu Âu, giá khí đốt tăng hơn 60%, đẩy chi phí sản xuất và sinh hoạt lên cao. Tại Pháp, giá xăng phổ biến khoảng 1,87 euro/lít và dầu diesel khoảng 2,03 euro/lít, tạo áp lực lớn đối với người dân và doanh nghiệp.
Slovenia áp dụng biện pháp hạn chế mua nhiên liệu, theo đó mỗi phương tiện cá nhân chỉ được mua tối đa 50 lít/ngày, còn doanh nghiệp và các nhóm ưu tiên tối đa 200 lít. Một số doanh nghiệp như MOL Group thậm chí siết chặt hơn với mức giới hạn 30 lít đối với khách hàng cá nhân.
Để đối phó, các nước kết hợp điều tiết giá với chính sách thuế. Đức và Áo kiểm soát tần suất điều chỉnh giá nhằm hạn chế biến động tâm lý, trong khi Tây Ban Nha triển khai gói hỗ trợ khoảng 5 tỷ euro và giảm thuế VAT năng lượng từ 21% xuống 10%.
Thái Lan: Ngành du lịch và vận tải đang chịu áp lực lớn
Xe cộ đổ xăng tại một trạm xăng của PTT ở ngoại ô Bangkok, Thái Lan, ngày 16 tháng 3.
Thái Lan đang bắt đầu chứng kiến những dấu hiệu căng thẳng rõ rệt. Các trạm xăng xuất hiện những hàng dài người xếp hàng, một số cửa hàng báo cáo tình trạng thiếu dầu diesel.
Ngành du lịch cũng đang chịu áp lực. Các công ty tổ chức tour leo núi ở Chiang Mai báo cáo số lượng yêu cầu đặt chỗ giảm mạnh, trong khi khoảng 1.000 chuyến bay đến Thái Lan được cho là đã bị hủy. Các quan chức cảnh báo rằng nếu tình trạng gián đoạn không phận kéo dài tám tuần, Thái Lan có thể mất 600.000 lượt khách quốc tế và 41 tỷ baht doanh thu du lịch.
Các nhà điều hành vận tải cũng đang lo ngại. Nhiên liệu chiếm từ 60 đến 70% chi phí vận hành xe buýt, và ngay cả những đợt tăng giá nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến việc đi lại trong kỳ nghỉ lễ Songkran.
Hiện nay, các nhà chức trách đang xem xét các biện pháp dự phòng, bao gồm mở rộng sử dụng nhiên liệu sinh học, đa dạng hóa nhập khẩu và tăng cường sản xuất điện từ than đá nếu cần thiết.
Malaysia: Trợ cấp tăng vọt
Malaysia có thể hỗ trợ các nhà điều hành du lịch khi giá dầu diesel tăng cao đẩy chi phí vận chuyển lên trước thềm chiến dịch Du lịch Malaysia 2026. Ảnh: The Star.
Phản ứng của Malaysia tập trung vào việc ổn định giá cả trong nước. Thủ tướng Anwar Ibrahim cho biết, chi phí trợ cấp nhiên liệu của nước này đã tăng từ 700 triệu ringgit lên 3,2 tỷ ringgit chỉ trong một tuần, do giá dầu toàn cầu tăng cao.
Mặc dù là một quốc gia sản xuất dầu mỏ, Malaysia vẫn nhập khẩu nhiên liệu tinh chế, khiến nước này dễ bị tổn thương trước sự tăng giá toàn cầu. Các quan chức cho biết nguồn cung vẫn ổn định nhưng đã kêu gọi người tiêu dùng không nên mua tích trữ.
Chi phí nhiên liệu tăng cao đang bắt đầu ảnh hưởng đến giao thông, giá thực phẩm và chi tiêu hộ gia đình, gây thêm áp lực lên ngân sách nhà nước.
Malaysia có thể sẽ can thiệp để hỗ trợ các doanh nghiệp du lịch khi giá dầu diesel tăng cao khiến chi phí vận hành xe buýt du lịch, xe khách và dịch vụ đưa đón trở nên đắt đỏ hơn. Vấn đề này nảy sinh đúng lúc quốc gia này đang chuẩn bị cho chiến dịch "Visit Malaysia 2026", theo eTurboNews đưa tin.
Bangladesh: Xếp hàng chờ đổ xăng và phân phối nhiên liệu theo định mức
Những người đi xe máy xếp hàng chờ sau dây chắn để đến lượt đổ xăng tại một trạm bơm ở Dhaka, Bangladesh.
Bangladesh đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nguồn cung, với những hàng dài người xếp hàng tại các trạm xăng và một số cây xăng đã hết sạch nhiên liệu. Quốc gia này nhập khẩu hơn 90% nhiên liệu.
Theo báo cáo, người lái xe đã phải chờ đợi hàng giờ, thậm chí cả đêm. Chính quyền đã hạn chế việc bán nhiên liệu trong khi tìm kiếm nguồn tài chính bên ngoài để đảm bảo nhập khẩu.
Quang Đức