Nàng thơ của 'Em và Trịnh' tản bộ, xướng văn trên phố đêm

một giờ trướcBài gốc

Diễn viên Hoàng Hà đọc tác phẩm trong Đêm hè Văn Chương 2026 - A Night of Literature. Ảnh: Thúy Hạnh.

Đêm hè Văn Chương 2026 - A Night of Literature mới diễn ra thành công cuối tuần qua tại Hà Nội. Chương trình do Đại sứ quán Cộng hòa Séc tại Hà Nội, Trung tâm Séc, mạng lưới EUNIC Vietnam phối hợp tổ chức cùng 9 đại sứ quán và viện văn hóa châu Âu.

Một chuyến đi bộ và nghe đọc sách

Đêm hè Văn Chương là một chuyến đi bộ kết hợp xướng đọc sách. Có 9 trạm đọc đặt trong các đại sứ quán, trung tâm văn hóa nằm gần kề nhau tại khu vực Ba Đình, Hà Nội. Người tham gia có thể chọn tới một trạm bất kỳ, xem trình diễn tác phẩm thơ, tiểu thuyết bằng giọng đọc, âm nhạc, ánh sáng trong khoảng 15 phút, rồi tiếp tục đi bộ di chuyển sang các trạm đọc khác.

Đan xen giữa các trạm đọc là không gian sắp đặt ánh sáng Thiêng Thở của họa sĩ Nguyễn Đức Phương, lấy cảm hứng từ tứ thơ “Ao khuya nước chảy thì thầm” của nhà thơ Phùng Cung.

Sự kiện đồng diễn ra tại 4 địa điểm: Đại sứ quán Slovakia, Đại sứ quán Ukraine, Đại sứ quán Cộng hòa Séc và Goethe-Institut Hà Nội. Các tác phẩm được giới thiệu đến từ Việt Nam, Séc, Ukraine, Áo, Đức, Bỉ/Wallonie-Bruxelles, Italy, Pháp và Vương quốc Anh.

Nhờ có ý tưởng lạ, lại phù hợp với thói quen tản bộ, dạo chơi trên phố cuối tuần của thanh niên Hà Nội, sự kiện đọc thu hút khá đông các bạn trẻ tham gia, đi lại và xếp hàng nhộn nhịp ở cả hai tuyến đường chính là Lê Hồng Phong và Chu Văn An. Không khí của đám đông cũng không giống những sự kiện sách thường thấy. Nó có sự chăm chú, say mê của những người yêu văn chương; nhưng cũng có sự thoải mái, thong thả của một buổi dạo phố cuối tuần.

Các nghệ sĩ đọc của Đêm hè Văn Chương được đích thân đạo diễn Nguyễn Hoàng Điệp - cũng là người sáng lập Ơ Kìa Hà Nội - mời đọc; trong đó có những gương mặt quen thuộc với khán giả Việt như NSND Như Quỳnh, diễn viên Hoàng Hà (vai Dao Ánh phim Em và Trịnh) ,...

Diễn viên Bùi Thạc Phong và Cao Dương Dương đọc tác phẩm văn chương Việt. Ảnh: Thúy Hạnh.

Đúng 19h, các trạm bắt đầu đọc lượt 1. Tại trạm đọc Việt Nam ở Đại sứ quán Slovakia, diễn viên Bùi Thạc Phong và Cao Dương Dương trình diễn tác phẩm. Với ý tưởng là một cuộc đối thoại tưởng tượng, đạo diễn Nguyễn Hoàng Điệp đã đan cài thơ Lưu Quang Vũ với văn của Nguyễn Khắc Ngân Vi.

Bùi Thạc Phong se sẽ đọc "Thành phố những giấc mơ vời vợi / Chim yến bay về bãi sú hoang / Thành phố thời anh 17 tuổi / Viển vông cay đắng u buồn..."

Rời trạm đọc Việt Nam, khán giả đi tới Đại sứ quán Séc, nghe diễn viên Hoàng Hà đọc tiểu thuyết Bác Hana (tác phẩm của Alena Mornštajnová - Séc). Cũng tại Đại sứ quán Séc nhưng khuôn viên ngoài sân, khán giả lại thưởng thức phần đọc tác phẩm Cưỡng cơn gió bấc (tác phẩm của Daniel Glattauer - Áo) của NSND Như Quỳnh.

Diễn viên Hoàng Hà đọc trích đoạn tác phẩm Bác Hana. Ảnh: Thúy Hạnh.

Hoàng Hà biến sự đọc của cô trở nên gần gũi như một cuộc trò chuyện. Với khả năng nhập tâm và biểu cảm của một diễn viên, với sự hứng thú tự nhiên của một người đọc, cô thu hút sự chú ý của cả khán phòng. Đoạn trích cũng rất phù hợp với chất giọng ngọt ngào, bình tĩnh của Hoàng Hà.

Trong khi đó, phần đọc của NSND Như Quỳnh lại giống một buổi đọc truyện đêm khuya. Nghệ sĩ đọc một trích đoạn là những email đối qua đáp lạicủa 2 người có tình ý, nhưng chưa từng gặp nhau. Giọng đọc ấm áp, thủ thỉ của NSND Như Quỳnh khiến khán giả hồi hộp theo dõi từng thay đổi trong tâm tình nhân vật.

Phần đọc của NSND Như Quỳnh lại giống một buổi đọc truyện đêm khuya. Ảnh: Thúy Hạnh.

Tới trạm đọc Vương quốc Anh lại là một không khí dữ dội, khác hẳn 2 trạm trên. Diễn viên Nguyễn Trường Khang đọc trích đoạn của Bản đồ mây (David Mitchell) - một tác phẩm thể loại khoa học viễn tưởng. Nội dung trích đoạn nói về cảm giác mất tự do, nên diễn viên đứng trong không gian gợi liên tưởng tới ngục tù. Màn trình diễn ánh sáng chớp nháy liên tục gây ấn tượng thị giác mạnh về sự hỗn loạn.

Một cách đọc mới với ánh sáng và âm thanh

Một điểm nhấn đáng chú ý của chuỗi trạm đọc là sự để tâm tới thiết kế không gian thưởng thức. Tại trạm đọc Việt Nam, bối cảnh sân khấu với sofa cũ, với cột đèn, gợi một không khí hoài niệm và khắc khoải. Trạm đọc Áo đặt giữa một không gian sắp đặt ánh sáng, phù hợp với một trích đoạn trữ tình. Trạm đọc Anh đặt trong không gian hẹp, phân tách giữa người đọc với khán giả là hàng rào sắt.

Dù vậy, xướng đọc vẫn là phần trình diễn xuyên suốt. Theo quan sát, khán giả sự kiện có mức độ tập trung rất cao khi diễn viên đọc.

Đạo diễn Nguyễn Hoàng Điệp chia sẻ với Tri thức - Znews rằng với "thâm niên" làm chương trình Se Sẽ Chứ - một chương trình đọc thơ Lưu Quang Vũ và Xuân Quỳnh tại Hà Nội từng được đón nhận nồng nhiệt tại Hà Nội - chị đã có những kinh nghiệm chọn giọng đọc, chọn biểu cảm của nghệ sĩ đọc.

Trạm đọc Vương quốc Anh với sự trình bày của diễn viên Nguyễn Trường Khang để lại nhiều ấn tượng. Ảnh: Thúy Hạnh.

Tuy nhiên, theo đạo diễn Nguyễn Hoàng Điệp, các tác phẩm từ 9 quốc gia trong chương trình lần này đều độc đáo, nhiều tác phẩm có cấu trúc thách thức. Ví dụ, có tác phẩm không một dấu chấm nào, như Vùng của Mathias Énard (Pháp), hay kịch một hồi Những người mù của Maurice Maeterlinck.

"Có tác phẩm chỉ nghe tên thôi đã thấy hỗn độn rồi như Bản đồ mây của David Mitchell (Anh), thì diễn viên sẽ phải tìm ra cách thể hiện sao cho người đọc vừa nắm bắt được tuyến thông tin dày đặc lại vừa phải ấn tượng mạnh mẽ với thế giới mà tác giả bày ra", đạo diễn cho biết.

Đặc biệt, các diễn viên đều giành nhiều tâm huyết với việc đọc tác phẩm, và là một người đọc nghiêm túc. Diễn viên Hoàng Hà từng gửi cho vị đạo diễn những cảnh quay chép thơ, đọc thơ Lưu Quang Vũ. NSND Như Quỳnh đã gọi đạo diễn lúc nửa đêm để bàn về cấu trúc ngữ pháp của tác phẩm bà đảm trách.

Diễn viên Nguyễn Trường Khang liên tục đi từ ý tưởng dàn dựng này sang ý tưởng dàn dựng khác cho phần xướng đọc kéo dài 15 phút, đồng thời xem tác phẩm phiên bản điện ảnh để có thêm ý tưởng.

"Với tư cách là người đọc đặc biệt, các nghệ sĩ rất tận tâm với chữ nghĩa", đạo diễn Nguyễn Hoàng Điệp nói. Nhờ sự tận tâm này, chương trình đã đọng lại nhiều cảm xúc đẹp trong lòng người tham gia. Quan trọng hơn, các diễn viên đã thành công trong việc gây kích thích, tò mò, khuyến khích độc giả tiếp tục tự tìm đọc toàn bộ tác phẩm.

Thúy Hạnh

Nguồn Znews : https://znews.vn/nang-tho-cua-em-va-trinh-tan-bo-xuong-van-tren-pho-dem-post1650499.html