"Mắt thần" GlobalEye (trên) và máy bay chiến đấu Gripen của tập đoàn Saab. Ảnh: Saab.
Căn cứ không quân Al-Dhafra tại Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) vừa trở thành tâm điểm chú ý sau các báo cáo về đợt tập kích quy mô lớn từ Iran. Đây là địa điểm chiến lược, nơi đồn trú của quân đội UAE cùng lực lượng Mỹ và Pháp.
Theo các nguồn tin quân sự, Iran đã huy động lượng lớn drone cảm tử và tên lửa hành trình trong chiến dịch này. Dựa trên hình ảnh vệ tinh mới nhất, giới chuyên gia bắt đầu phân tích mức độ thiệt hại thực tế tại hiện trường.
Các bức ảnh cho thấy nhiều xưởng máy bay (hangar) kiên cố đã bị đánh trúng. Trong số đó, đáng chú ý nhất là khu vực chứa các thiết bị bay không người lái MQ-4C Triton và MQ-9 Reaper của Mỹ. Tuy nhiên, tâm điểm thiệt hại về tài chính lại nằm ở khu vực của Không quân UAE.
Các nhà kho bị phá hủy, nơi chứa máy bay cảnh báo sớm SAAB GlobalEye. Ảnh: Truyền thông nhà nước Iran.
Cụ thể, 3 xưởng nghi chứa dòng máy bay cảnh báo sớm SAAB GlobalEye đã bị hư hại. UAE hiện chỉ sở hữu tổng cộng 5 chiếc máy bay loại này.
Nếu các máy bay thực sự có mặt bên trong khi vụ nổ xảy ra, đây được xem như tổn thất không thể bù đắp. Ước tính mỗi chiếc GlobalEye trị giá khoảng 460 triệu USD, đưa tổng thiệt hại riêng cho phi đội này lên tới 1,38 tỷ USD.
GlobalEye là hệ thống cảnh báo sớm và chỉ huy trên không (AEW&C) do tập đoàn Saab của Thụy Điển phát triển, được xây dựng trên khung thân của máy bay phản lực thương mại Bombardier Global 6000. Điểm khác biệt nằm ở "thanh radar" khổng lồ Erieye ER gắn dọc trên lưng máy bay.
Về công nghệ, radar Erieye ER có khả năng phát hiện các mục tiêu ở khoảng cách lên tới 450 km. Hệ thống này không chỉ theo dõi máy bay chiến đấu thông thường mà còn có thể phát hiện các mục tiêu khó tìm như máy bay tàng hình, tên lửa hành trình và drone siêu nhỏ.
Đặc biệt, GlobalEye có khả năng hoạt động đa miền. ĐIều này cho phép máy bay giám sát đồng thời các mục tiêu trên không, trên đất liền và trên biển chỉ trong một nhiệm vụ duy nhất.
"Mắt thần" Saab GlobalEye có khả năng phát hiện và theo dõi đồng thời các mục tiêu trên không, trên biển và trên đất liền chỉ trong một nhiệm vụ duy nhất. Ảnh: Saab.
Nói về sức mạnh của hệ thống này, ông Lars Tossman, Giám đốc phụ trách giải pháp radar của Saab nhấn mạnh tầm quan trọng của việc quảng bá GlobalEye tới khách hàng toàn cầu.
“Triển lãm này là một sự kiện quan trọng để nhà sản xuất quảng bá GlobalEye tới các khách hàng trên thế giới”, ông Lars Tossman phát biểu tại Triển lãm Hàng không Dubai.
Với thời gian bay liên tục hơn 11 giờ, GlobalEye được ví như một "trung tâm chỉ huy di động" giúp lực lượng phòng thủ nắm bắt mọi biến động trong không phận và hải phận từ xa. Chính vì khả năng tác chiến ưu việt, nhiều quốc gia như Pháp hay UAE đã ký kết hợp đồng mua sắm dòng máy bay này để thay thế các hệ thống cũ.
Hiện tại, thế giới vẫn đang chờ đợi các xác nhận cuối cùng về tình trạng thực tế của phi đội "mắt thần" này sau vụ tấn công tại Al-Dhafra. Việc mất đi năng lực cảnh báo sớm sẽ là bài toán an ninh lớn đối với UAE trong thời gian tới.
Việt Anh