Nếu tăng lương cơ sở từ 1/7, lương hưu thay đổi ra sao?

một giờ trướcBài gốc

Về vấn đề này luật sư Trần Tiến Quân (Đoàn luật sư tỉnh Thanh Hóa) đã có những phân tích cụ thể.

Không tăng trực tiếp theo lương cơ sở

Theo luật sư Trần Tiến Quân, một trong những hiểu nhầm phổ biến hiện nay là khi lương cơ sở tăng thì lương hưu cũng tăng tương ứng theo cùng tỷ lệ. Trên thực tế, lương hưu không được điều chỉnh trực tiếp dựa trên mức tăng của lương cơ sở.

Theo quy định hiện hành, việc tăng lương hưu phải thông qua các quyết định điều chỉnh riêng của nhà nước, thường được ban hành dưới dạng nghị định. Mức điều chỉnh có thể dựa trên nhiều yếu tố như chỉ số giá tiêu dùng, khả năng cân đối của Quỹ bảo hiểm xã hội và chính sách an sinh xã hội trong từng thời kỳ.

Do đó, việc lương cơ sở tăng không đồng nghĩa với việc người nghỉ hưu sẽ ngay lập tức được tăng lương hưu theo cùng tỷ lệ.

Trên thực tế, lương hưu không được điều chỉnh trực tiếp dựa trên mức tăng của lương cơ sở. Ảnh minh họa.

Những nhóm được hưởng lợi gián tiếp

Cũng theo luật sư Trần Tiến Quân, dù không tăng trực tiếp, việc điều chỉnh lương cơ sở vẫn mang lại những tác động gián tiếp đến người hưởng lương hưu, đặc biệt với một số nhóm, cụ thể:

Thứ nhất, với những người đã nghỉ hưu từ trước, họ có thể được điều chỉnh tăng lương hưu theo chính sách chung nếu nhà nước ban hành quyết định tăng. Trong các đợt điều chỉnh trước đây, nhóm có mức lương hưu thấp thường được ưu tiên tăng nhiều hơn để thu hẹp khoảng cách.
Thứ hai, với những người sắp nghỉ hưu, tác động là rõ rệt hơn. Khi lương cơ sở tăng, mức tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội cũng có thể tăng theo (đối với khu vực hưởng lương theo hệ số). Điều này kéo theo mức bình quân tiền lương đóng bảo hiểm xã hội cao hơn, từ đó làm tăng mức lương hưu được hưởng.
Thứ ba, với người đang tham gia bảo hiểm xã hội, đặc biệt là khu vực công, việc lương cơ sở tăng đồng nghĩa với mức đóng bảo hiểm xã hội tăng. Dù điều này làm tăng chi phí trước mắt, nhưng về dài hạn sẽ giúp nâng mức hưởng lương hưu sau này.

Lương hưu được tính như thế nào?

Luật sư Trần Tiến Quân cho hay, về nguyên tắc, lương hưu được xác định dựa trên hai yếu tố chính: thời gian tham gia bảo hiểm xã hội và mức bình quân tiền lương đóng bảo hiểm xã hội. Người lao động có thời gian đóng càng dài, mức đóng càng cao thì tỷ lệ hưởng và số tiền lương hưu hàng tháng càng lớn. Trong công thức này, lương cơ sở không phải là yếu tố quyết định trực tiếp mà chỉ ảnh hưởng gián tiếp thông qua mức đóng bảo hiểm xã hội.

Điều này lý giải vì sao có những trường hợp cùng nghỉ hưu trong một thời điểm nhưng mức lương hưu lại chênh lệch đáng kể.

Có những trường hợp cùng nghỉ hưu trong một thời điểm nhưng mức lương hưu lại chênh lệch đáng kể. Ảnh minh họa: Chí Hiếu.

Ai được lợi nhiều hơn?

Luật sư Trần Tiến Quân cho rằng, tác động của việc tăng lương cơ sở đến lương hưu không đồng đều giữa các nhóm.

Những người đã nghỉ hưu từ lâu thường có mức lương hưu thấp hơn và mức điều chỉnh (nếu có) cũng không lớn. Trong khi đó, người nghỉ hưu gần đây hoặc sắp nghỉ hưu có xu hướng hưởng lợi nhiều hơn do mức tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội cao hơn. Đặc biệt, những người có quá trình đóng bảo hiểm xã hội dài và ổn định, với mức đóng cao, sẽ là nhóm hưởng lợi rõ rệt nhất khi chính sách tiền lương được điều chỉnh.

"Thực tế cho thấy, không ít người cho rằng chỉ cần lương cơ sở tăng là lương hưu sẽ tăng tương ứng. Đây là cách hiểu chưa chính xác và dễ dẫn đến kỳ vọng không phù hợp. Việc điều chỉnh lương cơ sở vẫn là tín hiệu tích cực, góp phần cải thiện thu nhập và tạo nền tảng nâng mức hưởng an sinh trong dài hạn. Tuy nhiên, để lương hưu thực sự tăng, người dân cần theo dõi các chính sách điều chỉnh cụ thể từ cơ quan quản lý", luật sư Trần Tiến Quân nói thêm.

Quỳnh Mai

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/neu-tang-luong-co-so-tu-1-7-luong-huu-thay-doi-ra-sao-169260422110452154.htm