NASA lần đầu tiên đưa phi hành gia ISS về Trái đất vì lý do này

6 giờ trướcBài gốc

NASA vừa lần đầu tiên thực hiện việc đưa phi hành gia từ Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) về Trái Đất vì lý do y tế, đánh dấu một sự kiện lịch sử trong 25 năm hoạt động liên tục của trạm vũ trụ này.

Vào ngày 14/1, có 4 thành viên phi hành đoàn Crew-11 đã rời ISS sớm khoảng một tháng so với kế hoạch ban đầu. Họ bao gồm các phi hành gia NASA: Zena Cardman (38 tuổi, đây là chuyến bay vũ trụ đầu tiên của cô) và Mike Fincke (58 tuổi, cựu đại tá Không quân, đây là sứ mệnh thứ 4); phi hành gia JAXA (Cơ quan Khai phá Hàng không Vũ trụ Nhật Bản) Kimiya Yui (55 tuổi, sứ mệnh thứ 2); và phi hành gia Roscosmos (Nga) Oleg Platonov (39 tuổi, chuyến bay đầu tiên).

Các phi hành gia đã đến ISS từ Florida vào tháng 8/2025 bằng tàu vũ trụ SpaceX Crew Dragon mang tên Endeavour, dự kiến ở lại đến giữa tháng 2/2026 sau khi được thay thế bởi Crew-12.

Phi hành đoàn của sứ mệnh SpaceX Crew-11 của NASA bên trong tàu vũ trụ Dragon Endeavour trong một buổi huấn luyện tại cơ sở của SpaceX ở Florida năm 2025. Ảnh: ISS

Lý do dẫn đến quyết định rút lui sớm là một vấn đề y tế nghiêm trọng nhưng ổn định của một thành viên phi hành đoàn. Danh tính của thành viên này không được tiết lộ vì lý do riêng tư y tế. NASA mô tả đây là tình huống "sơ tán y tế" có kiểm soát, nhưng không phải tình huống khẩn cấp.

Vấn đề sức khỏe này khiến NASA hủy chuyến đi bộ ngoài không gian 6 giờ dự kiến vào ngày 7/1, và không liên quan đến chấn thương từ hoạt động trên ISS.

Theo các quan chức NASA, khả năng chẩn đoán và điều trị toàn diện không thể thực hiện đầy đủ trên trạm vũ trụ do hạn chế thiết bị y tế, vì vậy việc đưa người về Trái Đất để kiểm tra chuyên sâu là lựa chọn an toàn nhất.

Tàu Crew Dragon Endeavour tách khỏi ISS lúc khoảng 5h20 chiều ngày 14/1 giờ EST (tức khoảng 5h20 sáng ngày 15/1 giờ Việt Nam), sau khi cửa nối được đóng lúc 3h29 chiều.

Một chương trình phát sóng trực tiếp của NASA đã chiếu cảnh phi hành đoàn cất cánh với các thành viên được thắt dây an toàn vào ghế, ngồi sát cạnh nhau.

Chuyến bay trở về kéo dài gần 11 giờ, dự kiến hạ cánh xuống Thái Bình Dương ngoài khơi California vào sáng sớm ngày 15/1 (giờ Mỹ).

Vì việc đưa các phi hành gia trở về không phải là trường hợp khẩn cấp, nên quy trình sẽ được thực hiện theo thông lệ và không khác nhiều so với các lần hạ cánh xuống biển trước đây của tàu vũ trụ SpaceX Crew Dragon.

"Trước hết, tất cả chúng tôi đều ổn. Mọi người trên tàu đều ổn định, an toàn và được chăm sóc tốt. Đây là quyết định có chủ đích để thực hiện đánh giá y tế đúng đắn trên mặt đất, nơi có đầy đủ khả năng chẩn đoán. Đó là lựa chọn đúng đắn, dù có phần tiếc nuối", phi hành gia Mike Fincke chia sẻ.

Các quan chức NASA nhấn mạnh tình trạng của phi hành gia bị ảnh hưởng vẫn ổn định và không cần đưa ngay đến bệnh viện trong một tình huống khẩn cấp.

Sự kiện này là lần đầu tiên trong lịch sử ISS (từ năm 2000) NASA thực hiện "sơ tán y tế" vì lý do sức khỏe, dù các tình huống y tế nhẹ đã xảy ra trước đây.

Quyết định ưu tiên an toàn của phi hành gia thể hiện sự chuẩn bị kỹ lưỡng của NASA và đối tác trong việc ứng phó tình huống bất ngờ.

ISS hiện vẫn hoạt động bình thường với các thành viên còn lại, và sứ mệnh không ảnh hưởng lớn đến các kế hoạch tương lai như Artemis.

Minh Đức (Theo DW, NY Times)

Nguồn Người Đưa Tin : https://nguoiduatin.vn/nasa-lan-dau-tien-dua-phi-hanh-gia-iss-ve-trai-dat-vi-ly-do-nay-204260115144202049.htm