Mộc bản vua Gia Long đổi quốc hiệu thành Việt Nam sắp được trưng bày

8 giờ trướcBài gốc

Theo thông tin từ Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước, từ ngày 3.3, công chúng có thể tham quan nơi giới thiệu Di sản tư liệu thế giới của Việt Nam và tài liệu lưu trữ quốc gia tiêu biểu.

Nội dung trưng bày được tổ chức theo hướng kết hợp tư liệu, hiện vật với trình chiếu và các điểm tương tác, nhằm hỗ trợ nhu cầu tìm hiểu và tiếp cận thông tin lưu trữ theo chủ đề.

Tâm điểm của trưng bày là mộc bản khắc việc vua Gia Long cho đổi quốc hiệu thành Việt Nam vào năm 1804. Đây là tư liệu gắn với một dấu mốc quan trọng về quốc hiệu, được đưa ra giới thiệu trong mạch tư liệu lịch sử để công chúng có thể quan sát trực tiếp nội dung khắc ghi trên mộc bản.

Không gian trưng bày được bố trí thành 3 khu vực nội dung. Khu thứ nhất là khu media, giới thiệu tổng quan bằng hình ảnh, trình chiếu và dữ liệu số. Khu thứ hai là khu giới thiệu Di sản tư liệu thế giới của Việt Nam và các tài liệu lưu trữ quốc gia tiêu biểu, tập hợp những nhóm tư liệu, hiện vật được lựa chọn, đồng thời có nội dung hỗ trợ tra cứu. Khu thứ ba giới thiệu lịch sử ngành lưu trữ Việt Nam, điểm lại một số dấu mốc hình thành và phát triển của ngành cùng tư liệu, hình ảnh liên quan.

Mộc bản khắc việc Gia Long đổi quốc hiệu thành Việt Nam năm 1804 - Ảnh: T.L

Trong nhóm tư liệu được giới thiệu, ngoài mộc bản về sự kiện đổi quốc hiệu năm 1804, trưng bày có mộc bản Chiếu dời đô do Lý Công Uẩn soạn năm 1010 và mộc bản khắc bìa một số bộ sử lớn. Các tư liệu này được giới thiệu theo hướng trực quan để người xem theo dõi được cách văn bản lịch sử được ghi chép, khắc in và lưu truyền.

Bên cạnh mộc bản, trưng bày còn giới thiệu các hiện vật phiên bản thuộc triều Nguyễn, trong đó có các phiên bản ấn vàng. Đáng chú ý là phiên bản ấn vàng Sắc mệnh chi bảo thời vua Minh Mạng, được thực hiện theo bản gốc bằng vàng nặng 10 kg hiện lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử quốc gia Việt Nam.

Phần trưng bày cũng mở rộng sang các tài liệu lưu trữ gốc tiêu biểu của giai đoạn hiện đại. Theo giới thiệu, công chúng có thể xem tư liệu về Quốc kỳ, Quốc ca, Quốc huy và các bản Hiến pháp năm 1946, 1959, 1980. Nhóm tư liệu này được sắp xếp theo hướng giúp người xem theo dõi những mốc văn bản quan trọng gắn với biểu tượng quốc gia và hệ thống văn bản hiến định.

Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước cho biết, bên cạnh nội dung cố định, nơi trưng bày dự kiến có các chuyên đề theo thời điểm. Một nội dung được thông tin là chuyên đề về Tết Hoàng cung qua châu bản và mộc bản triều Nguyễn. Các hoạt động trải nghiệm dự kiến đi kèm gồm in dập mộc bản trên giấy dó và tặng chữ thư pháp đầu xuân.

Với việc mở cửa đón khách tham quan từ ngày 3.3, địa điểm này được kỳ vọng trở thành nơi để công chúng tiếp cận di sản tư liệu và tài liệu lưu trữ tiêu biểu theo cách trực quan hơn, đồng thời phục vụ nhu cầu tìm hiểu và học tập của người quan tâm.

Đặt quốc hiệu là Việt Nam.

Ngày Đinh sửu, đem việc cáo Thái miếu.

Lễ xong vua ngự ở điện nhận lễ chầu mừng. Xuống chiếu bố cáo trong ngoài.

Chiếu rằng: “Đế vương dựng nước, trước phải trọng quốc hiệu để tỏ rõ nhất thống. Xét từ các đấng tiên thánh vương ta xây nền dấy nghiệp, mở đất Viêm bang, gồm cả đất đai từ Việt Thường về Nam, nhân đó lấy chữ Việt mà đặt tên nước. Hơn 200 năm, nối hòa thêm sáng, vững được nền thần thánh dõi truyền, giữ được vận trong ngoài yên lặng. Chợt đến giữa chừng, vận nước khó khăn, ta lấy mình nhỏ, lo dẹp giặc loạn, nên nay nhờ được phúc lớn, nối được nghiệp xưa, bờ cõi Giao Nam, đều vào bản tịch. Sau nghĩ tới mưu văn công võ, ở ngôi chính, chịu mệnh mới, nên định lấy ngày 17 tháng 2 năm nay, kính cáo Thái miếu, cải chính quốc hiệu là Việt Nam, để dựng nền lớn, truyền lâu xa.

Phàm công việc nước ta việc gì quan hệ đến Quốc hiệu và thư từ báo cáo với nước ngoài, đều lấy Việt Nam làm tên nước, không được quen xưng hiệu cũ là An Nam nữa". Lại hạ chiếu báo các nước Xiêm La, Lữ Tống và các thuộc quốc Chân Lạp, Vạn Tượng, khiến đều biết cả.

Mộc bản sách Đại Nam thực lục chính biên Đệ nhất kỷ, quyển 23, mặt khắc 12,13.

(Bản dịch Sách Đại nam thực lục, Viện sử học, NXB Giáo dục, năm 2002)

Tiểu Vũ

Nguồn Một Thế Giới : https://1thegioi.vn/moc-ban-vua-gia-long-doi-quoc-hieu-thanh-viet-nam-sap-duoc-trung-bay-245416.html