Sắc lệnh hành pháp do Tổng thống Mỹ Donald Trump ký ban hành và có hiệu lực từ ngày 7/2 đã hạ mức thuế đánh vào hàng hóa nhập khẩu của Ấn Độ từ mức 25% xuống còn 18%. Thêm vào đó, Mỹ cũng rút lại mức thuế bổ sung 25% áp lên hàng hóa Ấn Độ như một biện pháp trừng phạt nhằm vào giao dịch dầu mỏ với Nga. Tuy nhiên, động thái này không phải là không có điều kiện.
Dầu mỏ Nga. Ảnh: AP
Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng cho biết chính quyền nước này sẽ lập ra một ủy ban giám sát để phát hiện bất kỳ động thái nào của Ấn Độ nhằm nối lại việc nhập khẩu dầu từ Nga trực tiếp hoặc gián tiếp. Trong trường hợp phát hiện dấu hiệu vi phạm cam kết, Washington có thể áp lại mức thuế bổ sung 25% đối với hàng hóa nhập khẩu từ Ấn Độ.
“Bộ trưởng Thương mại Mỹ, phối hợp với Bộ trưởng Ngoại giao, Bộ trưởng Tài chính và bất kỳ quan chức cấp cao nào khác mà Bộ trưởng Thương mại cho là phù hợp, sẽ giám sát xem Ấn Độ có nối lại việc nhập khẩu dầu từ Liên bang Nga trực tiếp hoặc gián tiếp hay không, như được định nghĩa trong mục 7 của Sắc lệnh hành pháp 14329”, sắc lệnh viết. Trên cơ sở này, các bộ ngành của Mỹ sẽ đề xuất lên Tổng thống Trump việc có nên thực hiện hành động bổ sung nào với Ấn Độ hay không.
Động thái mới của Mỹ là đáng chú ý vì Nga là nhà cung cấp dầu thô lớn nhất của Ấn Độ kể từ năm tài chính 2023, cung cấp dầu với giá ưu đãi so với các nhà xuất khẩu lớn khác. Trong năm tài chính 2025, dầu thô của Nga chiếm khoảng 35% tổng lượng dầu nhập khẩu của Ấn Độ. Mặc dù dầu thô nhập khẩu từ Nga đã giảm trong vài tháng qua sau khi Mỹ áp thuế cao cùng các lệnh trừng phạt đối với hai nhà cung cấp dầu hàng đầu của Nga là Rosneft và LUKOIL, Nga vẫn là nguồn cung cấp dầu thô lớn nhất cho các nhà máy lọc dầu của Ấn Độ. Theo công ty phân tích dữ liệu thương mại Kpler, Nga đã cung cấp 1,16 triệu thùng dầu mỗi ngày trong tháng Một.
Trong khi đó, hãng tin Reuters cho biết, các công ty lọc hóa dầu của Ấn Độ đang tránh các hợp đồng mua dầu mỏ của Nga trong tháng Ba và tháng Tư nhằm tuân thủ theo các cam kết giữa Ấn Độ và Mỹ. Ba hãng lọc hóa dầu lớn của Ấn Độ là Indian Oil, Bharat Petroleum và Reliance Industries được cho là không chấp nhận các đề nghị từ các thương nhân về dầu thô của Nga được vận chuyển trong các tháng tới.
Từ tháng 1/2026, Ấn Độ đã lên kế hoạch cắt giảm nhập khẩu dầu của Nga xuống dưới 1 triệu thùng/ngày vào tháng 3, với khối lượng cuối cùng giảm xuống còn 500.000–600.000 thùng/ngày, so với mức trung bình 1,7 triệu thùng/ngày năm 2025. Nhập khẩu dầu của Nga vào Ấn Độ đạt đỉnh hơn 2 triệu thùng/ngày vào giữa năm 2025; tuy nhiên đã giảm xuống mức thấp nhất trong hai năm vào tháng 12/2025.
Phan Tùng/VOV-New Delhi