Tết không tiệc tùng, không rượu bia
Ngày đầu Tết Nguyên đán 2026, con hẻm 157 đường Dương Bá Trạc (phường Chánh Hưng, TPHCM) - lối vào khu dân cư của cộng đồng người Chăm theo đạo Hồi (Islam), nằm cạnh thánh đường Jamiul Anwar - được giăng nhiều đèn lồng trang trí đẹp mắt.
Tuy nhiên, trước cửa các ngôi nhà dọc hai bên hẻm không bày hoa tươi hay trang hoàng đậm không khí Tết như nhiều nơi khác.
Trái với sự rộn ràng ngoài đường lớn, nhịp sống trong hẻm vẫn diễn ra yên bình, tĩnh lặng như thường ngày.
Con hẻm 157 đường Dương Bá Trạc được trang trí từ trước tết Nguyên đán để đón chào tháng Ramadan. Ảnh: Hà Nguyễn
Bà Solihad (55 tuổi), sống cạnh thánh đường Jamiul Anwar, chia sẻ: “Người theo đạo Hồi như chúng tôi không đón Tết Nguyên đán nên các gia đình hầu như không trang trí hay chuẩn bị Tết.
Tuy vậy, do ảnh hưởng văn hóa xung quanh, chúng tôi vẫn quây quần, nấu vài món quen thuộc để cùng ăn, tạo không khí ngày lễ cho vui”.
Khẳng định điều này, ông Kim Sô, Giáo cả Thánh đường Hồi giáo Jamiul Anwar, cho biết hiện nay vào dịp Tết Nguyên đán, một số giáo dân trong hẻm cũng hòa mình vào không khí chung của ngày Tết cùng cộng đồng xung quanh.
Giáo cả Kim Sô. Ảnh: Hà Nguyễn
Theo ông, việc “đón Tết cùng bà con” chủ yếu là hưởng ứng không khí lễ hội, giữ sự gắn kết với hàng xóm láng giềng. Một số gia đình có thể trang trí nhà cửa cho vui. Tuy nhiên, giáo dân vẫn tuân thủ các quy định tôn giáo, không tổ chức tiệc tùng hay sử dụng bia, rượu.
Ông Kim Sô nói: “Người theo đạo Hồi không có tết Nguyên đán, nhưng do ảnh hưởng văn hóa và sự gắn bó với cộng đồng, chúng tôi vẫn hòa chung niềm vui đón Tết. Gia đình tôi, các con cháu vẫn mua hoa, đồ trang trí để trang hoàng nhà cửa.
Những ngày Tết, tôi cũng đi thăm, chúc Tết các cơ quan, đoàn thể và bạn bè người Việt. Tuy nhiên, người theo đạo Hồi vẫn tuân thủ các quy định tôn giáo, không tổ chức tiệc tùng hay sử dụng rượu, bia.
Bà con trong hẻm chủ yếu ghé thăm, trò chuyện, dùng nước lọc hoặc nước ngọt để chung vui, giữ không khí ấm áp, giản dị”.
Gia đình Giáo cả Kim Sô mua hoa, đồ trang trí Tết để trang hoàng nhà cửa. Ảnh: Hà Nguyễn
Nhịn ăn suốt dịp Tết
Cũng theo ông Kim Sô, Tết năm nay tại xóm đạo Hồi đặc biệt hơn những năm khác. Bởi, mùng 2 tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 trùng với ngày ăn chay đầu tiên trong tháng Ramadan của người Chăm theo đạo Hồi.
Tháng Ramadan hay còn gọi là tháng nhịn ăn, là một trong những dịp quan trọng nhất của người theo đạo Hồi. Vào tháng này, các tín đồ đạo Hồi kiêng ăn uống, hút thuốc, thậm chí hạn chế nuốt nước bọt vào ban ngày.
Theo truyền thống, trong tháng này, người theo đạo sẽ ăn bữa Suhoor (bữa ăn trước khi mặt trời mọc) và bữa Iftar (bữa ăn sau khi mặt trời lặn).
Tháng Ramadan, con hẻm bỗng nhiên trở nên náo nhiệt, sầm uất. Ảnh: Hà Nguyễn
Giáo cả Kim Sô chia sẻ: “Đối với những người ngoại đạo, khi vào hẻm trong dịp Tết này sẽ thấy rất đặc biệt. Bởi, ngoài hẻm mọi người tiệc tùng vui đón Tết trong khi bà con giáo dân trong hẻm lại nhịn ăn, nhịn uống”.
Dù vậy, không khí trong hẻm vào dịp này không hề buồn tẻ. Ngược lại, đây mới là thời điểm con hẻm nhỏ trở nên náo nhiệt, đông đúc nhất trong năm.
Hẻm thu hút nhiều người dân đến trải nghiệm ẩm thực, văn hóa đón tháng Ramadan của người đạo Hồi. Ảnh: Hà Nguyễn
Bởi dịp này, người dân trong hẻm đều nấu, bày bán đa dạng thực phẩm để phục vụ tín đồ đạo Hồi khắp thành phố mua về xả chay vào buổi tối. Dịp này, khách du lịch trong, ngoài nước cũng đến vui chơi, trải nghiệm ẩm thực tại con hẻm nhỏ.
Tháng Ramadan cũng là lúc các gia đình Hồi giáo tại hẻm sum họp, đoàn viên. Những người con sẽ thực hiện nghi thức xin lỗi mẹ, thể hiện sự sám hối, xóa bỏ hiềm khích để thanh lọc tâm hồn.
Bà Solihad cho biết, tháng Ramadan cũng là dịp người theo đạo Hồi thực hiện nghi thức xin lỗi mẹ. Ảnh: Hà Nguyễn
Bà Solihad tâm sự: “Cũng như tết Nguyên đán của các gia đình Việt - con cháu ở xa về sum họp gia đình, đoàn viên với người thân - tháng Ramadan, con cháu của gia đình giáo dân ở xa cũng tề tựu, sum họp gia đình.
Các con sẽ thực hiện nghi thức xin lỗi mẹ và bày tỏ lòng kính trọng với mẹ hoặc người lớn tuổi. Nghi thức bao gồm việc chắp tay, cúi đầu chào, xin tha thứ cho những lỗi lầm trong năm qua để thanh lọc tâm hồn và cầu chúc sức khỏe, an lành cho mẹ trong tháng linh thiêng”.
Hà Nguyễn