Nhiệt độ tại nhiều địa phương vượt ngưỡng lịch sử trong đợt nắng nóng cuối tháng 5. (Ảnh: NGỌC DUY)
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, do ảnh hưởng của hoàn lưu vùng thấp nóng phía tây kết hợp hiệu ứng gió phơn hoạt động mạnh từ ngày 22/5 đến 27/5, Bắc Bộ và các tỉnh miền trung đã xảy ra đợt nắng nóng trên diện rộng.
Tại khu vực trung du, đồng bằng Bắc Bộ (trong đó có Thủ đô Hà Nội) và các địa phương từ Thanh Hóa đến thành phố Huế, từ ngày 24/5, xuất hiện nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt. Nhiệt độ cao nhất phổ biến từ 38 độ C đến 40 độ C, nhiều nơi vượt 40 độ C.
Đợt nắng nóng này đã khiến một số địa phương ghi nhận mức nhiệt cao nhất trong tháng 5 vượt hoặc bằng giá trị lịch sử. Cụ thể, ngày 25/5, trạm Uông Bí (Quảng Ninh) ghi nhận nhiệt độ cao nhất 38 độ C, vượt mức kỷ lục cũ 37,5 độ C thiết lập ngày 16/5/2013. Trạm Hiệp Hòa (Bắc Ninh) đạt 39,7 độ C, vượt mức kỷ lục 39 độ C của ngày 19/5/2019. Trạm Bắc Giang ghi nhận 39,4 độ C, vượt giá trị lịch sử 39,1 độ C của ngày 21/5/2020.
Trong khi đó, trạm Bắc Ninh ghi nhận mức nhiệt 40,5 độ C, bằng giá trị lịch sử thiết lập ngày 21/5/2020; trạm Hải Dương (Hải Phòng) đạt 39,6 độ C, cũng bằng mức nhiệt lịch sử cùng thời điểm.
Hà Nội là một trong những tâm điểm của đợt nắng nóng lần này khi nhiệt độ cao nhất trong ngày liên tục dao động từ 39 đến 40 độ C. Theo số liệu quan trắc tại trạm Hà Đông, nhiệt độ cao nhất từng ghi nhận trong tháng 5 là 41,3 độ C vào năm 2019. Ngày 26/5/2026, nhiệt độ tại đây đạt 41,1 độ C, đứng thứ hai trong chuỗi số liệu quan trắc. Tại trạm Láng, mức nhiệt cao nhất từng ghi nhận là 41,8 độ C vào ngày 4/6/2017. Nhiệt độ cao nhất tuyệt đối tại Hà Nội (quan trắc tại Hà Đông) là 42,5 độ C, cũng được ghi nhận vào ngày 4/6/2017.
Theo các chuyên gia khí tượng, ngoài tác động của vùng thấp nóng và hiệu ứng gió phơn, Hà Nội còn chịu ảnh hưởng của hiệu ứng đảo nhiệt đô thị. Với mật độ bê-tông hóa cao, nhiệt độ quan trắc tại khu vực nội thành thường cao hơn các vùng lân cận từ 1 đến 2 độ C.
Dự báo trong chiều 27/5, khu vực đồng bằng Bắc Bộ, Phú Thọ và các địa phương từ Thanh Hóa đến thành phố Huế tiếp tục có nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến từ 38 đến 40 độ C, có nơi hơn 40 độ C; độ ẩm tương đối thấp nhất từ 40-45%.
Các khu vực khác ở Bắc Bộ và duyên hải Nam Trung Bộ có nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt; nhiệt độ cao nhất phổ biến từ 37 đến 39 độ C, có nơi vượt 40 độ C; độ ẩm tương đối thấp nhất từ 45%-50%.
Sáng 28/5, do tác động của khối không khí mát yếu từ lục địa Trung Quốc di chuyển xuống làm vùng thấp nóng phía tây suy yếu, nắng nóng ở miền bắc sẽ thu hẹp, chủ yếu còn xảy ra tại khu vực trung du và đồng bằng Bắc Bộ. Nhiệt độ cao nhất phổ biến từ 35 đến 37 độ C, có nơi hơn 37 độ C; độ ẩm tương đối thấp nhất từ 50%-55%.
Tại khu vực từ Thanh Hóa đến thành phố Huế, nắng nóng gay gắt vẫn duy trì với nhiệt độ cao nhất phổ biến từ 37 độ C đến 39 độ C, có nơi trên 39 độ C; độ ẩm tương đối thấp nhất từ 45%-50%.
Từ ngày 29/5, nắng nóng diện rộng ở Bắc Bộ cơ bản kết thúc, trong khi nắng nóng tại Trung Bộ cũng giảm dần cường độ.
Cơ quan khí tượng cảnh báo, nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt kéo dài kết hợp độ ẩm không khí thấp làm gia tăng nguy cơ cháy nổ tại khu dân cư do nhu cầu sử dụng điện tăng cao, đồng thời làm tăng nguy cơ xảy ra cháy rừng. Thời tiết nắng nóng kéo dài cũng có thể gây mất nước, kiệt sức và ảnh hưởng đến sức khỏe người dân khi tiếp xúc lâu với nền nhiệt độ cao.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia lưu ý, nhiệt độ dự báo trong các bản tin nắng nóng có thể thấp hơn nhiệt độ cảm nhận thực tế ngoài trời từ 2 độ C đến 4 độ C, thậm chí cao hơn tùy thuộc điều kiện bề mặt như bê-tông, đường nhựa và mật độ xây dựng đô thị.
THANH TRÀ