'Mắt thần' E-2D Hawkeye với radar mạnh nhất hành tinh khiến mọi mục tiêu tàng hình lộ diện

2 giờ trướcBài gốc

Trong bối cảnh căng thẳng Trung Đông leo thang và Mỹ nhanh chóng điều động thêm máy bay cảnh báo sớm E-2D tới khu vực, dòng máy bay này một lần nữa khẳng định vị thế là nền tảng chỉ huy kiểm soát trên không hàng đầu, đặc biệt với khả năng phát hiện mục tiêu nhỏ, thấp và khó phát hiện như drone hay tên lửa hành trình.

Được Northrop Grumman phát triển và trang bị radar AN/APY-9 của Lockheed Martin, E-2D Advanced Hawkeye không chỉ là bước nâng cấp lớn so với phiên bản E-2C cũ mà còn đại diện cho công nghệ cảnh báo sớm hiện đại, mang lại lợi thế quyết định trong môi trường chiến trường phức tạp.

Máy bay E-2D Hawkeye của Hải quân Mỹ đang được huy động khẩn cấp tới Trung Đông. Ảnh: twz.com

E-2D Advanced Hawkeye là phiên bản mới nhất trong dòng Hawkeye huyền thoại của Hải quân Mỹ, ra mắt lần đầu với chuyến bay năm 2007 và đạt khả năng hoạt động ban đầu năm 2014.

Máy bay giữ nguyên thiết kế turboprop hai động cơ đặc trưng với radome hình đĩa đường kính 24 feet (7,3 m) quay trên thân, nhưng toàn bộ hệ thống bên trong đã được hiện đại hóa hoàn toàn.

Kích thước tổng thể bao gồm chiều dài 17,6 mét, sải cánh 24,56 mét, chiều cao 5,58 mét, trọng lượng cất cánh tối đa khoảng 26 tấn.

Động cơ Rolls-Royce T56-A-427A mỗi chiếc công suất 5.100 mã lực giúp đạt tốc độ tối đa 650 km/h, tốc độ hành trình khoảng 474 km/h, trần bay 10.600 mét và tầm bay chuyển sân lên đến 2.708 km.

Với khả năng tiếp nhiên liệu trên không, thời gian hoạt động trên không có thể kéo dài hơn 8 giờ, tăng đáng kể khả năng duy trì hiện diện liên tục so với phiên bản trước.

Máy bay E-2D Hawkeye. Ảnh: defencesecurityasia.com

Trái tim công nghệ của E-2D chính là radar AN/APY-9, một hệ thống Active Electronically Scanned Array (AESA) hoạt động ở băng tần UHF (0,3-3,0 GHz), kết hợp quét cơ học và điện tử.

Radome quay với tốc độ 6 vòng/phút đảm bảo bao phủ 360 độ liên tục, trong khi chế độ quét điện tử cho phép tập trung nguồn lực vào khu vực 90 độ bất kỳ hoặc mục tiêu khó khăn.

Radar này vượt trội trong việc phát hiện mục tiêu ở môi trường phức tạp như vùng ven biển (littoral), trên đất liền hoặc biển khơi dày đặc nhiễu.

Phạm vi phát hiện được công bố khoảng 650 km (350 hải lý) cho mục tiêu thông thường và một số nguồn cho biết có thể đạt hơn 550 km với mục tiêu kích thước chiến đấu cơ ở độ cao 30.000 feet, thậm chí duy trì theo dõi tốt các mục tiêu nhỏ như UAV hoặc tên lửa hành trình bay thấp nhờ xử lý thích ứng không-thời gian (space-time adaptive processing) để loại bỏ nhiễu, jamming và clutter.

Radar hỗ trợ theo dõi đồng thời hàng nghìn mục tiêu (hơn 3.000 ở mọi chế độ), cả trên không và mặt đất, đồng thời cung cấp dữ liệu chất lượng cao để hướng dẫn vũ khí qua các liên kết dữ liệu như Link 16 hoặc Cooperative Engagement Capability.

Máy bay E-2D Hawkeye. Ảnh: defencesecurityasia.com

So với E-2C trước đó sử dụng radar cơ học APS-145, AN/APY-9 mang lại bước nhảy vọt về độ nhạy, khả năng chống nhiễu điện tử (ECM rejection vượt 60 dB), độ phân giải góc và phạm vi, đặc biệt hiệu quả chống lại mục tiêu tàng hình hoặc bay thấp, nơi nhiều radar khác gặp khó khăn.

Hệ thống avionics hoàn toàn mới với buồng lái kính, máy tính nhiệm vụ hiện đại, liên lạc vệ tinh tích hợp và khả năng fusion dữ liệu từ nhiều cảm biến giúp tạo ra bức tranh tình huống chung (Common Operating Picture) thời gian thực, chia sẻ cho các lực lượng liên quân.

Phi hành đoàn gồm 5 người (phi công, cơ phó, sĩ quan radar, sĩ quan trung tâm thông tin chiến đấu, sĩ quan kiểm soát máy bay), với tự động hóa cao giảm tải công việc và tăng hiệu quả.

E-2D không chỉ là máy bay cảnh báo sớm mà còn là trung tâm chỉ huy bay, hỗ trợ phòng thủ tên lửa, quản lý không lưu, tìm kiếm cứu nạn và thậm chí các nhiệm vụ dân sự như giám sát biên giới hay chống ma túy.

Với kiến trúc mở cho nâng cấp liên tục (đã có 5 bản cập nhật lớn trong thập kỷ qua, sắp tới là Block II tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI), E-2D đảm bảo duy trì lợi thế công nghệ trước các mối đe dọa mới.

Trong khi các nguồn tin gần đây nhấn mạnh vai trò của nó ở Trung Đông để bù đắp khoảng trống giám sát sau mất mát radar mặt đất, dòng máy bay này tiếp tục chứng minh giá trị là lực lượng nhân tố then chốt, mang lại thời gian phản ứng dài hơn và quyết định chính xác hơn cho các lực lượng Mỹ và đồng minh.

Đào Cảnh

Nguồn VietnamNet : https://vietnamnet.vn/my-tung-mat-than-e-2d-voi-radar-manh-nhat-hanh-tinh-toi-trung-dong-danh-iran-2498367.html