Mỹ tung gói nâng cấp khủng 61 triệu USD, khắc phục điểm yếu 'mù sườn' của Patriot

3 giờ trướcBài gốc

Cảnh phóng tên lửa đất đối không từ hệ thống S-300 và Patriot. Ảnh: MW.

Quân đội Mỹ vừa chi thêm 61 triệu USD để “đại tu” hệ thống phòng không Patriot – lá chắn nổi tiếng từng được Washington quảng bá là một trong những hệ thống đánh chặn mạnh nhất thế giới.

Động thái này cho thấy một thực tế khó phủ nhận: Patriot đang bộc lộ quá nhiều điểm yếu trước các loại tên lửa hiện đại trên chiến trường Ukraine và Trung Đông. Theo hợp đồng mới được công bố, tập đoàn quốc phòng Lockheed Martin sẽ phát triển hai nâng cấp quan trọng cho Patriot.

Thứ nhất là bệ phóng tên lửa dạng container mới. Thứ hai – và quan trọng hơn – là hệ thống dẫn bắn bán cầu mang tên RIG-360, cho phép Patriot tấn công mục tiêu theo mọi hướng xung quanh thay vì chỉ trong một góc hẹp phía trước như hiện nay.

Trong nhiều thập kỷ, Patriot vốn chỉ có thể đánh chặn mục tiêu trong phạm vi khoảng 120 độ phía trước radar và bệ phóng.

Điều đó khiến hệ thống Mỹ bị đánh giá là “mù sườn” nếu mục tiêu xuất hiện từ phía sau hoặc hai bên.

Trong khi đó, các đối thủ như Nga, Trung Quốc hay Triều Tiên đã triển khai khả năng đánh chặn 360 độ từ nhiều năm trước trên các tổ hợp phòng không hiện đại như S-300, S-400 hay HQ-9.

Tên lửa đất đối không phóng từ hệ thống phòng không tầm xa Pyongae-6 của Triều Tiên với khả năng nhắm mục tiêu 360 độ. Ảnh: MW.

Nhược điểm này trở nên đặc biệt nguy hiểm trong chiến sự Ukraine.

Từ năm 2024, quân đội Nga liên tục sử dụng tên lửa đạn đạo Iskander-M thực hiện các quỹ đạo bay phức tạp, thay đổi hướng ở giai đoạn cuối để tấn công Patriot từ ngoài vùng tác chiến của hệ thống.

Nhiều nguồn tin Ukraine và phương Tây từng thừa nhận Patriot gặp rất nhiều khó khăn khi đối phó các tên lửa Iskander-M có khả năng cơ động cao.

Một số tổ hợp Patriot do phương Tây viện trợ cho Kiev đã bị phá hủy hoặc hư hại nặng trong các đòn tấn công kiểu này.

Giới phân tích quân sự cho rằng đây là một trong những nguyên nhân khiến Washington buộc phải đẩy nhanh chương trình nâng cấp Patriot.

Theo quân đội Mỹ, hệ thống RIG-360 mới sẽ hoạt động như một thiết bị liên lạc và dẫn đường tên lửa dạng bán cầu điều khiển bằng phần mềm.

Nói cách khác, tên lửa Patriot tương lai sẽ không còn bị giới hạn ở việc chỉ đánh chặn các mục tiêu nằm trước mặt radar nữa.

Hệ thống Patriot của Ukraine chỉ vài mili giây trước khi bị phá hủy bởi tên lửa đạn đạo Iskander của Nga. Ảnh: MW.

Một quan chức phụ trách chương trình đánh chặn tầm thấp của quân đội Mỹ, Trung tá Steven Moebes, từng tiết lộ cuối năm 2025 rằng phiên bản Patriot mới sẽ có khả năng thực hiện cú đánh “qua vai”.

Điều đó đồng nghĩa tên lửa có thể phóng lên rồi quay ngược lại để tiêu diệt mục tiêu phía sau hệ thống.

Ông Moebes cũng cho biết Mỹ đang phát triển thế hệ tên lửa Patriot mới có tầm bắn xa hơn và trần đánh chặn cao hơn.

Tuy vậy, nhiều chuyên gia nhận định ngay cả khi được nâng cấp, Patriot vẫn còn không ít hạn chế so với các hệ thống đối thủ.

Một trong những điểm yếu lớn nhất là Patriot hiện chủ yếu phụ thuộc vào duy nhất một radar AN/MPQ-65. Trong khi đó, các tổ hợp như S-400 của Nga sử dụng nhiều loại radar bổ trợ khác nhau để tạo khả năng quan sát toàn diện và chống nhiễu tốt hơn. Việc phụ thuộc vào một radar khiến Patriot dễ bị tổn thương nếu radar bị tập kích hoặc gây nhiễu điện tử.

Các bệ phóng từ hệ thống phòng không Patriot do Mỹ sản xuất. Ảnh: MW.

Không chỉ Ukraine, những nghi ngờ về năng lực thực chiến của Patriot còn gia tăng sau cuộc xung đột Mỹ - Iran bùng phát từ cuối tháng 2 năm nay. Nhiều video lan truyền trên mạng cho thấy Patriot nhiều lần không đánh chặn được các đòn tập kích tên lửa tầm ngắn tương đối đơn giản.

Trong một số trường hợp, tên lửa đánh chặn còn bị lỗi hoặc rơi xuống khu dân cư, gây thương vong cho dân thường.

Điều đó tạo thêm áp lực lên Lầu Năm Góc trong bối cảnh các đối thủ của Mỹ ngày càng phát triển nhiều loại tên lửa tốc độ cao và khả năng cơ động mạnh hơn.

Giới quan sát cho rằng chương trình nâng cấp Patriot lần này không chỉ nhằm phục vụ chiến trường Ukraine.

Washington còn đang chuẩn bị cho kịch bản đối đầu với những đối thủ sở hữu kho tên lửa hiện đại hơn nhiều, đặc biệt là Trung Quốc và Triều Tiên.

Theo MW

Huyền Chi

Nguồn VietTimes : https://viettimes.vn/my-tung-goi-nang-cap-khung-61-trieu-usd-khac-phuc-diem-yeu-mu-suon-cua-patriot-post200795.html