Mỹ cân nhắc tái khởi động quan hệ với 'Triều Tiên của châu Phi'

4 giờ trướcBài gốc

Một góc thủ đô Asmara của Eritrea. Ảnh: Xinhua

Cố vấn cấp cao cho Tổng thống về các vấn đề Arab và Trung Đông - ông Massad Boulos nói với các đối tác nước ngoài rằng Mỹ có ý định bắt đầu dỡ bỏ một phần các lệnh trừng phạt đối với Eritrea.

Theo The Wall Street Journal, đây là một phần trong nỗ lực của Washington nhằm khôi phục quan hệ ngoại giao cấp cao với Eritrea lần đầu tiên sau nhiều thập niên. Tuy nhiên, một số quan chức khác đánh giá kế hoạch bình thường hóa quan hệ và dỡ bỏ trừng phạt đối với Eritrea vẫn đang được xem xét và chưa đi đến quyết định cuối cùng.

Triều Tiên của châu Phi

Eritrea giàu tài nguyên khoáng sản và có hơn 1.126 km dọc bờ biển Biển Đỏ. Nước láng giềng Djibouti là nơi tập trung nhiều căn cứ quân sự nước ngoài nhất thế giới, bao gồm cả của Mỹ, Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản và Italy, điều này làm nổi bật tầm quan trọng chiến lược của Biển Đỏ đối với các cường quốc.

Tổng thống Eritrea Isaias Afwerki đã cầm quyền kể từ khi quốc gia này giành độc lập khỏi Ethiopia vào năm 1993. Các ủy ban của Quốc hội Mỹ từng gọi quốc gia kín tiếng Eritrea là “Triều Tiên của châu Phi”.

Ông Boulos đã có cuộc gặp riêng với Tổng thống Eritrea Isaias Afwerki vào cuối năm ngoái tại Cairo (Ai Cập). Mục tiêu của cuộc gặp là thảo luận về việc nới lỏng các lệnh trừng phạt của Mỹ và khởi động đối thoại cấp cao hơn về việc thiết lập lại quan hệ Mỹ - Eritrea.

Vào ngày 20/4, ông Boulos đã gặp Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah Al Sisi tại Cairo. Ai Cập đang giúp tạo điều kiện thuận lợi cho cuộc đối thoại giữa Mỹ và nhà lãnh đạo Eritrea. Trong cuộc gặp đó, ông Boulos nói với Tổng thống Ai Cập rằng Mỹ dự định sẽ sớm bắt đầu dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Eritrea.

Trước đó, ông Boulos đã gặp Ngoại trưởng Eritrea Osman Saleh Mohammed vào tháng 9/2025 bên lề Đại hội đồng Liên hợp quốc tại New York. Một phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết chính quyền Tổng thống Trump mong muốn tăng cường quan hệ giữa Mỹ và người dân cũng như chính phủ Eritrea. Phát ngôn viên này không trả lời câu hỏi cụ thể liên quan đến việc nới lỏng các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với Eritrea. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao cũng không sắp xếp để ông Boulos trả lời phỏng vấn. Bộ Ngoại giao Ai Cập và Đại sứ quán Eritrea tại Washington không hồi đáp yêu cầu bình luận.

Quyết định cuối cùng về việc “tái thiết lập” quan hệ giữa Mỹ và Eritrea đã nhiều lần tiến triển rồi lại chững lại trong những tháng gần đây. Nguyên nhân một phần là do các nhà hoạch định chính sách cấp cao trong chính quyền Mỹ đang phải dồn sức xử lý hàng loạt vấn đề đối ngoại lớn khác, trong đó có xung đột Gaza và căng thẳng với Iran.

Lý do Mỹ muốn nối lại quan hệ với Eritrea

Đường phố thủ đô Asmara, Eritrea. Ảnh: Xinhua

Kế hoạch thiết lập lại quan hệ với Eritrea đã có từ trước khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch quân sự chung nhằm vào Iran. Tuy nhiên, các động thái của Tehran đối với eo biển Hormuz đã nâng cao tầm quan trọng của chính sách Mỹ đối với Biển Đỏ, vốn là điểm nghẽn quan trọng được một số nhà xuất khẩu dầu mỏ chính của Trung Đông sử dụng để tránh Vịnh Ba Tư.

Eo biển Hormuz là cửa ngõ dẫn tới nguồn dầu mỏ khổng lồ của Trung Đông ở phía Đông bán đảo Arab. Ở phía Tây là Biển Đỏ, tuyến hàng hải sống còn cho cả hoạt động quân sự và thương mại nối từ Địa Trung Hải tới Ấn Độ Dương. Lực lượng Houthi đã nhiều lần đe dọa phong tỏa eo biển Bab al-Mandeb ở cửa ngõ Biển Đỏ nhằm ủng hộ Iran.

Chính quyền Tổng thống Trump đã phát động chiến dịch không kích kéo dài 2 tháng chống lại lực lượng Houthi vào năm 2025 sau khi lực lượng này nhắm mục tiêu vào các tàu vận tải thương mại ở Biển Đỏ để thể hiện đoàn kết với người dân Gaza. Tổng thống Trump tạm dừng chiến dịch vào tháng 5/2025 sau khi ông nói rằng lực lượng Houthi đã đồng ý ngừng tấn công vào các tuyến vận tải thương mại.

Một số quan chức Mỹ cho rằng việc “treo” khả năng dỡ bỏ trừng phạt như một đòn bẩy để khởi động đối thoại với Eritrea có thể mang lại lợi ích lâu dài cho Mỹ tại khu vực Biển Đỏ. Các quan chức này nhấn mạnh, khu vực Biển Đỏ có ý nghĩa chiến lược rất lớn.

Tuy nhiên, một số quan chức Nhà Trắng cũng đánh giá rằng việc Mỹ “tái thiết lập” quan hệ với Eritrea có thể tác động đến các cuộc xung đột và cạnh tranh quyền lực tại khu vực Sừng châu Phi vốn đầy bất ổn.

Hà Linh/Báo Tin tức và Dân tộc

Nguồn Tin Tức TTXVN : https://baotintuc.vn/the-gioi/my-can-nhac-tai-khoi-dong-quan-he-voi-trieu-tien-cua-chau-phi-20260423103819215.htm