Mở cánh cửa phát triển kinh tế đêm ở Huế

11 giờ trướcBài gốc

Kinh tế đêm không đơn thuần là mở cửa thêm vài dịch vụ sau 22 giờ. Bản chất của kinh tế đêm là tạo ra một hệ sinh thái trải nghiệm đủ hấp dẫn để kéo dài thời gian lưu trú, tăng chi tiêu du lịch, tạo thêm việc làm và mang lại sức sống mới cho đô thị. Với Huế, kinh tế đêm càng cần đi theo hướng “tinh”, không thể chạy theo mô hình ồn ào, xô bồ. Điều Huế cần là những trải nghiệm đêm có chiều sâu - nơi du khách được cảm nhận một “Huế khác”: Vẫn trầm mặc nhưng không tĩnh tại; vẫn dịu dàng nhưng không đơn điệu.

Phố Tây về đêm (ảnh minh họa). Ảnh: Bảo Phước

Lợi thế tạo sản phẩm đêm khác biệt

Trong số các không gian có thể hình thành “điểm nhấn ban đêm”, Hoàng cung - Đại Nội Huế nổi lên như một lựa chọn vừa căn cơ, vừa phù hợp với bản sắc, vừa có khả năng tạo đột phá. Hoàng cung không chỉ là một quần thể kiến trúc hơn 36 hecta, có hệ thống phân khu rõ ràng, mà còn là “trái tim biểu tượng” của Cố đô. Nếu biết khai thác bài bản và thận trọng, nơi đây hoàn toàn có thể trở thành một “bảo tàng sống” về đêm.

Từ Ngọ Môn đến điện Thái Hòa - trung tâm khu triều hội - có thể tổ chức các hoạt động tái hiện nghi thức cung đình như lễ đổi gác, đại triều, nghi lễ đón tiếp sứ thần… Chỉ cần ánh sáng phù hợp, tiết chế âm thanh, lớp diễn giải vừa đủ và lực lượng nghệ nhân, diễn viên được đào tạo bài bản, du khách đã có thể cảm nhận không khí trang nghiêm và uy nghi của hoàng triều xưa.

Hai bên khu triều hội là hệ thống các miếu thờ quan trọng như Thái Miếu - Triệu Miếu và Thế Miếu - Hưng Miếu. Đây là những không gian đặc biệt thích hợp để tổ chức các hoạt động chiêm bái, trải nghiệm văn hóa tâm linh về đêm. Huế vốn là vùng đất của lễ nghi, của chiều sâu văn hóa, vì vậy việc tạo ra một trải nghiệm đêm nhẹ nhàng nhưng giàu giá trị ở khu vực này không chỉ khả thi, mà còn rất phù hợp.

Tiến sâu vào nội cung, khu vực cung Diên Thọ và cung Trường Sanh có thể được khai thác theo hướng tái hiện không gian sinh hoạt hoàng gia xưa: Đời sống của Hoàng thái hậu, nếp sống gia đình trong chốn cung đình, các trưng bày chuyên đề kết hợp diễn giải nhẹ nhàng.

Tại Tử Cấm Thành, đặc biệt là điện Kiến Trung - biểu tượng của giai đoạn cuối Triều Nguyễn - có thể kể những câu chuyện đời thường về vị hoàng đế cuối cùng và một triều đại trong bước chuyển lịch sử đầy biến động. Về đêm, câu chuyện lịch sử thường dễ chạm vào cảm xúc hơn, và chính cảm xúc đó tạo nên sự khác biệt của trải nghiệm.

Những không gian như Nhật Thành Lâu, Thái Bình Lâu, vườn Thiệu Phương, hồ Ngọc Dịch… lại mở ra khả năng tổ chức các hoạt động thư thái như dạo bộ, đọc sách, thưởng trà, ẩm thực nhẹ. Đây cũng là “chất Huế”: Tinh tế, chậm rãi, nhẹ nhàng nhưng khiến người ta lưu luyến.

Đặc biệt, Nhà hát Duyệt Thị Đường có thể trở thành điểm nhấn với các chương trình nhã nhạc, múa, tuồng cung đình kết hợp giới thiệu tinh hoa ẩm thực cung đình Huế. Một chuỗi trải nghiệm văn hóa - nghệ thuật - ẩm thực được thiết kế tốt sẽ tạo ra sản phẩm đêm có giá trị cao, góp phần gia tăng chi tiêu du lịch mà vẫn sang trọng, văn minh.

Để kinh tế đêm trong Hoàng cung vận hành hiệu quả, một điều kiện quan trọng là mở đồng bộ cả bốn cửa: Ngọ Môn, Hiển Nhơn, Chương Đức và Hòa Bình; đồng thời tổ chức tuyến tham quan theo chuỗi, hạn chế dồn khách vào một điểm.

Lan tỏa ra khu phố quanh Hoàng thành và bờ bắc sông Hương

Kinh tế đêm trong Hoàng cung sẽ càng hấp dẫn nếu được kết nối với không gian xung quanh Hoàng thành, đặc biệt 3 mặt Tây - Bắc - Đông. Tại đây, cần khuyến khích chỉnh trang nhà cửa theo phong cách nhà phố, nhà rường truyền thống; tổ chức treo đèn lồng, chiếu sáng nghệ thuật; khuyến khích kinh doanh sản phẩm OCOP, đặc sản Huế, ẩm thực đặc trưng.

Khi người dân trở thành chủ thể tham gia trực tiếp, giá trị lan tỏa về sinh kế sẽ rõ nét hơn. Một đô thị di sản không chỉ đẹp ở di tích, mà còn cần đẹp trong đời sống cộng đồng, nhất là về đêm.

Ở phía bắc sông Hương, từ công viên Thương Bạc đến chợ Đông Ba, kết nối xuống khu phố cổ Gia Hội - Chợ Dinh hoàn toàn có thể hình thành các hoạt động du lịch, dịch vụ đêm với lợi thế sẵn có. Chợ Đông Ba - trung tâm thương mại lớn nhất của Huế sẽ là điểm kết nối “trên bến dưới thuyền” hấp dẫn du khách. Cùng với đó, các hoạt động nghe ca Huế trên sông Hương và du lịch đường thủy kết nối sông Hương - Ngự Hà - Đông Ba sẽ tạo nên những trải nghiệm độc đáo cho “Huế về đêm”.

Cần một cơ chế riêng

Để ý tưởng không chỉ dừng lại ở mức hình dung, vai trò phối hợp liên ngành là yếu tố then chốt. Ngành du lịch cần làm đầu mối xây dựng sản phẩm, tổ chức vận hành và quảng bá. Ngành văn hóa - thể thao giữ vai trò “gác cổng” về giá trị, đảm bảo khai thác đúng tinh thần văn hóa Huế, không tổn hại di sản. Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế cần chủ động xây dựng quy hoạch chi tiết khai thác ban đêm, thí điểm theo từng phân khu, từng sản phẩm, trên cơ sở khoa học và bền vững.

Về chính sách, Huế nên mạnh dạn ban hành một khung cơ chế riêng cho phát triển kinh tế đêm gắn với di sản: Cho phép thí điểm mở cửa di tích có kiểm soát về đêm; đặt hàng dịch vụ công đối với các chương trình nghệ thuật truyền thống trong giai đoạn đầu; bố trí nguồn vốn mồi để thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư, vận hành. Đồng thời, phải có cơ chế phối hợp rõ ràng, tránh chồng chéo trách nhiệm giữa quản lý di sản, tổ chức sự kiện và kinh doanh dịch vụ.

Phát triển kinh tế đêm, xét cho cùng, không phải để Huế “thức khuya hơn”, mà để Huế “kể được câu chuyện của mình lâu hơn” bằng trải nghiệm văn hóa, không gian đẹp, dịch vụ tinh tế và thái độ văn minh.

Khai thác Hoàng cung - Đại Nội Huế về đêm, nếu triển khai bài bản, không chỉ tạo thêm sản phẩm du lịch đặc sắc, mà còn góp phần tái định vị hình ảnh Huế: Một Cố đô trầm mặc nhưng không tĩnh tại; một đô thị di sản biết làm mới mà không đánh mất mình; một thành phố có thể hấp dẫn du khách suốt cả ngày và đêm.

Phan Thanh Hải

Nguồn Thừa Thiên Huế : https://huengaynay.vn/kinh-te/mo-canh-cua-phat-trien-kinh-te-dem-o-hue-163558.html