Nông dân xã Nâm Nung, tỉnh Lâm Đồng tham gia buổi Hội thảo về sản xuất cà phê hữu cơ có truy xuất nguồn gốc và liên kết chuỗi giá trị
Nền tảng cho canh tác bền vững
Cùng với cả nước, Lâm Đồng đang xây dựng kế hoạch phát triển IPHM đến năm 2030, nhằm tạo chuyển biến đồng bộ về nhận thức và hành động trong toàn ngành. Theo đó, quản lý IPHM không chỉ dừng lại ở phòng trừ sâu bệnh mà còn bao gồm các yếu tố về giống, đất, nước, dinh dưỡng và hệ sinh thái canh tác.
Nền tảng của chương trình IPHM là các giải pháp sản xuất hữu cơ, tuần hoàn thuận tự nhiên đã được Lâm Đồng triển khai từ nhiều năm trước. Thực tế cho thấy, các giải pháp này giúp giảm đáng kể lượng phân bón vô cơ, thuốc bảo vệ thực vật hóa học, đồng thời nâng cao khả năng chống chịu của cây trồng trước điều kiện bất lợi.
Từ năm 2022, gia đình ông Trần Văn Long ở xã Đắk Mil, tỉnh Lâm Đồng được ngành chuyên môn hướng dẫn sản xuất phân bón hữu cơ vi sinh từ phụ phẩm nông nghiệp. Cách làm này giúp chủ động nguồn phân bón, cải tạo đất, bảo vệ môi trường và giảm phụ thuộc vào phân hóa học. Ông Long cho biết: “Từ phụ phẩm nông nghiệp, qua các bước ủ, chuyển thành phân hữu cơ vi sinh cung cấp lại cho đất, cải tạo được độ phì nhiêu của đất, giúp cho cây trồng hấp thu dinh dưỡng tốt hơn”.
Còn ông Hoàng Văn Sỹ ở thôn Đức Long, xã Đắk Sắk sau thời gian sử dụng phân hữu cơ vi sinh đã giảm lượng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, góp phần cải thiện môi trường sinh thái vườn. “Việc kết hợp phân hữu cơ vi sinh với canh tác thuận tự nhiên giúp hạn chế sử dụng hóa chất, an toàn cho người sản xuất, môi trường và sản phẩm nông sản”, ông Sỹ cho biết.
Ông Sỹ chia sẻ thêm, từ khi sử dụng phân bón hữu cơ vi sinh từ xác bã thực vật, đất đai tơi xốp, vườn cây phát triển xanh tốt hơn. Nhờ đó, năng suất và chất lượng cà phê, hồ tiêu được nâng lên rõ rệt, đồng thời giảm chi phí đầu vào.
Nhà vườn trồng sầu riêng tại xã Quảng Tín chú trọng áp dụng chương trình IPHM nhằm nâng cao năng suất và chất lượng
Đẩy mạnh ứng dụng khoa học và công nghệ
Bên cạnh tổ chức các lớp huấn luyện nông dân (FFS), đào tạo và phát triển đội ngũ giảng viên IPHM, Lâm Đồng còn chú trọng ứng dụng khoa học và công nghệ trong quản lý sức khỏe cây trồng. Nhiều đề tài nghiên cứu về giống cây trồng kháng sâu bệnh, thích ứng biến đổi khí hậu; sản xuất và sử dụng chế phẩm sinh học; công nghệ giám sát, cảnh báo sớm dịch hại đang được triển khai.
Theo ông Vũ Đình Cường - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, kế hoạch phát triển IPHM trên cây trồng chủ lực ở Lâm Đồng đến năm 2030 sẽ chú trọng hơn đến ứng dụng công nghệ số trong điều tra, dự báo sâu bệnh, giúp nâng cao tính chủ động, giảm rủi ro cho nông dân.
Nông dân xã Thuận Hạnh, tỉnh Lâm Đồng tham quan, trao đổi kỹ thuật sản xuất khoai lang theo tiêu chuẩn VietGAP
Đến năm 2030, Lâm Đồng phấn đấu có trên 80% xã, phường sản xuất nông nghiệp tập trung có ít nhất 5 nông dân nòng cốt am hiểu, ứng dụng và hướng dẫn IPHM. Toàn tỉnh có tối thiểu 5 giảng viên IPHM quốc gia, 25 giảng viên cấp tỉnh. Mỗi xã, phường có ít nhất 2 hướng dẫn viên IPHM cộng đồng. 100% địa phương thực hiện thu gom, xử lý bao gói thuốc bảo vệ thực vật sau sử dụng đúng quy định.
Kế thừa kết quả từ các chương trình GAP, hữu cơ trước đây, việc xây dựng mô hình IPHM trên cây trồng chủ lực như: rau, hoa, cà phê, trà, sầu riêng, hồ tiêu khá thuận lợi và dễ nhân rộng. Các mô hình này áp dụng đồng bộ kỹ thuật, gắn với chuỗi giá trị,
góp phần nâng cao chất lượng và giá trị nông sản.
Bà Nguyễn Thị Thảo, Trưởng Phòng Huấn luyện - Truyền thông, Trung tâm Khuyến nông Lâm Đồng
Cùng với đó, công tác truyền thông, tập huấn và các diễn đàn nông dân tiếp tục được đẩy mạnh nhằm thay đổi thói quen canh tác, nhân rộng mô hình hiệu quả. Các hoạt động hội thảo đầu bờ, diễn đàn nông dân vẫn là kênh quan trọng để chia sẻ kinh nghiệm và nhân rộng mô hình hiệu quả.
Việc triển khai đồng bộ chương trình IPHM không chỉ giúp ngành trồng trọt Lâm Đồng nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn góp phần bảo vệ môi trường sinh thái, hướng tới nền nông nghiệp xanh, hiện đại và phát triển bền vững trong dài hạn.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, mục tiêu đến năm 2030, toàn tỉnh có trên 90% diện tích lúa, rau màu, cây ăn trái, hoa, cây cảnh và dược liệu áp dụng IPHM (trong đó 60% lúa, dược liệu; 40% rau màu; 30% cây ăn trái, hoa, cây cảnh áp dụng đầy đủ biện pháp); 70% diện tích bắp và cây công nghiệp áp dụng IPHM (60% bắp, 50% cây công nghiệp áp dụng đầy đủ). Giảm 30% lượng thuốc bảo vệ thực vật hóa học và phân bón vô cơ, tăng hiệu quả kinh tế 15 - 20% so với sản xuất thông thường.
Văn Tâm .