Nga đưa 'hỏa thần' TOS-3 vào trận, nhắm phá công sự trong chiến tranh chiến hào

2 giờ trướcBài gốc

Ngày 15/2/2026, truyền thông Nga và các kênh theo dõi chiến sự ghi nhận sự xuất hiện của một biến thể mới thuộc dòng vũ khí phun lửa nhiệt áp hạng nặng trên chiến trường Ukraine.

Đây được cho là TOS-3 Dragon, phiên bản cải tiến nhằm khắc phục điểm yếu đã từng khiến các hệ thống TOS đời trước bị Ukraine phát hiện và tập kích, đặc biệt trong môi trường tác chiến mà máy bay không người lái trinh sát và máy bay không người lái tấn công hoạt động dày đặc.

Trong các năm trước, Nga đã sử dụng hệ thống pháo phun lửa nhiệt áp hạng nặng TOS-1A Solntsepyok như một công cụ hỏa lực chuyên dùng để phá công sự và bẻ gãy tuyến phòng thủ.

Tuy nhiên, TOS-1A có một nhược điểm lớn: tầm bắn tối đa chỉ khoảng 6 km. Điều này buộc kíp chiến đấu phải đưa xe phóng tiến sát tuyến đầu, thậm chí tiếp cận trong khu vực đối phương có thể quan sát trực tiếp.

Với chiến trường Ukraine, “điều kiện lý tưởng” để TOS-1A phát huy uy lực gần như không còn. Khi mạng lưới trinh sát bằng máy bay không người lái phủ rộng, các mục tiêu lớn, di chuyển chậm như xe phóng nhiệt áp trở thành “con mồi” dễ bị phát hiện.

Chỉ cần bị bắt tín hiệu hoặc bị UAV ghi hình, TOS-1A có thể lập tức hứng đòn phản pháo bằng pháo phản lực, pháo nòng dài hoặc máy bay không người lái mang thuốc nổ lao thẳng vào mục tiêu.

Đó là lý do Nga được cho là đã phát triển TOS-3 Dragon, với thay đổi quan trọng nhất nằm ở bệ phóng và loại đạn sử dụng.

Thay vì giữ cấu hình 24 ống phóng như TOS-1A, TOS-3 giảm xuống còn 15 ống phóng. Sự thay đổi này không phải để “giảm hỏa lực”, mà để phù hợp với loại rocket nhiệt áp tầm bắn mở rộng, cho phép bắn xa hơn so với phiên bản cũ.

Việc tăng tầm bắn mang ý nghĩa sống còn. Nếu TOS-1A phải tiếp cận trong vòng 6 km, thì một hệ thống có tầm bắn lớn hơn sẽ cho phép khai hỏa từ khoảng cách an toàn hơn, giảm nguy cơ bị các loại máy bay không người lái FPV hoặc hỏa lực phản pháo đánh trúng ngay sau khi lộ vị trí.

Trong chiến tranh hiện đại, nhất là tại Ukraine, “bắn xong phải rời đi ngay” đã trở thành nguyên tắc bắt buộc với mọi loại pháo binh.

Về nền tảng, TOS-3 Dragon được đặt trên khung gầm xe tăng chiến đấu chủ lực T-72.

Đây là lựa chọn có tính toán vì khung gầm T-72 vừa có độ cơ động tốt, vừa có lớp giáp cơ bản đủ để chịu được mảnh pháo, hỏa lực súng máy hạng nặng và một phần tác động từ vũ khí chống tăng.

Trên thân xe, TOS-3 được tăng cường thêm giáp phản ứng nổ Kontakt-5, loại giáp được thiết kế để giảm hiệu quả xuyên phá của đầu đạn chống tăng.

Ngoài ra, các hình ảnh xuất hiện trên mạng xã hội cho thấy TOS-3 còn được bổ sung lồng giáp và lưới chắn, kiểu cấu hình ngày càng phổ biến trong quân đội Nga khi đối phó với máy bay không người lái.

Một số xe còn có tấm chắn kim loại đặt phía trước bệ phóng, nhằm hạn chế mảnh văng hoặc giảm tác động khi UAV lao vào khu vực bệ phóng.

Điểm đáng sợ nhất của dòng TOS không nằm ở số lượng rocket, mà ở loại đầu đạn. Rocket nhiệt áp hoạt động theo cơ chế phát tán đám mây nhiên liệu rồi kích nổ, tạo ra sóng xung kích và nhiệt độ cực cao trong thời gian ngắn.

Trong không gian kín như chiến hào, hầm trú ẩn, công sự bê tông hoặc các công trình đô thị, hiệu ứng này có thể gây sát thương rất lớn, làm giảm khả năng sống sót ngay cả khi đối phương có hầm kiên cố.

Về mặt chiến thuật, Nga dường như muốn dùng TOS-3 như một công cụ “đập vỡ điểm tựa” tại các khu vực giao tranh ác liệt. Khi chiến tuyến bị cố định, việc phá công sự trở thành bài toán tiêu hao.

Trong bối cảnh pháo binh thông thường ngày càng bị săn lùng bởi UAV, Nga cần những hệ thống vừa có uy lực cực mạnh, vừa có khả năng khai hỏa từ xa hơn và rời khỏi vị trí nhanh hơn.

Tuy vậy, TOS-3 Dragon không phải “vũ khí thay đổi cục diện”. Dù tăng tầm bắn và cải thiện giáp bảo vệ, hệ thống này vẫn là một mục tiêu có giá trị cao.

Một khi bị phát hiện, nó có thể trở thành ưu tiên số 1 cho các đòn tập kích bằng máy bay không người lái, pháo phản lực hoặc tên lửa dẫn đường.

Việc Nga đưa TOS-3 tới chiến trường, vì thế, phản ánh một thực tế: Moscow đang phải liên tục điều chỉnh vũ khí theo nhịp tiến hóa của chiến tranh UAV tại Ukraine, nơi mọi khí tài lớn đều phải đối mặt với nguy cơ bị phát hiện và tiêu diệt chỉ trong vài phút.

Việt Hùng

Nguồn ANTĐ : https://anninhthudo.vn/nga-dua-hoa-than-tos-3-vao-tran-nham-pha-cong-su-trong-chien-tranh-chien-hao-post638374.antd