Mướp đắng rừng Cao Bằng

4 giờ trướcBài gốc

Đậm đà bản sắc trong từng món ăn

Trong đời sống ẩm thực Cao Bằng, mướp đắng rừng hiện diện trong nhiều món ăn mang đậm dấu ấn văn hóa. Từ món mướp đắng rừng xào trứng giản dị, mướp đắng nhồi thịt hấp thanh mát đến canh mướp đắng nấu xương, mỗi món ăn đều mang vị đắng đặc trưng nhưng hậu vị lại ngọt thanh, dễ chịu. Không chỉ dừng lại ở những cách chế biến quen thuộc, người dân các dân tộc ở Cao Bằng còn sáng tạo nên nhiều món ăn độc đáo, làm phong phú thêm bữa cơm hằng ngày và gìn giữ hồn cốt ẩm thực núi rừng.

Mướp đắng rừng Cao Bằng được người dân bày bán theo mùa.

Hiện nay, cùng với sự phát triển của du lịch cộng đồng, nhiều nhà hàng, homestay tại Cao Bằng đã chủ động đưa mướp đắng rừng vào thực đơn phục vụ du khách như một “đặc sản nhận diện” của vùng sơn cước. Không còn bó hẹp trong những món ăn truyền thống, mướp đắng rừng được biến tấu linh hoạt, kết hợp với phong cách chế biến hiện đại, tạo nên những trải nghiệm ẩm thực mới mẻ nhưng vẫn giữ được hồn cốt nguyên bản, như: nộm mướp đắng rừng trộn cùng lạc rang, ruốc; thịt bò gác bếp xào mướp đắng rừng… tạo nên vị đắng, bùi thơm hài hòa, rất riêng của ẩm thực vùng cao.

Thông qua những món ăn từ mướp đắng rừng, du khách có dịp hiểu sâu hơn về văn hóa ẩm thực, về triết lý sống của người dân vùng cao - nơi mà mỗi nguyên liệu, mỗi hương vị đều gắn liền với điều kiện tự nhiên và nếp sống bao đời. Sự kết hợp hài hòa giữa bản sắc truyền thống, tri thức bản địa và tư duy sáng tạo trong khai thác ẩm thực đang từng bước đưa mướp đắng rừng vượt ra khỏi phạm vi một món ăn dân dã, trở thành cầu nối quảng bá hình ảnh Cao Bằng đến với bạn bè gần xa.

Vị thuốc quý trong kho tàng y học cổ truyền

Không chỉ dừng lại ở giá trị ẩm thực, mướp đắng rừng còn được xem là một vị thuốc trong Đông y với nhiều công dụng đáng quý. Theo kinh nghiệm dân gian, mướp đắng rừng có tính mát, giúp thanh nhiệt, giải độc, hỗ trợ tiêu hóa và tăng cường sức đề kháng. Đặc biệt, nhiều nghiên cứu hiện đại cũng chỉ ra rằng mướp đắng chứa các hoạt chất có khả năng hỗ trợ ổn định đường huyết, tốt cho người mắc bệnh tiểu đường, có tác dụng chống oxy hóa, làm đẹp da và hỗ trợ phòng ngừa một số bệnh mãn tính.

Từ thực tiễn đời sống, đồng bào vùng cao Cao Bằng đã biết tận dụng mướp đắng rừng như một “bài thuốc tại chỗ” vừa an toàn, vừa hiệu quả. Quả mướp đắng rừng được thái lát, phơi khô để sắc nước uống hằng ngày giúp thanh lọc cơ thể, giảm nóng trong, đặc biệt hữu ích trong những ngày hè oi bức. Lá và dây mướp đắng cũng được sử dụng trong một số bài thuốc dân gian để hỗ trợ điều trị các bệnh ngoài da, mẩn ngứa, rôm sảy...

Mướp đắng rừng Cao Bằng quả nhỏ, vỏ sần sùi, màu xanh đậm.

Ngày nay, khi xu hướng quay về với các sản phẩm có nguồn gốc tự nhiên ngày càng được quan tâm, giá trị dược liệu của mướp đắng rừng càng được nhìn nhận rõ hơn. Một số cơ sở đã bước đầu nghiên cứu, chế biến thành trà túi lọc, cao dược liệu, góp phần đa dạng hóa sản phẩm và nâng cao giá trị của loại cây bản địa này.

Việc bảo tồn và phát huy tri thức bản địa sử dụng mướp đắng rừng trong y học dân gian không chỉ có ý nghĩa trong chăm sóc sức khỏe cộng đồng mà còn là cách gìn giữ một phần di sản văn hóa của các dân tộc vùng cao. Qua đó, mướp đắng rừng không chỉ là “vị đắng” của núi rừng mà còn là “vị thuốc” quý, âm thầm bồi đắp sức khỏe và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

Người dân các dân tộc Tày, Nùng, Dao… trên trên khắp các bản làng vùng cao từ lâu đã xem mướp đắng rừng là món quà của núi rừng. Họ hái về không chỉ để chế biến bữa ăn mà còn tích trữ làm vị thuốc trong tự nhiên như một cách gìn giữ tri thức bản địa quý báu được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

P.V

Nguồn Cao Bằng : https://baocaobang.vn/muop-dang-rung-cao-bang-3187652.html