Lời hứa với mẹ và hành trình nửa thế kỷ tìm em trai liệt sĩ

3 giờ trướcBài gốc

Trong căn nhà nhỏ tại xã Đông Thành (Thanh Hóa), bà Trịnh Thị Mệch, tuổi ngoài 90 vẫn không cầm được nước mắt khi nhắc về người em trai Trịnh Văn Hai (SN 1952). Ký ức của bà như vừa mới hôm qua, hiện rõ hình ảnh chàng thiếu niên chưa đầy 18 tuổi, vừa rời ghế nhà trường phổ thông hăng hái viết đơn tình nguyện lên đường theo tiếng gọi của Tổ quốc vào năm 1969.

Bà Mệch và mọi người trong gia đình mang theo niềm tin giản dị rằng chiến tranh rồi sẽ kết thúc, em trai sẽ trở về. Thế nhưng, thời gian lặng lẽ trôi, tuổi xuân khép lại, mái tóc bà dần bạc theo năm tháng, còn phần mộ của người em trai liệt sĩ vẫn là nỗi trăn trở chưa một lần được gọi tên. Bao năm qua, mỗi khi thắp nén hương trước di ảnh của người em trai, nỗi đau âm thầm ấy vẫn theo bà Mệch và gia đình suốt nửa cuộc đời, lặng lẽ mà day dứt và chưa bao giờ vơi cạn.

Bao năm qua, trong những ngày giỗ của liệt sĩ, nén hương vẫn được thắp trước di ảnh, nhưng phần mộ liệt sĩ vẫn là khoảng trống chưa thể gọi tên.

"Nó mới học xong lớp 10 chưa đủ 18 tuổi thì xung phong đi bộ đội, đang còn trẻ lắm, đã biết gì đâu, nghe anh con nhà bác họ nói đi bộ đội nó thích lắm cũng xung phong đi. Thời đó khó khăn, Đoàn thanh niên chỉ có thể chuẩn bị một nồi cháo lươn loãng để tiễn chân những người con ưu tú của làng. Những bát cháo loãng ấy là bữa ăn cuối cùng của người lính trẻ bên người thân trước khi bước vào lứa tuổi thanh xuân rực lửa chiến trường. Chỉ hơn một năm sau, tin dữ ập đến: Liệt sĩ Trịnh Văn Hai đã anh dũng hy sinh" bà Mệch kể.

Nỗi đau như nhân đôi khi người anh họ cùng nhập ngũ một ngày, cùng một đơn vị, cũng ngã xuống. Thế nhưng, trong khi người anh họ đã sớm được đưa về quê nhà, thì tung tích của liệt sĩ Trịnh Văn Hai vẫn là một dấu hỏi lớn suốt hơn nửa thế kỷ.

"Bố tôi mất sớm, một mình mẹ nuôi 4 đứa con, khi còn sống, mẹ tôi cứ đau đáu mãi, sầu phiền, thương em hi sinh khi tuổi đời còn quá trẻ. Trước khi mất, mẹ tôi căn dặn mấy chị em cố gắng đi tìm, đưa em Hai về quê với tiên tổ, với bố mẹ. Dù khó khăn đến mấy, chúng tôi cũng quyết tâm đưa bằng được em về với quê hương, với gia đình, tiên tổ…", bà Mệch nghẹn ngào nói.

Niềm vui của gia đình khi được lực lượng Công an thông báo kết quả tìm kiếm hài cốt liệt sĩ nhờ phương pháp giám định ADN.

Suốt hàng chục năm, gia đình bà Mệch lặn lội khắp các chiến trường xưa, kiếm tìm mọi manh mối dù là nhỏ nhất nhưng đều vô vọng. Hy vọng chỉ thực sự được thắp sáng khi Công an tỉnh Thanh Hóa triển khai chương trình thu nhận mẫu sinh phẩm ADN cho thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính.

Trong những ngày tháng 7/2025, dù tuổi đã cao, sức khỏe yếu, nhưng khi biết tin Công an tỉnh Thanh Hóa phối hợp với công ty GeneStory tổ chức thu nhận mẫu ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính, bà Mệch vẫn cố gắng thực hiện việc lấy mẫu với niềm tin và hy vọng lần này sẽ giúp xác định chính xác danh tính hài cốt liệt sĩ của gia đình.

Nếu như trước đây, việc tìm kiếm chỉ dựa vào những ký ức nhạt nhòa và những thông tin mong manh, thì nay, sức mạnh của công nghệ định danh đã biến những hy vọng cuối cùng thành hiện thực.

Gia đình bà Mệch và chính quyền cùng bà con địa phương đón hài cốt liệt sĩ Trịnh Văn Hai trở về quê hương.

Giây phút nhận thông tin kết quả giám định ADN khẳng định, hài cốt liệt sĩ Trịnh Văn Hai đang được an táng tại Nghĩa trang Đức Cơ, tỉnh Gia Lai, cũng là lúc những giọt nước mắt lăn dài trên gương mặt già nua của bà sau bao năm mong đợi. Nhờ những mật mã di truyền thiêng liêng, người chiến sĩ năm ấy không còn là "liệt sĩ chưa biết tên", mà đã trở về vẹn nguyên với danh tính, với gia đình.

Ngày đưa hài cốt liệt sĩ Trịnh Văn Hai trở về đất mẹ Đông Thành, khói hương nghi ngút hòa cùng dòng lệ của bà con lối xóm. Sau nửa thế kỷ xa cách, người lính trẻ năm nào cuối cùng đã có thể yên nghỉ trong vòng tay ấm áp của quê hương, khép lại hành trình tìm kiếm đằng đẵng và mở ra sự thanh thản trong tâm hồn người chị đã tận tụy cả một đời vì em.

Gia đình bà Trịnh Thị Mệch là một trong số 7 gia đình liệt sĩ trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa may mắn được xác định danh tính hài cốt sau bao năm mong đợi. Trong thời gian qua tỉnh Thanh Hóa đã thu nhận được 36.599 mẫu ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được thông tin, trở thành địa phương đầu tiên trong cả nước hoàn thành thu nhận 100% mẫu ADN thân nhân liệt sĩ.

Trong quá trình xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, lực lượng Công an đã đóng vai trò nòng cốt, trực tiếp phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức rà soát, thu thập thông tin, tài liệu, hồ sơ liệt sĩ, đồng thời hướng dẫn thân nhân liệt sĩ thực hiện việc lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN theo đúng quy trình, bảo đảm chặt chẽ, chính xác và khoa học. Với tinh thần trách nhiệm cao, cán bộ, chiến sĩ Công an đã kiên trì, tỉ mỉ đối chiếu dữ liệu, kết nối thông tin giữa hồ sơ liệt sĩ, cơ sở dữ liệu dân cư và ngân hàng gen, góp phần quan trọng trong việc xác định đúng danh tính hài cốt liệt sĩ. Mỗi kết quả giám định thành công là sự trả lại tên cho liệt sĩ, trả lại niềm an ủi, niềm tin cho gia đình và thân nhân sau bao năm chờ đợi.

Ngọc Hưng

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/loi-hua-voi-me-va-hanh-trinh-nua-the-ky-tim-em-trai-liet-si-16926020308423326.htm