Dù trí tuệ nhân tạo đang phủ sóng mạnh mẽ trong lĩnh vực thể hình trên mạng xã hội, các chuyên gia lâu năm cảnh báo rằng huấn luyện viên AI không thể thay thế sự hướng dẫn và kết nối thực tế. Những quảng cáo giảm cân cấp tốc bằng AI đang gây ra nhiều hệ lụy về tâm lý và sức khỏe thể chất cho người xem. Cùng lúc đó, sự gia tăng chóng mặt của các nội dung giả mạo này cũng đặt ra một bài toán khó cho các nền tảng mạng xã hội và cơ quan quản lý quảng cáo.
Những lời khuyên từ huấn luyện viên AI đôi khi lợi bất cập hại.
Góc nhìn từ những người làm nghề thực tế về huấn luyện viên AI
Trên một bãi biển, huấn luyện viên thể hình David Fairlamb đang hướng dẫn gần 40 học viên ở nhiều độ tuổi khác nhau trong một buổi tập nhóm. Ông đã làm việc trong ngành thể hình 30 năm, từ rất lâu trước khi mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo xuất hiện. Huấn luyện viên 54 tuổi này tin rằng huấn luyện viên AI có vị trí riêng trong việc lập trình bài tập và dinh dưỡng, nhưng nó không thể thay thế hoàn toàn công việc huấn luyện của con người. Sự kết nối giữa người với người và tính cam kết trong quá trình tập luyện là những yếu tố công nghệ không thể sao chép.
Khi xem những đoạn quảng cáo do AI tạo ra với lời hứa thay đổi vóc dáng trong 28 ngày, phản ứng của ông rất dứt khoát. Ông cho rằng những nội dung này gây hiểu lầm nghiêm trọng và đặc biệt đáng lo ngại đối với nhóm khán giả trẻ tuổi. Với kinh nghiệm ba thập kỷ trong nghề, ông khẳng định những kết quả cấp tốc như giảm hàng chục kg trong chưa đầy một tháng là điều không thể xảy ra. Con gái ông, Georgia Sybenga, 25 tuổi, hiện đang làm việc cùng cha. Cô chia sẻ rằng ngay cả những người trẻ lớn lên cùng mạng xã hội cũng gặp khó khăn trong việc phân biệt đâu là nội dung thật.
Cả hai cha con đều lo ngại việc liên tục tiếp xúc với những hình thể nhân tạo, được lý tưởng hóa bằng máy tính sẽ làm giảm sự tự tin của người xem. Các bạn trẻ dễ lầm tưởng rằng họ có thể đạt được vóc dáng đó trong 30 ngày, dù trên thực tế cơ thể trên màn hình hoàn toàn là sản phẩm hư cấu.
Điều này ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tinh thần. Thêm vào đó, Sybenga cảnh báo các chương trình tập luyện do AI thiết lập sẵn thường thiếu góc nhìn tổng thể. Máy móc không cân nhắc đến các chấn thương cũ hay tình trạng bệnh lý riêng của từng cá nhân, dẫn đến nguy cơ người tập tự gây chấn thương cho chính mình.
Bài toán quản lý quảng cáo trên mạng xã hội
Ông Adam Davison, giám đốc khoa học dữ liệu của Cơ quan Tiêu chuẩn Quảng cáo Anh (ASA), cho biết việc sử dụng AI trong quảng cáo không bị cấm. Vấn đề nằm ở thông điệp truyền tải. Cơ quan này đánh giá quảng cáo dựa trên việc nó có gây hiểu lầm hay có khả năng gây hại hay không, chứ không dựa trên công cụ tạo ra nó.
Trong năm qua, ASA đã nhận được khoảng 300 khiếu nại liên quan đến quảng cáo do AI tạo ra, và con số này đang có xu hướng tăng lên. Ông Davison thừa nhận đôi khi ngay cả những người quản lý cũng gặp khó khăn trong việc xác định xem AI có được sử dụng trong một video hay không.
Các công cụ AI giúp việc tạo quảng cáo cho mạng xã hội trở nên nhanh chóng và dễ dàng hơn. Người sử dụng những công cụ này đôi khi thiếu hiểu biết về các quy định quảng cáo so với các công ty truyền thống. ASA đang tiến hành các bước nhắc nhở đối với những đơn vị quảng cáo đưa ra tuyên bố thiếu căn cứ, nhằm hướng dẫn họ tuân thủ đúng quy định.
Về phía các công ty mạng xã hội, họ đều có quy định rằng nội dung do AI tạo ra phải được dán nhãn rõ ràng. Tuy nhiên, nhiều quảng cáo vẫn tìm cách che giấu, làm mờ hoặc bỏ qua hoàn toàn các nhãn cảnh báo này. TikTok cho biết họ đã dán nhãn cho hơn 1,3 tỷ video do AI tạo ra cho đến nay, trong khi Meta dựa vào các dấu hiệu nhận biết từ các công cụ sáng tạo để phân loại nội dung.
Nhiều người dùng bày tỏ mong muốn có một tùy chọn để tắt hoàn toàn các nội dung AI, nhưng các nền tảng vẫn giữ im lặng về khả năng này. Với nền kinh tế chú ý trên mạng xã hội hiện nay, lượng nội dung AI sẽ tiếp tục tăng lên. AI mang lại nhiều lợi ích, nhưng khi nó lừa dối người dùng và tạo ra những kỳ vọng sai lệch, các quy định quản lý cần được áp dụng chặt chẽ hơn.
Bùi Tú