Nga bị ảnh hưởng ra sao sau 4 năm xung đột với Ukraine?

6 giờ trướcBài gốc

Quân đội Nga. Ảnh: Anadolu

Khi cuộc xung đột giữa Nga và Ukraine bước sang năm thứ 5, việc đo lường tổn thất đối với Nga không chỉ đơn thuần là những thành phố bị tàn phá, mà còn là bảng cân đối kế toán, doanh thu bị mất và kho vũ khí bị cạn kiệt.

Không giống Ukraine, lãnh thổ Nga phần lớn tránh được sự tàn phá trên diện rộng nhưng các vụ pháo kích xuyên biên giới, các cuộc tấn công của máy bay không người lái (UAV), những cuộc xâm nhập đã gây ra thiệt hại đáng kể ở các khu vực sát tiền tuyến.

Theo hãng tin Anadolu, người đứng đầu Ủy ban điều tra Nga Alexander Bastrykin cho biết hồi tháng 11/2025 rằng ít nhất 41 vùng của Nga bị ảnh hưởng vì các cuộc tấn công của Ukraine, với tổng thiệt hại ước tính lên tới 600 tỷ Ruble (hơn 7,8 tỷ USD). Tuy nhiên, tổn thất lớn đối với Nga lại ở kinh tế, hệ thống tài chính và năng lực quân sự.

Do Moscow không công bố số liệu thiệt hại toàn diện nên các nhà kinh tế, tổ chức quốc tế và các nhà phân tích độc lập đã cố gắng định lượng thiệt hại của Nga thông qua sự sụt giảm sản lượng kinh tế, tài sản bị đóng băng, chi phí hoạt động cao hơn và giá trị thay thế của trang thiết bị, hạ tầng bị phá hủy.

Cú sốc kinh tế và tăng trưởng bị kìm hãm

Nền kinh tế Nga đã hứng chịu một cú sốc ngay sau khi xung đột với Ukraine bùng nổ vào năm 2022, với báo cáo của Ngân hàng Thế giới (WB) cho thấy GDP của nước này giảm 2,1% trong năm đó.

Kinh tế Nga đã tăng trưởng trở lại vào các năm 2023 và 2024, một phần do các biện pháp kích thích tài chính và mở rộng sản xuất quốc phòng. Tuy nhiên, sự hồi phục này đã che lấp những căng thẳng cấu trúc sâu sắc hơn. Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) ước tính, tổng sản lượng kinh tế bị mất của Nga so với dự báo trước xung đột vào khoảng 200 - 250 tỷ USD trong 4 năm.

Các lệnh trừng phạt đã định hình lại quỹ đạo kinh tế của Nga, hạn chế hoạt động nhập khẩu công nghệ, tiếp cận tài chính và đầu tư nước ngoài. Những hạn chế này dự kiến sẽ ảnh hưởng đến năng suất và tăng trưởng dài hạn ngay cả khi chi tiêu thời kỳ xung đột ngắn hạn thúc đẩy sản lượng công nghiệp.

Dự trữ bị đóng băng và áp lực tài chính

Một trong những cú sốc tài chính đáng kể nhất là dự trữ quốc gia của Nga bị đóng băng. Khoảng 300 tỷ USD tài sản của Ngân hàng Trung ương Nga vẫn bị đóng băng tại các quốc gia G7. Do không thể tiếp cận số tiền trên nên tính linh hoạt về tài chính của Nga bị hạn chế và khả năng dự trữ tài chính của nước này bị giảm trước áp lực kéo dài từ bên ngoài.

Việc mất quyền tiếp cận thị trường vốn phương Tây và các kênh vay vốn làm tính linh hoạt tài chính bị thắt chặt.

Thiệt hại doanh thu năng lượng và chuyển hướng thương mại

Ngành năng lượng, vốn là xương sống của nguồn thu ngân sách Liên bang Nga đã chịu những tổn thất đáng kể. Báo cáo năm 2025 của Trường Kinh tế Kiev ước tính tổng thiệt hại của ngành dầu khí Nga vào khoảng 180 tỷ USD. Doanh thu bị giảm kể từ năm 2022 do lệnh cấm vận, chuyển hướng dòng chảy thương mại và hạn chế giá cả.

Dầu thô của Nga được bán với giá chiết khấu cho người mua, trong khi các tuyến vận chuyển dài hơn và việc hạn chế tiếp cận các dịch vụ của phương Tây đã làm giảm lợi nhuận của Nga.

Chi phí cho cuộc xung đột và hiện đại hóa tăng

Ngoài chi tiêu quân sự trước mắt, cuộc xung đột đã đẩy nhanh chi phí thay thế và hiện đại hóa dài hạn. Theo báo cáo của Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Hoàng gia Anh (RUSI) hồi đầu năm nay, Nga ngày càng dùng nhiều xe tăng dự bị thời Liên Xô. Việc thay thế những xe tăng cũ bằng các hệ thống hiện đại như T-90M hoặc T-14 Armata với tốc độ sản xuất thời bình có thể cần từ 150 - 200 tỷ USD trong thập kỷ tới.

Nhu cầu về cơ sở hạ tầng trong nước của Nga cũng đang gia tăng. Số liệu nội bộ từ Bộ Xây dựng Nga cho thấy chỉ riêng việc cải tạo hệ thống sưởi và cấp nước đô thị đã cần ít nhất 50 tỷ USD. Khoản đầu tư này có thể bị trì hoãn khi chi tiêu quốc phòng được ưu tiên.

Thiệt hại về trang thiết bị quân sự

Thiệt hại dễ thấy nhất là các thiết bị quân sự bị phá hủy. Mặc dù Nga không công bố số liệu chính thức nhưng tình báo phương Tây và các ước tính độc lập khác đã cho thấy bức tranh về sự tiêu hao.

Một báo cáo cuối năm 2025 của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ước tính giá trị thay thế của các thiết bị bị phá hủy trong bốn năm đầu của cuộc xung đột vào khoảng 80 - 120 tỷ USD. Nga được cho đã mất hơn 3.000 xe tăng chiến đấu chủ lực, 6.000 xe bọc thép chiến đấu và khoảng 400 máy bay và trực thăng.

Một số tổn thất mang ý nghĩa biểu tượng bên cạnh chi phí tài chính. Riêng vụ chìm soái hạm Moskva năm 2022 đã gây thiệt hại khoảng 750 triệu USD. Việc nhiều máy bay Sukhoi Su-34 và Su-35 bị phá hủy, mỗi chiếc trị giá 40-50 triệu USD, càng làm tăng thêm tổng thiệt hại.

Tổng hợp các ước tính chính gồm GDP bị mất, dự trữ bị đóng băng, doanh thu năng lượng bị mất, chi phí hoạt động cao hơn, thiếu hụt cơ sở hạ tầng và tổn thất thiết bị quân sự, cho thấy Nga đã chịu thiệt hại tài chính vượt quá 1.000 tỷ USD trong 4 năm xung đột vừa qua.

Hoài Linh

Nguồn VietnamNet : https://vietnamnet.vn/nga-anh-huong-ra-sao-sau-4-nam-xung-dot-voi-ukraine-2492610.html