Nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế: Động lực bứt phá cho y dược cổ truyền

5 giờ trướcBài gốc

Tháo gỡ “nút thắt” bảo hiểm y tế

Chủ trì và phát biểu tại hội thảo, TS Vũ Mạnh Hà – Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế nhấn mạnh, những năm qua, mạng lưới khám, chữa bệnh y học cổ truyền từng bước được củng cố. Chất lượng chuyên môn, năng lực điều trị và khả năng kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại ngày càng được nâng cao.

Tính đến nay, trên toàn quốc có 5 bệnh viện y học cổ truyền trực thuộc Bộ Y tế và các bộ, ngành khác; có 61 bệnh viện y học cổ truyền thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và 10 bệnh viện y học cổ truyền tư nhân, bên cạnh đó còn có các phòng chẩn trị y học cổ truyền, các hoạt động tại các khoa y học cổ truyền, trạm y tế xã. Năm 2025, tỷ lệ khám, chữa bệnh y học cổ truyền khoảng 3,3% so với khám bệnh, chữa bệnh chung, tương đương 7 triệu lượt khám. Nhiều kỹ thuật chuyên sâu đã được triển khai hiệu quả, góp phần giảm tải cho tuyến trên, nâng cao hiệu quả điều trị và sự hài lòng của người bệnh.

TS Vũ Mạnh Hà – Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Trần Thảo

Đặc biệt, chính sách bảo hiểm y tế đối với lĩnh vực y, dược cổ truyền đã ngày càng được hoàn thiện, tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh y học cổ truyền thuận lợi hơn, công bằng và hiệu quả hơn, bảo đảm nguồn tài chính bền vững cho chăm sóc sức khỏe bằng y, dược cổ truyền. Tính đến năm 2025, tỷ lệ khám bệnh bằng y học cổ truyền tại tuyến tỉnh chiếm 11,1%; tuyến huyện(cũ) chiếm 16,3%; tuyến xã chiếm 24,4%.

Tỷ lệ điều trị nội trú bằng y học cổ truyền, kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại tại tuyến tỉnh chiếm 9,8%; tuyến huyện(cũ)chiếm 9% và tỷ lệ điều trị ngoại trú bằng y học cổ truyền, kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại tại tuyến tỉnh chiếm 13,7%; tuyến huyện( cũ) chiếm 9,3%; tuyến xã chiếm 25,6%. Danh mục thuốc y học cổ truyền được Quỹ bảo hiểm y tế chi trả cũng được mở rộng với 229 loại thuốc đông y và 349 vị thuốc cổ truyền, tạo điều kiện thuận lợi và bảo đảm quyền lợi tối đa cho người bệnh.

Tuy nhiên, Thứ trưởng Vũ Mạnh Hà thẳng thắn chỉ ra những thách thức, bất cập đang là rào cản cho sự phát triển của ngành. Năng lực cung ứng dịch vụ giữa các tuyến vẫn còn chênh lệch lớn. Đáng chú ý, tỷ lệ khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế bằng y học cổ truyền ở tuyến y tế cơ sở đang có xu hướng sụt giảm. Tỷ trọng chi cho thuốc cổ truyền mới chỉ chiếm khoảng 5,42% tổng chi phí thuốc y học cổ truyền năm 2025 – một con số còn quá khiêm tốn so với tiềm năng thực tế.

Bên cạnh đó, bài toán về nhân lực thiếu hụt tại cơ sở , năng lực hiện đại hóa dược liệu chưa tương xứng và việc thiếu các nghiên cứu lâm sàng đồng bộ theo hướng y học thực chứng đang là những "nút thắt" cần sớm tháo gỡ. Thủ tục hành chính, quy định chuyển tuyến chưa linh hoạt cũng vô tình gây khó khăn cho người dân, đặc biệt là nhóm đối tượng người cao tuổi với các bệnh lý mãn tính cần điều trị dài ngày.

Đồng quan điểm, Thạc sĩ Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm y tế, Bộ Y tế cho rằng, thực tế triển khai vẫn đang vấp phải không ít "nút thắt" lớn về cả cơ chế quản lý lẫn phương thức thanh toán bảo hiểm y tế trong lĩnh vực y học cổ truyền. Rào cản đầu tiên nằm ở quy định đăng ký ban đầu và chuyển tuyến. Tỷ lệ người dân lựa chọn đăng ký khám, chữa bệnh ban đầu tại các cơ sở y học cổ truyền còn rất thấp, đồng thời cơ chế chuyển tuyến linh hoạt giữa y học hiện đại và y học cổ truyền vẫn chưa đồng bộ.

Bên cạnh đó, việc chi trả cho thuốc y học cổ truyền đang gặp nhiều vướng mắc. Danh mục thuốc ban hành từ năm 2015 chưa được cập nhật kịp thời. Tỷ lệ chi trả cho thuốc cổ truyền, thuốc dược liệu mới chỉ đạt 5,42% tổng chi thuốc bảo hiểm y tế năm 2025, khoảng cách khá xa so với mục tiêu tối thiểu 20% vào năm 2025 mà Thủ tướng Chính phủ đặt ra. Ngoài ra, các bất cập về tên gọi dược liệu, việc phân loại số đăng ký hóa dược – dược liệu, hay vướng mắc tiền giường điều trị nội trú kéo dài cũng gây khó khăn lớn cho công tác giám định, thanh toán.

Đột phá đưa y học cổ truyền về gần dân

Để hiện thực hóa quan điểm chỉ đạo của Đảng và Nhà nước về việc kết hợp hài hòa giữa y học cổ truyền và y học hiện đại , Vụ Bảo hiểm y tế đã chủ động đề xuất gói giải pháp đột phá toàn diện. Về quản lý, ngành y tế hướng tới sửa đổi Thông tư 01/2025/TT-BYT nhằm cho phép người dân chủ động lựa chọn đăng ký khám, chữa bệnh ban đầu tại cơ sở y học cổ truyền, đồng thời đơn giản hóa thủ tục hành chính và nới lỏng điều kiện tiếp cận dịch vụ chuyên sâu cho bệnh nhân cao tuổi.

Thạc sĩ Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm y tế, Bộ Y tế chia sẻ tại hội thảo. Ảnh: Trần Thảo

Về chuyên môn, danh mục dịch vụ kỹ thuật và thuốc y học cổ truyền được ưu tiên mở rộng, cập nhật theo hướng hiện đại hóa, chuẩn hóa phác đồ điều trị. Đặc biệt, đổi mới cơ chế tài chính thông qua việc thí điểm thanh toán theo định suất hoặc theo gói dịch vụ (DRG) sẽ là đòn bẩy kinh tế thúc đẩy y tế cơ sở phát triển.

“Định hướng đổi mới này hoàn toàn đồng nhất với chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: “Chìa khóa để đưa y học cổ truyền về gần dân chính là việc tích hợp các dịch vụ kỹ thuật, bài thuốc cổ truyền chính thống vào các danh mục chi trả toàn diện cho bảo hiểm y tế quốc gia”. Khi các chính sách đột phá được thực thi, người dân không chỉ được bảo đảm quyền lợi an sinh một cách công bằng mà còn tạo ra cú hích mạnh mẽ để bảo tồn và phát huy giá trị tinh hoa của nền y dược cổ truyền Việt Nam”, Thạc sĩ Trần Thị Trang nhấn mạnh.

Để hiện thực hóa chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về việc "biến di sản của cha ông thành nguồn lực phát triển đất nước" , Thứ trưởng Vũ Mạnh Hà khẳng định, toàn ngành y tế cần chuyển mạnh từ tư duy chữa bệnh sang tư duy chăm sóc sức khỏe toàn diện. Phát triển y học cổ truyền không phải là quay về với phương thức cũ kỹ, thủ công mà phải là sự kế thừa tinh hoa trên nền tảng khoa học công nghệ hiện đại.

Bệnh nhân khám, chữa bệnh bằng y học cổ truyền tại Bệnh viện Đa khoa Hòe Nhai (Hà Nội). Ảnh: Vân Nguyễn

Trước mắt, Bộ Y tế giao Vụ Bảo hiểm y tế, Cục Y Dược cổ truyền khẩn trương triển khai các nhiệm vụ cấp bách. Trọng tâm là xây dựng Thông tư sửa đổi các quy định hiện hành nhằm cập nhật cơ chế "thông tuyến" theo danh mục bệnh đặc thù. Đối với người cao tuổi cần có cơ chế thông thoáng để họ tiếp cận trực tiếp các bệnh viện y học cổ truyền cấp cơ bản và chuyên sâu mà không cần thủ tục chuyển viện rườm rà.

Bên cạnh đó, danh mục thuốc và các quy định thanh toán chi phí dịch vụ kỹ thuật, ngày giường điều trị bảo hiểm y tế sẽ được rà soát, điều chỉnh. Ngành Y tế sẽ thí điểm các phương thức thanh toán mới như thanh toán theo định suất, theo gói dịch vụ cho khám, chữa bệnh y học cổ truyền ngoại trú và điều trị ban ngày. Đồng thời, ngành Y tế đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, vận hành trung tâm dữ liệu tập trung để nâng cao tính minh bạch, tối ưu hóa hiệu quả sử dụng Quỹ bảo hiểm y tế.

Tính đến năm 2025, công tác khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế trong lĩnh vực y học cổ truyền đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận với 7 triệu hồ sơ, chiếm khoảng 3,3% tổng số lượt khám, chữa bệnh toàn quốc. Hệ thống văn bản pháp lý ngày càng hoàn thiện, tạo hành lang vững chắc giúp hầu hết các dịch vụ kỹ thuật y học cổ truyền được quỹ bảo hiểm y tế chi trả.

Thạc sĩ Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm y tế, Bộ Y tế

Văn Thành - Trần Thảo

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/nang-cao-chat-luong-kham-chua-benh-bao-hiem-y-te-dong-luc-but-pha-cho-y-duoc-co-truyen-976170.html