Lữ đoàn 189 viết tiếp hành trình bảo vệ Tổ quốc từ lòng biển

3 giờ trướcBài gốc

Tàu ngầm là một loại phương tiện đặc biệt, được thiết kế để hoạt động dưới mặt nước, có khả năng trinh sát các mục tiêu quân sự, cùng với khả năng hoạt động bí mật, bất ngờ tiến công và giành thắng lợi trước kẻ thù, tạo sức mạnh răn đe với đối phương cả trong thời bình và thời chiến, ở mọi nơi trên chiến trường biển và đại dương.

Những năm 80 của thế kỷ trước, Quân đội nhân dân Việt Nam đã khát vọng kiến tạo một lực lượng tàu ngầm hiện đại. Những cán bộ, thủy thủ Hải quân ưu tú đầu tiên, mà sau này được biết đến với tên gọi Hải đội 182, đã được cử đi đào tạo chuyên ngành tàu ngầm tại Liên Xô. Trong số những học viên tiên phong ấy, có Trung tướng Trần Quang Khuê, nguyên Phó tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam. Mục tiêu cao cả đặt ra là xây dựng một Lữ đoàn tàu ngầm hùng mạnh trong tương lai. Tuy nhiên, bối cảnh kinh tế của đất nước vào thời điểm đó còn gặp nhiều khó khăn, thử thách. Trước yêu cầu cấp thiết của nhiệm vụ, Hải đội 182 buộc phải gác lại chương trình học tập, trở về nước để đảm nhận các trọng trách khác.

Thừa ủy quyền của Chủ tịch nước, Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng (nay là Ủy viên Bộ Chính trị, Phó bí thư Quân ủy Trung ương, Phó thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng) trao danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân tặng Lữ đoàn 189 Hải quân (ngày 31-12-2025).

Ngày 2-8-1996, Trung đoàn 196 Hải quân, đơn vị tàu ngầm đầu tiên được thành lập, chính thức đánh dấu một bước tiến quan trọng trong quá trình hiện đại hóa của Quân chủng Hải quân, với trọng trách lớn lao - làm cơ sở xây dựng lực lượng tàu ngầm Hải quân tiến lên chính quy, hiện đại.

Ngày 1-9-2011, tại Trung tâm 650 thuộc Học viện Hải quân Liên bang Nga đã diễn ra khai giảng khóa đào tạo học viên tàu ngầm Kilo 636 đầu tiên của Lữ đoàn 189 Hải quân. Đây là kế hoạch nằm trong tầm nhìn chiến lược của Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng đối với việc bảo vệ chủ quyền biển, đảo của đất nước, trong bối cảnh diễn biến đan xen, phức tạp, đặt ra những vấn đề lớn cho đường lối quốc phòng.

Trung tá Phạm Hải Đăng, Thuyền trưởng Tàu 185 - Khánh Hòa chia sẻ: “Có rất nhiều khó khăn mà chúng tôi phải trải qua. Phần lớn học viên chỉ mới biết mặt chữ và giao tiếp cơ bản. Mặc dù vậy, chúng tôi tự giác học tập với quyết tâm cao nhất. Với mô hình “ngày điểm 5”, “tuần điểm 5”; từng học viên đã nêu cao tinh thần trách nhiệm, nỗ lực, chăm chỉ học ngày, học đêm và tích cực trao đổi bài theo nhóm trong giờ học, giải lao, ăn trưa. Nhờ đó kết quả học tập ngày càng được cải thiện và nâng lên. Chúng tôi xác định học không chỉ vì danh dự của mỗi cá nhân, mà còn học vì Tổ quốc, học vì niềm tự hào dân tộc”.

Gặp mặt, giao nhiệm vụ cho khối cơ quan và chỉ huy đoàn 189 (năm 2010).

Những trăn trở về biển, đảo nước nhà là động lực mạnh mẽ để họ quyết tâm học tập. Họ không chỉ hoàn thành, mà còn hoàn thành xuất sắc mọi nội dung của khóa huấn luyện, tốt nghiệp với thời gian ngắn so với học viên các nước khác.

Ngày 23-5-2013, tại Hải Phòng, Quân chủng Hải quân tổ chức Lễ công bố Quyết định số 501/QĐ-TM của Tổng Tham mưu trưởng về việc thành lập Phòng Tàu ngầm trực thuộc Bộ Tham mưu Hải quân và bổ sung chức danh đối với cơ quan, đơn vị thuộc Quân chủng Hải quân để chỉ đạo và bảo đảm cho lực lượng tàu ngầm thuộc Quân chủng Hải quân. Việc thành lập Phòng Tàu ngầm đánh dấu bước phát triển mới trong lộ trình xây dựng Hải quân nhân dân Việt Nam chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng tốt yêu cầu, nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo.

Ngày 29-5-2013, tại Căn cứ quân sự Cam Ranh, Quân chủng Hải quân long trọng tổ chức Lễ công bố Quyết định của Bộ Quốc phòng về việc thành lập Lữ đoàn tàu ngầm 189 trực thuộc Quân chủng Hải quân, với nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, hiệp đồng với các lực lượng bảo vệ chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc. Sự ra đời Lữ đoàn tàu ngầm cấp chiến dịch đầu tiên của Hải quân nhân dân Việt Nam là kết quả từ tầm nhìn chiến lược của cấp trên, là mong ước, trăn trở từ lâu của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Hải quân và cũng là của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta; khẳng định sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng đối với sự nghiệp bảo vệ chủ quyền biển, đảo trong tình hình mới.

Vào ngày 3-1-2014, quân dân cả nước vui mừng đón tàu ngầm đầu tiên về nước - Tàu 182 - Hà Nội. Các tàu ngầm lần lượt tham gia vào đội hình chiến đấu của Quân chủng Hải quân, lần đầu tiên trong lịch sử đất nước, chúng ta có một lực lượng hoạt động trong môi trường dưới mặt biển, canh giữ lòng biển sâu.

“Hoạt động trong môi trường đặc thù dưới nước, nhiều ngày liên tục không nhìn thấy ánh sáng mặt trời, không có kết nối internet, sóng điện thoại, tivi phần nào đã tác động đến yếu tố tâm lý của bộ đội. Để rèn luyện cho bộ đội có một yếu tố tâm lý vững vàng, chịu đựng được gian khổ và khó khăn, chúng tôi luôn phát huy nét văn hóa đặc trưng của lực lượng tàu ngầm “Vinh dự - Trách nhiệm, Lịch thiệp - Kỷ cương, Đoàn kết - Khiêm nhường, Kiên cường - Quyết thắng”, Trung tá Nguyễn Trọng Hồng, Chính trị viên Tàu 184 - Hải Phòng cho biết.

Do tính chất yêu cầu, nhiệm vụ, các thủy thủ thường xuyên hoạt động trong môi trường khắc nghiệt, chật hẹp, yếm khí, mỗi chuyến đi biển lại dài ngày, nên các thủy thủ trong từng khoang, từng kíp phải có tính kỷ luật cao, thao tác tuyệt đối chính xác để đảm bảo tính thống nhất và trên hết là để đảm bảo an toàn cho trang bị kỹ thuật và cho chính cán bộ, thủy thủ thực hiện nhiệm vụ trên tàu.

Tàu ngầm Lữ đoàn 189 huấn luyện đi biển.

Nhiệm vụ đòi hỏi mỗi thành viên phải quyết tâm cao, nỗ lực rèn luyện để vượt qua thử thách về tâm lý và thể lực, nắm bắt kỹ thuật và thao tác thành thục các trang bị được phân công phụ trách. Trong lòng biển, chỉ một sự cố nhỏ cũng có thể dẫn đến hậu quả lớn. Không rèn luyện thật tốt, không nắm bắt thành thạo, không phối hợp ăn ý, thì rất dễ xảy ra những tình huống không mong muốn, gây ra sự cố cho toàn tàu. Điều đó đặt ra yêu cầu phải phối hợp thật hoàn hảo, chính xác để vận hành cỗ máy phức tạp này giữa lòng biển, nơi có áp lực nước đến hàng chục tấn trên một cm vuông.

Trong mỗi chuyến đi biển, mỗi thủy thủ phải thường xuyên hoạt động trong môi trường thiếu oxy, vì thế công tác huấn luyện, rèn luyện thể lực thường xuyên để có một sức khỏe tốt là yêu cầu tất yếu. Trung tá Đinh Tuấn Anh, Thuyền trưởng Tàu 187 - Bà Rịa - Vũng Tàu, cho biết: "Chúng tôi tập trung vào huấn luyện các môn thể thao đặc chủng như: Cầu sóng, đu quay, vòng quay trụ, xà đơn, xà kép, bơi ếch, chạy 100m, chạy 3.000m... đồng thời, Lữ đoàn cũng thường xuyên tổ chức các đợt an điều dưỡng để duy trì và phục hồi sức khỏe, bảo đảm thể lực của thủy thủ tàu ngầm luôn ở trạng thái tốt nhất".

Vượt qua những khó khăn, thử thách qua gần 15 năm xây dựng phát triển và trưởng thành, cán bộ, thủy thủ Lữ đoàn 189 giờ đây đã thực sự làm chủ những tàu ngầm Kilo 636 hiện đại. Họ là những người lính đặc biệt trong đơn vị đặc biệt, mang trọng trách đặc biệt với sứ mệnh bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc. Với những thành tích đặc biệt đó, ngày 12-8-2025, Chủ tịch nước đã ký Quyết định số 1558 về việc phong tặng danh hiệu Đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân cho Lữ đoàn 189. Ngày 31-12-2025, thừa ủy quyền của Chủ tịch nước, Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng (nay là Ủy viên Bộ Chính trị, Phó bí thư Quân ủy Trung ương, Phó thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng) đã trao tặng danh hiệu cho Lữ đoàn.

Thượng tá Hoàng Văn Đồng, Chính ủy Lữ đoàn 189 Hải quân khẳng định: “Lực lượng tàu ngầm là một trong năm cánh sao biển, là lực lượng đặc biệt tinh nhuệ và hiện đại của Hải quân nhân dân Việt Nam, giữ vai trò tác chiến chủ yếu, làm nòng cốt trong thế trận chiến tranh nhân dân trên biển. Yêu cầu đặt ra là: Không chỉ mỗi thủy thủ tàu ngầm đều có phẩm chất đặc biệt, mà tất cả phải tạo thành một tập thể có những phẩm chất đặc biệt, bao gồm: Trung thành đặc biệt, Kỷ luật chính quy, Tinh nhuệ đi đầu, An toàn tuyệt đối. Đó là những phẩm chất chúng tôi được thừa hưởng từ truyền thống của quê hương đất nước, của Quân đội, Hải quân nhân dân Việt Nam và từ nỗ lực rèn giũa trong môi trường huấn luyện, tác chiến đặc thù của mình”.

Người lính tàu ngầm không coi biển như một vùng nước vô tri vô giác, mà nhìn biển qua lăng kính của khát vọng chinh phục. Với tầm nhìn và nhận thức sâu sắc như thế, họ đã tìm được con đường thực hiện khát vọng làm chủ lòng đại dương. Phát huy truyền thống “Đoàn kết, Kỷ luật, Bí mật, Quyết thắng”, những thủy thủ tàu ngầm Lữ đoàn 189 dạn dày bản lĩnh tiến vào làm chủ lòng đại dương, góp phần cùng với các lực lượng của Hải quân nhân dân Việt Nam bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

HẢI QUANG - VĂN PHÒNG

Nguồn QĐND : https://www.qdnd.vn/quoc-phong-an-ninh/xay-dung-quan-doi/lu-doan-189-viet-tiep-hanh-trinh-bao-ve-to-quoc-tu-long-bien-1037060