Bộ Tư pháp đang thẩm định tờ trình về Dự án Luật Cán bộ, công chức (sửa đổi) do Bộ Nội vụ trình. Dự kiến dự luật được trình Quốc hội xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ 9 vào tháng 5 tới.
Tại dự luật lần này đã bổ sung một nội dung quan trọng là miễn trừ trách nhiệm nhằm khuyến khích, bảo vệ cán bộ đổi mới, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.
Cụ thể, cán bộ, công chức sẽ được khuyến khích, khen thưởng khi có thành tích trong đổi mới, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám đột phá, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung và được xem xét miễn trừ trách nhiệm khi có sai sót, thiệt hại trong thực hiện.
Tại dự thảo Luật Cán bộ, công chức sửa đổi, Bộ Nội vụ đã đề xuất luật hóa quy định về khuyến khích, bảo vệ cán bộ đổi mới, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Ảnh: THUẬN VĂN
Để cán bộ, công chức phát huy tinh thần đó, dự luật bổ sung quy định về miễn trách nhiệm đối với cán bộ, công chức trong bốn trường hợp cụ thể.
Gồm cán bộ, công chức phải chấp hành quyết định trái pháp luật của cấp trên nhưng đã báo cáo người ra quyết định trước khi chấp hành.
Họ cũng được miễn trách nhiệm khi thực hiện đề xuất về đổi mới, sáng tạo được cơ quan có thẩm quyền cho phép và được cấp có thẩm quyền xác định đã thực hiện đúng chủ trương, có động cơ trong sáng, vì lợi ích chung.
Khi thực hiện nhiệm vụ trong trường hợp do bất khả kháng theo quy định của pháp luật thì cán bộ, công chức cũng được miễn trách nhiệm...
Liên quan đến những việc cán bộ, công chức không được làm, bên cạnh những quy định như luật hiện hành, dự luật do Bộ Nội vụ trình đã bổ sung thêm hành vi né tránh, đùn đẩy trách nhiệm trong thực hiện các nhiệm vụ và các đề xuất đổi mới, sáng tạo.
Trước đó, Bộ Chính trị ban hành Kết luận 14/2021 về chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo vì lợi ích chung. Đây được coi là một văn bản mang tầm chiến lược về chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, đổi mới, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám đột phá, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.
Trung ương cũng ban hành Kết luận 21 Hội nghị Trung ương 4 khóa XIII, trong đó xác định một trong những nhiệm vụ quan trọng thời gian tới là thực hiện tốt chủ trương khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, luôn nỗ lực hành động vì lợi ích chung.
Và để cụ thể hóa các Kết luận nêu trên, năm 2023, Chính phủ đã ban hành Nghị định 73 quy định về khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.
Nghị định này nêu rõ các trường hợp cán bộ có thể không bị xử lý trách nhiệm, được loại trừ, miễn hoặc giảm nhẹ trách nhiệm nếu năng động, sáng tạo vì lợi ích chung. Trong trường hợp đề xuất đổi mới, sáng tạo không hoàn thành hoặc gây ra thiệt hại nhưng có động cơ trong sáng và vì lợi ích chung thì cán bộ, công chức cũng sẽ được bảo vệ.
Dù Nghị định 73/2023 đã mở ra những “cơ chế đặc biệt” như vậy nhưng thực tế triển khai những năm qua đã cho thấy những cơ chế đặc biệt ấy vẫn là chưa đủ để tạo nên những chuyển biến mang tính bước ngoặt trong khuyến khích, bảo vệ cán bộ dám nghĩ dám làm.
Từ thực tế đó, tại dự thảo Luật Cán bộ, công chức (sửa đổi) lần này, Bộ Nội vụ đã đề xuất bổ sung quy định cán bộ dám nghĩ, dám làm được miễn trách nhiệm.
NGUYỄN THẢO