Nhà văn hóa - “khoảng sân chung” gắn kết cộng đồng
Mỗi chiều xuống, Nhà văn hóa thôn Cầu Thăng Long với không gian rộng rãi, thoáng mát lại trở nên rộn ràng với tiếng nhạc dưỡng sinh, tiếng bóng chuyền hơi và những buổi giao lưu văn nghệ của người dân trong thôn. Nơi đây dần trở thành “khoảng sân chung” của mỗi gia đình, nơi người dân gặp gỡ, giao lưu sau những giờ lao động và cùng vun đắp tình làng nghĩa xóm.
Nhà văn hóa thôn Cầu Thăng Long. Ảnh: Tú Linh
Anh Nguyễn Chí Công, Trưởng thôn Cầu Thăng Long cho biết: “Nhờ tinh thần đoàn kết đó, công tác xã hội hóa trên địa bàn luôn đạt kết quả tích cực. Người dân đồng lòng đóng góp xây dựng quê hương, tham gia ủng hộ các quỹ an sinh, cứu trợ, phòng chống thiên tai hay hỗ trợ đồng bào gặp khó khăn. Điều đáng mừng là người dân đều chung một lý tưởng làm đẹp thôn xóm, xây dựng đời sống văn minh”
Anh Công chia sẻ, thôn đã vận động xã hội hóa được nhiều ghế đá. Sau khi tuyến đường tiểu ngõ dài gần 1km chạy qua nhà văn hóa hoàn thiện và cây xanh được trồng đồng bộ, dưới mỗi gốc cây sẽ bố trí một ghế đá để tạo không gian sinh hoạt cộng đồng thân thiện, xanh mát. Đây cũng là một trong những phần việc của thôn, hướng tới mục tiêu đạt kết quả cao trong Cuộc thi “Thôn sáng - xanh - sạch - đẹp” của xã Thiên Lộc.
Theo Bí thư Chi bộ thôn Cầu Thăng Long Nguyễn Vinh Sơn, bước chuyển lớn trong xây dựng đời sống văn hóa của thôn bắt đầu từ tháng 10-2024, khi nhà văn hóa mới được khánh thành và đưa vào sử dụng.
Trước đây, điểm sinh hoạt cộng đồng của thôn chỉ là khoảng sân trống rộng hơn 40m² nên các phong trào văn hóa, thể thao gặp nhiều hạn chế. Sau khi được đầu tư xây dựng nhà văn hóa mới với diện tích khoảng 2.800m², có đầy đủ hệ thống điện chiếu sáng, sân chơi và các hạng mục phụ trợ, đời sống tinh thần của người dân được nâng lên rõ rệt.
Các hoạt động thể thao diễn ra sôi nổi tại Nhà văn hóa thôn Cầu Thăng Long. Ảnh: Nguyễn Công
“Từ cuối năm 2024, khi bộ máy được trẻ hóa, các phong trào càng phát triển mạnh hơn. Hằng năm, mỗi câu lạc bộ đều tổ chức từ 2 đến 3 chương trình giao lưu văn nghệ, thể thao với các thôn trong xã Kim Nỗ cũ.
Cùng với đó, phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” trên địa bàn thôn đã phát huy hiệu quả thiết thực, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của người dân. Năm 2025, toàn thôn có 100% hộ gia đình đăng ký xây dựng gia đình văn hóa; qua bình xét cuối năm, có 539/548 hộ đạt danh hiệu “Gia đình văn hóa”, đạt tỷ lệ 98,3%. Thôn tiếp tục giữ vững danh hiệu “Thôn văn hóa” nhiều năm liên tiếp”, Bí thư Chi bộ thôn Cầu Thăng Long cho biết.
Từng bước hoàn thiện hệ thống thiết chế văn hóa cơ sở
Câu chuyện về Nhà Văn hóa thôn Cầu Thăng Long cho thấy, không chỉ là nơi tổ chức hội họp, các nhà văn hóa đang ngày càng phát huy vai trò là trung tâm sinh hoạt cộng đồng, góp phần quan trọng xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở.
Theo Phòng Văn hóa - Xã hội xã Thiên Lộc, sau quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, hiện toàn xã có 1 Trung tâm Dịch vụ tổng hợp với 1 Nhà thi đấu đa năng và 17 nhà văn hóa phân bổ tại 14 thôn. Hệ thống thiết chế văn hóa cơ sở cơ bản đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao của người dân.
Tuy nhiên, hiện nay một số nhà văn hóa đã bộc lộ những bất cập về diện tích, cơ sở vật chất và trang thiết bị. Nhiều công trình có quy mô nhỏ, xuống cấp, chưa đáp ứng được nhu cầu sinh hoạt của người dân trong bối cảnh dân số tăng nhanh.
Người dân chung tay giữ gìn cảnh quan môi trường thôn, xóm. Ảnh: Nguyễn Công
Nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác và sử dụng các thiết chế văn hóa trên địa bàn, UBND xã đã hướng dẫn các thôn thành lập Ban Chủ nhiệm Nhà văn hóa - Khu thể thao - Điểm sinh hoạt cộng đồng để trực tiếp điều hành, tổ chức hoạt động, quản lý cơ sở vật chất theo quy định; đồng thời xây dựng quy chế quản lý, sử dụng nhà văn hóa, khu thể thao bảo đảm đúng quy định của pháp luật và phù hợp với tình hình thực tế địa phương.
Để từng bước hoàn thiện hệ thống thiết chế văn hóa cơ sở, trong thời gian tới UBND xã Thiên Lộc sẽ triển khai các dự án cải tạo, mở rộng hoặc xây mới những nhà văn hóa không còn đáp ứng quy mô dân số và nhu cầu sinh hoạt cộng đồng. Đồng thời, nghiên cứu phương án đầu tư đồng bộ trang thiết bị như âm thanh, ánh sáng, bàn ghế hội trường… đã xuống cấp, hư hỏng.
Bên cạnh đó, đề nghị thành phố nghiên cứu cơ chế hỗ trợ kinh phí hoạt động thường xuyên cho hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cấp xã và cấp thôn, tạo nền tảng duy trì ổn định và phát triển các phong trào văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao ở cơ sở.
Những nỗ lực nhằm phát huy thiết chế văn hóa cơ sở của chính quyền thôn, xã nhằm phát huy vai trò là hạt nhân gắn kết cộng đồng và xây dựng nếp sống văn minh từ cơ sở là hướng đi phù hợp với chủ trương của Trung ương và thành phố Hà Nội về phát triển văn hóa ngang tầm với kinh tế, chính trị, xã hội; xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh từ mỗi gia đình, thôn xóm và khu dân cư.
Tú Linh - Nguyên Hoa