Trong kế hoạch ngân sách năm tài khóa 2027, Không quân Mỹ đề xuất chi 3,9 tỷ USD để mua 15 máy bay tiếp dầu trên không KC-46A Pegasus, tiếp tục chương trình hiện đại hóa lực lượng tiếp dầu chiến lược.
Đây là bước đi nhằm thay thế dần các máy bay tiếp dầu thế hệ cũ như máy bay tiếp dầu chiến lược KC-135 Stratotanker đã phục vụ hơn 60 năm.
Theo tài liệu ngân sách được công bố vào tháng 4/2026, số lượng 15 máy bay KC-46A trong năm 2027 đánh dấu mức tăng so với các năm trước, đồng thời duy trì nhịp độ sản xuất ổn định.
Kế hoạch dài hạn cho thấy từ giai đoạn 2028 đến 2031, Mỹ có thể nâng sản lượng lên 18 máy bay mỗi năm để đẩy nhanh quá trình thay thế đội bay cũ.
Máy bay tiếp dầu trên không KC-46A Pegasus là dòng máy bay tiếp dầu và vận tải quân sự phát triển từ máy bay chở khách Boeing 767, do tập đoàn Boeing chế tạo.
Máy bay được đưa vào biên chế từ năm 2019 và hiện đã có hơn 100 chiếc hoạt động trong lực lượng Không quân Mỹ.
Về kỹ thuật, KC-46A Pegasus được trang bị hệ thống cần tiếp dầu điều khiển điện tử kiểu fly-by-wire, cho phép truyền nhiên liệu với độ chính xác cao cho nhiều loại máy bay, từ tiêm kích, máy bay ném bom đến máy bay vận tải.
Ngoài cần tiếp dầu dạng cứng, máy bay còn có hệ thống ống mềm - giỏ tiếp dầu, giúp tương thích với tiêu chuẩn của nhiều quốc gia và lực lượng khác nhau.
Máy bay có khả năng mang theo 96 tấn nhiên liệu, cho phép thực hiện các nhiệm vụ tiếp dầu quy mô lớn trên phạm vi toàn cầu.
Đồng thời, KC-46A còn có thể chở 18 pallet hàng hóa quân sự hoặc kết hợp vận chuyển hành khách và cáng cứu thương, cho phép chuyển đổi cấu hình trong vòng 2 giờ để phục vụ nhiệm vụ vận tải hoặc sơ tán y tế.
Một điểm đáng chú ý là KC-46A không chỉ có khả năng tiếp nhiên liệu cho máy bay khác mà còn có thể nhận nhiên liệu trên không, giúp mở rộng đáng kể tầm hoạt động và thời gian bay.
Điều này đặc biệt quan trọng trong các chiến dịch quân sự quy mô lớn, nơi các lực lượng phải hoạt động liên tục trên khoảng cách hàng nghìn km.
Về mặt chiến lược, máy bay tiếp dầu đóng vai trò then chốt trong khả năng triển khai sức mạnh quân sự của Mỹ.
Không có lực lượng tiếp dầu, các máy bay chiến đấu và oanh tạc cơ tầm xa khó có thể duy trì hoạt động liên tục hoặc tiếp cận các khu vực xa.
Điều này đặc biệt quan trọng tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, nơi khoảng cách địa lý lớn đặt ra yêu cầu cao về khả năng tiếp dầu trên không.
Chương trình KC-46A là giai đoạn đầu trong kế hoạch 3 bước nhằm thay thế toàn bộ đội bay tiếp dầu của Mỹ.
Tổng số lượng dự kiến là 263 máy bay, tạo thành xương sống cho lực lượng tiếp dầu trong nhiều thập kỷ tới.
Việc tiếp tục đầu tư vào KC-46A cho thấy Mỹ ưu tiên duy trì năng lực triển khai toàn cầu, đồng thời bảo đảm khả năng răn đe chiến lược.
Trong bối cảnh cạnh tranh quân sự gia tăng, đặc biệt tại các khu vực xa như châu Á - Thái Bình Dương, máy bay tiếp dầu không chỉ là phương tiện hỗ trợ mà còn là yếu tố quyết định khả năng duy trì ưu thế trên không.
Việt Hùng