Nâng chất lượng thị trường chứng khoán: Mở cửa đón dòng vốn tỷ USD

2 giờ trướcBài gốc

Nhà đầu tư theo dõi diễn biến thị trường tại một sàn chứng khoán ở Hà Nội. Ảnh: Phạm Hùng

Kỳ vọng dòng vốn ngoại

Ngày 8-4-2026, Tổ chức xếp hạng FTSE Russell công bố kết quả rà soát giữa kỳ trong khuôn khổ kỳ đánh giá phân loại thị trường chứng khoán. Theo tổ chức này ghi nhận những tiến triển quan trọng của thị trường chứng khoán đối với nội dung về tiếp cận thị trường Việt Nam thông qua công ty chứng khoán toàn cầu; đồng thời, chính thức xác nhận giữ nguyên lộ trình nâng hạng Việt Nam từ “thị trường cận biên” (Frontier Market) lên “thị trường mới nổi thứ cấp” (Secondary Emerging Market).

Thông tin này mở ra nhiều kỳ vọng cho thị trường chứng khoán Việt Nam. Ngay lập tức, trong phiên 8-4-2026, bảng điện tử đã “xanh rực rỡ, tím mênh mông”. Điều này không đơn thuần là phản ứng tâm lý ngắn hạn, mà phản ánh niềm tin ngày càng rõ nét của nhà đầu tư vào triển vọng dài hạn của thị trường vốn.

Theo Giám đốc Kinh tế vĩ mô và Chiến lược thị trường của Công ty cổ phần Chứng khoán Việt Nam (KBSV) Trần Đức Anh, một trong những động lực quan trọng của quá trình nâng hạng nằm ở chênh lệch định giá giữa thị trường cận biên và thị trường mới nổi. Thực tế cho thấy, hệ số P/E của các thị trường mới nổi thường cao hơn khoảng 1-2 điểm so với nhóm cận biên, qua đó mở ra dư địa “tái định giá” đáng kể cho cổ phiếu Việt Nam.

Ví von một cách dễ hiểu, ông Trần Đức Anh cho rằng, việc nâng hạng giống như chuyển từ “khách sạn 2 sao lên 3 sao” - khi tiêu chuẩn được nâng lên, mặt bằng giá cũng sẽ được điều chỉnh tương xứng. Đây là động lực quan trọng trong trung và dài hạn, góp phần củng cố niềm tin của dòng vốn trong và ngoài nước.

Theo tin từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, việc FTSE Russell giữ nguyên lộ trình nâng hạng Việt Nam lên thị trường mới nổi thứ cấp vào tháng 9-2026 là kết quả của một quá trình cải cách toàn diện, đồng bộ.

Đáng chú ý, việc ban hành Thông tư số 08/2026/TT-BTC đã thiết lập khuôn khổ pháp lý quan trọng, cho phép nhà đầu tư nước ngoài tiếp cận thị trường Việt Nam thông qua các công ty chứng khoán toàn cầu, đồng thời cải thiện cơ chế giao dịch theo hướng không yêu cầu ký quỹ trước (non-prefunding). Đây là những tiêu chí then chốt mà các tổ chức xếp hạng quốc tế đặt ra.

Trên cơ sở đó, FTSE Russell xác nhận việc phân bổ cổ phiếu Việt Nam vào các bộ chỉ số toàn cầu sẽ chính thức triển khai từ ngày 21-9-2026 và hoàn tất vào tháng 9-2027 theo lộ trình phù hợp. Quá trình này không chỉ bảo đảm sự ổn định của thị trường mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà đầu tư, tổ chức quốc tế tham gia.

Thành quả này là kết tinh của sự chỉ đạo quyết liệt từ Chính phủ, sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành và nỗ lực của toàn bộ hệ thống thị trường - từ cơ quan quản lý, sở giao dịch, trung tâm lưu ký đến các thành viên thị trường.

Bước tiến hội nhập kinh tế

Việc nâng hạng được kỳ vọng mở ra “cánh cửa lớn” đón dòng vốn quốc tế. Ngân hàng Thế giới từng tính toán, Việt Nam có thể thu hút tới 25 tỷ USD vốn ngoại nếu quá trình nâng hạng diễn ra thành công.

Các chuyên gia cũng cho rằng, thanh khoản thị trường cũng được dự báo cải thiện mạnh, với giá trị giao dịch có thể đạt 1,3-2,1 tỷ USD mỗi phiên trong giai đoạn 2026-2030.

Ở góc nhìn cụ thể hơn, các kịch bản từ FTSE Russell cho thấy, Việt Nam có thể thu hút khoảng 3-9 tỷ USD từ các quỹ đầu tư toàn cầu, bao gồm cả quỹ chỉ số và quỹ chủ động. Dù đi kèm với áp lực rút vốn khoảng 0,8-1 tỷ USD từ các quỹ cận biên, nhưng quy mô này được đánh giá là không đáng kể và có thể nhanh chóng được hấp thụ.

Theo Kinh tế trưởng Công ty cổ phần Chứng khoán SSI Phạm Lưu Hưng, trong ngắn hạn, dòng vốn giải ngân ban đầu có thể chỉ ở mức hơn 150 triệu USD vào thời điểm tháng 9-2026. Tuy nhiên, ý nghĩa quan trọng nằm ở hiệu ứng lan tỏa và khả năng thu hút dòng tiền dài hạn sau đó.

Thực tế giao dịch gần đây cũng cho thấy, tín hiệu tích cực khi nhà đầu tư nước ngoài dần quay lại, với những phiên mua ròng, dù quy mô chưa lớn nhưng mang tính chất “khởi động lại niềm tin”.

Nhìn rộng hơn, việc nâng hạng thị trường chứng khoán không chỉ là câu chuyện của dòng tiền, mà là minh chứng cho quá trình chuyển mình của nền kinh tế Việt Nam. Từ một thị trường sơ khai, quy mô nhỏ, đến nay Việt Nam đã xây dựng được một hệ sinh thái tài chính ngày càng hoàn thiện, tiệm cận các chuẩn mực quốc tế. Việc được công nhận là thị trường mới nổi thứ cấp là bước đi quan trọng trong hành trình nâng tầm vị thế quốc gia trên bản đồ tài chính toàn cầu.

Trong bối cảnh đó, nâng hạng không phải là đích đến, mà là điểm khởi đầu cho một giai đoạn phát triển mới - nơi thị trường chứng khoán không chỉ là kênh huy động vốn, mà còn là “thước đo” niềm tin và kỳ vọng của nhà đầu tư vào tương lai của nền kinh tế Việt Nam.

Quy mô lớn hơn, yêu cầu cao hơn

Theo các chuyên gia, nếu coi nâng hạng là một cột mốc, thì điều quan trọng hơn là những gì diễn ra sau cột mốc đó. Thị trường mới nổi không chỉ đòi hỏi quy mô lớn hơn, mà còn yêu cầu cao hơn về chất lượng.

Trước hết là chất lượng doanh nghiệp niêm yết. Một thị trường hấp dẫn cần có những doanh nghiệp đầu ngành, quy mô đủ lớn, quản trị tốt và có khả năng tăng trưởng bền vững. Đây chính là “trụ cột” để thu hút và giữ chân các nhà đầu tư tổ chức quốc tế.

Tiếp đến là sự đa dạng của hàng hóa trên thị trường. Việc thúc đẩy cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước, khuyến khích doanh nghiệp tư nhân lớn niêm yết và phát triển các sản phẩm tài chính mới sẽ giúp thị trường trở nên phong phú và cân bằng hơn.

Minh bạch thông tin là yếu tố nền tảng. Trong môi trường đầu tư toàn cầu, nơi các thị trường được so sánh liên tục, việc bảo đảm công bố thông tin chính xác, kịp thời và nhất quán là điều kiện tiên quyết để xây dựng niềm tin.

Bên cạnh đó, cơ chế bảo vệ nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư thiểu số, cần tiếp tục được hoàn thiện. Một môi trường đầu tư công bằng, minh bạch sẽ là nền tảng vững chắc để thu hút dòng vốn dài hạn.

Cuối cùng là hạ tầng thị trường. Khi quy mô và thanh khoản gia tăng, hệ thống giao dịch và thanh toán cần được nâng cấp đồng bộ để bảo đảm vận hành an toàn, hiệu quả.

Theo Ủy ban Chứng khoán, việc nâng hạng lên “thị trường mới nổi thứ cấp” là bước ngoặt quan trọng khẳng định sự phát triển, sự công nhận của cộng đồng đầu tư toàn cầu đối với thị trường chứng khoán Việt Nam, góp phần thu hút dòng vốn đầu tư quốc tế quy mô lớn, nâng cao thanh khoản và củng cố vị thế của Việt Nam trong hệ thống tài chính toàn cầu.

Các chuyên gia Công ty Chứng khoán KBSV dự báo, việc tái phân loại sẽ kích hoạt dòng tiền lớn từ các quỹ đầu tư toàn cầu. Theo kịch bản của FTSE Russell, Việt Nam có thể thu hút khoảng 3-9 tỷ USD từ các quỹ chỉ số và quỹ chủ động, tương ứng với tỷ trọng 0,3-1,1% trong rổ chỉ số thị trường mới nổi.

Hà Lâm

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/nang-chat-luong-thi-truong-chung-khoan-mo-cua-don-dong-von-ty-usd-747795.html