Mỹ tấn công Iran: 6 điều cần biết

4 giờ trướcBài gốc

Gif: Bhaskar English

Mỹ và Israel đã tiến hành các đòn tấn công quân sự nhằm vào Iran trong bối cảnh căng thẳng leo thang liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ xung đột lan rộng tại Trung Đông.

Dưới đây là những điểm chính cần biết về các cuộc tấn công đến hiện tại:

1. Mục tiêu của chiến dịch

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết, chiến dịch phối hợp giữa Israel và Mỹ nhằm “loại bỏ mối đe dọa mang tính sống còn do chế độ khủng bố tại Iran gây ra”. Trong một video công bố sau các đòn không kích, ông khẳng định hành động chung sẽ “tạo điều kiện để người dân Iran dũng cảm tự quyết định vận mệnh của mình”.

Một nguồn tin được thông báo về chiến dịch cho biết, hoạt động quân sự dự kiến kéo dài trong vài ngày, với trọng tâm của quân đội Israel là chương trình tên lửa của Iran.

Về phía Mỹ, Tổng thống Donald Trump thông báo triển khai “các hoạt động tác chiến lớn”, mô tả là “quy mô lớn và đang tiếp diễn”. Phát biểu trên mạng xã hội Truth Social, ông cho biết mục tiêu của chiến dịch là “bảo vệ người dân Mỹ bằng cách loại bỏ các mối đe dọa cận kề” từ Iran.

2. Bế tắc ngoại giao trước khi nổ ra xung đột

Các cuộc không kích diễn ra chỉ vài ngày sau vòng đàm phán gián tiếp thứ ba giữa đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và đại diện phía Mỹ trong tiến trình thương lượng với Iran. Nỗ lực tìm kiếm giải pháp ngoại giao cho chương trình hạt nhân của Tehran đã không đạt được đột phá.

Trước đó, Washington nhiều lần cảnh báo về điều họ cho là những bước tiến đáng lo ngại trong năng lực hạt nhân và tên lửa của Iran. Tehran bác bỏ các cáo buộc phát triển vũ khí hạt nhân, khẳng định chương trình của mình phục vụ mục đích hòa bình.

3. Thông tin trái chiều về thương vong

Theo một nguồn tin được thông báo về chiến dịch, các đòn tấn công của Israel được cho là nhằm vào Lãnh tụ Tối cao Iran Ali Khamenei và Tổng thống Iran, với ý đồ ám sát. Nguồn tin này cho biết, phía Israel đánh giá ông Khamenei có thể đã trúng đòn tấn công.

Bản đồ cho thấy các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào các mục tiêu bên trong Iran (màu đỏ) và các đòn đáp trả của Iran nhằm vào Israel và các tài sản của Mỹ trong khu vực (màu cam). Nguồn: Các báo cáo tin tức, bao gồm truyền thông nhà nước Iran. Thiết kế: NPR

Tuy nhiên, phía Iran đưa ra thông tin khác. Hãng thông tấn nhà nước IRNA cho biết, các cuộc không kích của Mỹ và Israel đã đánh trúng một trường học nữ sinh, khiến ít nhất 53 học sinh thiệt mạng và hàng chục người khác bị thương. Thông tin này hiện chưa được các nguồn độc lập xác nhận.

Sự khác biệt trong các tuyên bố cho thấy tình hình vẫn còn nhiều điểm chưa rõ ràng, trong khi nguy cơ thương vong dân sự tiếp tục làm gia tăng quan ngại của cộng đồng quốc tế.

4. Lời kêu gọi thay đổi chính quyền

Sau khi chiến dịch được Lầu Năm Góc đặt tên là “Operation Epic Fury” (tạm dich: Chiến dịch Cơn bão bùng nổ), Tổng thống Donald Trump kêu gọi người dân Iran “hãy tiếp quản chính phủ của các bạn”, cho rằng đây có thể là “cơ hội duy nhất trong nhiều thế hệ”.

Trước đó, ông từng chỉ trích chính quyền Iran về việc trấn áp người biểu tình và từng viện dẫn vấn đề này như một yếu tố có thể biện minh cho hành động quân sự của Mỹ.

5. Iran đáp trả

Bộ Ngoại giao Iran lên án các cuộc không kích là “vi phạm nghiêm trọng” chủ quyền quốc gia, đồng thời tuyên bố sẽ đáp trả quyết liệt.

Theo Bộ Quốc phòng Các Tiểu vương quốc Ảrập Thống nhất (UAE), Iran đã phóng tên lửa đạn đạo nhằm vào nước này - nơi có nhiều căn cứ quân sự của Mỹ. Qatar, UAE, Bahrain, Kuwait và Jordan đều được cho là mục tiêu của các đòn tấn công đáp trả từ Iran; tất cả các quốc gia này đều có sự hiện diện quân sự của Mỹ.

Chính phủ Bahrain cho biết, trung tâm dịch vụ của Hạm đội 5 Hải quân Mỹ tại Thủ đô Manama đã bị trúng đạn. Các nước khác thông báo đã đánh chặn thành công tên lửa. UAE cho biết mảnh vỡ từ một vụ đánh chặn đã khiến một lao động nhập cư người châu Á thiệt mạng. Tại Dubai, người dân ghi nhận nhiều tiếng nổ lớn trên bầu trời.

6. Nguy cơ xung đột lan rộng

Diễn biến mới nhất đánh dấu bước leo thang nghiêm trọng trong quan hệ giữa Mỹ, Israel và Iran, trong bối cảnh khu vực Trung Đông vốn đã tiềm ẩn nhiều bất ổn. Các bên liên quan hiện chưa cho thấy dấu hiệu hạ nhiệt, trong khi cộng đồng quốc tế kêu gọi kiềm chế nhằm tránh nguy cơ xung đột mở rộng.

Tình hình tiếp tục được theo dõi sát sao, khi các động thái quân sự và phản ứng ngoại giao trong những ngày tới có thể định hình cục diện an ninh khu vực trong thời gian dài.

Hồng Nhung

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/my-tan-cong-iran-6-dieu-can-biet-10408066.html