Lượng khách tăng trưởng kỷ lục, nhưng vì sao ít doanh nghiệp du lịch có tăng trưởng lãi lớn?

3 giờ trướcBài gốc

Theo Cục Thống kê, trong năm 2025, tổng khách du lịch nội địa đạt khoảng 135,5 triệu lượt; tổng lượng khách quốc tế đến Việt Nam đạt khoảng 21,2 triệu lượt, tăng trên 20% so với năm 2024 và vượt mức trước đại dịch COVID-19.

Đây là lần đầu tiên trong lịch sử, du lịch Việt Nam vượt ngưỡng 21 triệu lượt khách quốc tế trong một năm. Khách đến bằng đường hàng không tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn nhất, với hơn 17,8 triệu lượt, tương đương trên 84% tổng lượng khách quốc tế. Khách đường bộ đạt gần 3,1 triệu lượt, trong khi khách đường biển đạt gần 274.000 lượt.

Song song đó, tổng doanh thu từ du lịch lần đầu tiên vượt mốc 1.000.000 tỷ đồng. Trong đó, doanh thu dịch vụ lưu trú và ăn uống đạt trên 843 nghìn tỷ đồng, tăng 14,6% so với năm 2024; doanh thu du lịch lữ hành đạt gần 94.000 tỷ đồng, tăng trên 20%.

Sự thăng hoa của ngành du lịch trong năm 2025 thể hiện rõ qua việc doanh thu của các doanh nghiệp trong ngành đều tăng trưởng so với 2024; tuy nhiên, tăng trưởng lợi nhuận lại không tỷ lệ thuận với tăng trưởng doanh thu.

Xét các doanh nghiệp đầu ngành, mỗi Vietjet là có lợi nhuận tăng trưởng hai chữ số, còn Vietnam Airlines, Vinpearl hay Vietravel thì không. Còn với các doanh nghiệp có quy mô nhỏ hơn, trong khi Du lịch Ninh Vân Bay tăng trưởng ba chữ số, thì công ty chủ quản của Đầm Sen lại lỗ nặng.

Có hai nguyên chính tạo nên thực trạng nói trên: đầu tiên là chi phí quản lý tăng cao đã bào mòn lợi nhuận, thứ hai là doanh thu tài chính năm 2025 sụt giảm lớn.

Hai anh cả ngành hàng không Việt Nam có một năm làm ăn tương đối thuận lợi. (Ảnh: Vietnam Airlines - Vietjet)

"Đôi bạn cùng tiến" Vietnam Airlines - Vietjet

Vietjet Air vừa phát hành Báo cáo tài chính 2025, theo đó doanh thu hợp nhất của doanh nghiệp đạt 82.093 tỷ đồng, tăng 14% so với năm 2024. Lợi nhuận sau thuế hợp nhất đạt 2.123 tỷ đồng - tăng 51,2% so với 2024, vượt 120% kế hoạch năm 2025.

Cũng như nhiều doanh nghiệp trong ngành du lịch, giai đoạn cuối năm và đầu năm là thời kỳ “củ mật” với Vietjet. Trong quý IV/2025, hãng vận chuyển hơn 6,7 triệu lượt hành khách trên 36.100 chuyến bay. Lũy kế cả năm, hãng vận chuyển 28,2 triệu lượt khách trên 153.000 chuyến bay, tăng lần lượt 9% và 11,2% so với cùng kỳ. Tổng sản lượng hàng hóa vận chuyển đạt 113.923 tấn.

Năm 2025, hãng khai thác tổng cộng 254 đường bay, gồm 52 nội địa và 202 quốc tế, đồng thời mở mới 22 đường bay tới Trung Á và Trung Quốc. Vietjet đang là hãng hàng không dẫn đầu thị trường nội địa và quốc tế về lượng khách vận chuyển.

Mặc dù Vietjet chỉ cần một năm sau COVID-19 để hồi phục doanh thu và liên tục chinh phục những đỉnh cao mới, tuy nhiên lợi nhuận lại chưa thể khôi phục như trước khi dịch bệnh xảy ra. Năm 2017 – 2018, hãng bay này có lợi nhuận sau thuế là 5.000 tỷ đồng, năm 2019 là gần 4.000 tỷ đồng.

Hãng bay cũng có doanh thu tăng kỷ lục như Vietjet là Vietnam Airlines. Theo Báo cáo tài chính 2025, Vietnam Airlines có doanh thu 82.093 tỷ đồng, tăng gần 14%; lợi nhuận sau thuế đạt 7.713 tỷ đồng, giảm 3% so với 2024.

Ngoài mức nền cao của năm 2024, có hai nguyên nhân nữa tạo ra sự sụt giảm nhẹ nói trên.

Đầu tiên là khoản thu nhập khác trong năm 2025 của hãng chỉ còn 300 tỷ đồng, trong khi năm 2024 là 5.498 tỷ đồng. Năm 2024, Vietnam Airlines đã đàm phán thành công với đối tác để xóa khoản nợ khoảng 4.710 tỉ đồng liên quan đến Pacific Airlines theo thỏa thuận trả máy bay. Thứ hai, chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp của công ty cũng tăng tương ứng 9,2% - 23%.

Cũng như Vietjet, chỉ trong năm 2023 là Vietnam Airlines đã quay trở lại doanh thu như trước COVID-19 và liên tục chinh phục những đỉnh cao mới, như tăng trưởng thêm 10.000 tỷ đồng trong 2024 và 20.000 tỷ đồng trong 2025. Khác biệt là lợi nhuận sau thuế của Vietnam Airlines cũng tăng trưởng tương ứng, gấp ba lần đỉnh trước COVID-19.

Vinpearl - Vietravel lợi nhuận trồi sụt thất thường

Có doanh thu không kém cạnh hai đàn anh là Vinpearl. Theo Báo cáo tài chính hợp nhất Quý IV năm 2025, Vinpearl ghi nhận doanh thu hơn 15.556 tỷ đồng, hoàn thành 111% kế hoạch năm, tăng 8% so với cùng kỳ. Lợi nhuận sau thuế đạt 1.131 tỷ đồng – giảm hơn một nửa so với cùng kỳ năm trước.

Trong năm 2025, có nhiều khoản thu và chi phí của Vinpearl biến động lớn so với 2024: doanh thu từ hoạt động tài chính giảm xuống còn 1.961 – so với 4.264 tỷ, thu nhập khác giảm còn 1.105 tỷ đồng – so với 3.105…

(Ảnh: Quỳnh Như tổng hợp)

Do đặc thù kinh doanh, lợi nhuận sau thuế của Vinpearl luôn thay đổi khó lường qua từng năm. Ví dụ, năm 2022 công ty có lợi nhuận sau thuế hơn 4.000 tỷ đồng, đến 2023 còn 671 tỷ, đến 2024 tăng lên 2.550 tỷ và đến 2025 lại giảm xuống 1.131 tỷ.

Nhìn vào giải trình biến động kết quả kinh doanh trong quý IV của Vinpearl, sẽ biết được sự thiếu ổn định này đến từ đâu. Theo công ty, doanh thu thuần trong quý tăng thêm 4.091 tỷ đồng, thì trong đó doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ khách sạn, du lịch và vui chơi giải trí tăng 796 tỷ, doanh thu chuyển nhượng bất động sản tăng 3.288 tỷ. Chi phí tài chính tăng thêm 1.746 tỷ so với cùng kỳ do tăng chi phí lãi vay.

Trong năm 2024, sở dĩ doanh thu và lợi nhuận sau thuế của công ty tăng trưởng mạnh là cũng do doanh thu từ chuyển nhượng bất động sản đạt tới 5.890 tỷ đồng, gấp hơn 9 lần so với năm trước.

Vinpearl hiện đang vận hành 59 cơ sở trên 20 tỉnh thành. Tính riêng năm 2025, hệ sinh thái du lịch của Vinpearl đón khoảng 13,4 triệu khách, riêng chuỗi công viên giải trí VinWonders đã thu hút 10 triệu lượt khách.

Phần Vietravel, báo cáo tài chính 2025 của công ty thể hiện: doanh thu đạt 7.208 tỷ đồng – tăng 6,88%, lợi nhuận sau thuế 1,3 tỷ đồng – giảm hơn 97%. Đây là con số lợi nhuận thấp nhất trong hơn 10 năm trở lại đây của Vietravel, không kể hai năm COVID-19.

Trong quý IV, Vietravel lỗ 10,4 tỷ đồng so với mức lãi 15,5 tỷ năm trước. Giải trình về kết quả này, doanh nghiệp cho biết: dù kết quả hoạt động kinh doanh của công ty đạt được kết quả tích cực so với cùng kỳ 2024, doanh thu tăng 19,17% - tương ứng giá trị tăng 284,56 tỷ đồng.

Tuy nhiên, với những khó khăn chung của nền kinh tế làm chi phí đầu vào tăng với tốc độ nhanh hơn tốc độ tăng doanh thu, giá vốn tăng 21,01% so với cùng kỳ làm lợi nhuận gộp giảm 3,11%. Bên cạnh đó, chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp cũng tăng so với kỳ 2024 lần lượt là 36,68% và 176%.

Còn nếu tính cả năm 2025, chi phí quản lý doanh nghiệp của công ty lữ hành này tăng lên 453 tỷ - so với 298 tỷ của năm 2024, chi phí xây dựng cơ bản dở dang trong năm tốn 95 tỷ…

Báo cáo còn cho biết thêm, tính đến đầu 2025, số vốn góp của doanh nghiệp vào Vietravel Airlines là 178 tỷ đồng, còn con số cuối 2025 thì chưa công bố, do “Tập đoàn chưa xác nhận giá trị hợp lý của các khoản đầu tư”.

Hiện Vietravel có công ty con và công ty liên kết tại Mỹ, Singapore, Úc, Pháp, Thái Lan, Ấn Độ và 30 chi nhánh tại Việt Nam.

Hai chiều trái ngược của Phú Thọ Tourist và Ninh Vân Bay

Trong năm 2024, cả Phú Thọ Tourist lẫn Du lịch Ninh Vân Bay đều có vấn đề về tài chính; nhưng trong khi Du lịch Ninh Vân Bay đã có nhiều cải thiện trong năm 2025 thì Phú Thọ Tourist vẫn dậm chân tại chỗ.

Theo báo cáo tài chính hợp nhất vừa công bố, lũy kế cả năm, Du lịch Ninh Vân Bay có doanh thu thuần gần 467,3 tỷ đồng, tăng 13,8% so với năm 2024; lợi nhuận sau thuế đạt gần 68,5 tỷ đồng, mức tăng trưởng ấn tượng 199,1% so với cùng kỳ.

Khu biệt thự Ana Madara ở Đà Lạt - thuộcDu lịch Ninh Vân Bay (Ảnh: Ana Madara Villas Dalat)

Xét riêng trong quý IV/2025, đà hồi phục của doanh nghiệp thể hiện rõ qua doanh thu thuần hợp nhất đạt khoảng 100,8 tỷ đồng, tăng 13,6%. Lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh đạt 5,3 tỷ đồng, tăng 129% so với cùng kỳ năm trước. Mặc dù lợi nhuận sau thuế thuộc về cổ đông công ty mẹ vẫn ghi nhận lỗ 3,6 tỷ đồng, nhưng con số này đã cải thiện đáng kể so với mức lỗ 6,9 tỷ đồng của quý IV/2024.

Theo công ty, mặc dù trong quý IV/2025 các công ty con chịu ảnh hưởng bởi thiên tai và lũ lụt, nhưng nhờ sự tăng trưởng tích cực trong ngành du lịch Việt Nam, doanh thu và lợi nhuận tại các khu nghỉ dưỡng cho công ty con vận hành vẫn đạt kết quả khả quan. Hiện doanh nghiệp có 4 công ty con đang hoạt động tại Hà Nội, Nha Trang - Khánh Hòa và Mũi Né – Đà Lạt thuộc Lâm Đồng.

Ngược lại, báo cáo tài chính vừa công bố của Phú Thọ Tourist cho thấy doanh thu cả năm 2025 đạt gần 171,6 tỷ đồng, giảm gần 12% so với năm trước đó. Đây cũng là mức doanh thu thấp nhất kể từ năm 2022. Song song đó, công ty đã lỗ 55,4 tỷ đồng trong 2025. Đây cũng là mức cao nhất trong 4 năm qua. Với việc lợi nhuận âm hai năm liên tiếp, lỗ lũy kế của công ty tính đến cuối năm 2025 vượt 387 tỷ đồng.

Trả lời truyền thông, ban lãnh đạo cho biết khoản lỗ chủ yếu do doanh nghiệp nộp bổ sung tiền thuê đất truy thu giai đoạn tháng 5/2016 - 5/2021, với tổng số tiền phải nộp là 42,8 tỷ đồng.

Phú Thọ Tourist quản lý và điều hành bốn đơn vị kinh doanh gồm: Công viên văn hóa Đầm Sen (còn gọi là Đầm Sen Khô), cụm khách sạn Ngọc Lan - Phú Thọ, Trung tâm Dịch vụ Du lịch Đầm Sen và Khu du lịch sinh thái rừng ngập mặn Vàm Sát. Công ty còn tham gia liên kết tại Đầm Sen Nước và đầu tư tài chính vào hai khách sạn gồm Sài Gòn - Đà Lạt (Lâm Đồng) và Sài Gòn - Đông Hà (Quảng Trị).

Quỳnh Như

Nguồn Doanh Nhân VN : https://doanhnhanvn.vn/luong-khach-tang-truong-ky-luc-nhung-vi-sao-it-doanh-nghiep-du-lich-co-tang-truong-lai-lon.html