Khi được hỏi về thỏa thuận thương mại song phương giữa Ấn Độ và Mỹ mà Tổng thống Donald Trump công bố trước đó 2 ngày, Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết: “Chúng tôi, cùng với tất cả các chuyên gia năng lượng quốc tế khác, đều biết rõ rằng Nga không phải là nhà cung cấp dầu và các sản phẩm dầu mỏ duy nhất cho Ấn Độ. Ấn Độ luôn mua các sản phẩm này từ nhiều quốc gia khác. Do đó, chúng tôi không thấy có gì mới ở đây”.
Ấn Độ - nhà nhập khẩu dầu mỏ lớn thứ ba thế giới, đã trở thành khách hàng lớn của dầu thô Nga kể từ năm 2022. Ảnh: ANI
Ông Peskov được yêu cầu đưa ra bình luận về tuyên bố của Tổng thống Mỹ rằng Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã đồng ý ngừng mua dầu của Nga và chuyển sang mua dầu thô từ Mỹ và có thể cả từ Venezuela. Trước đó một ngày, ông Dmitry Peskov cho biết Nga chưa nhận được bất kỳ tuyên bố nào từ Ấn Độ về việc ngừng mua dầu của Nga. Theo các phương tiện truyền thông Nga, không giống như Tổng thống Mỹ, Thủ tướng Ấn Độ Modi không đề cập đến bất kỳ thỏa thuận nào về việc ngừng nhập khẩu dầu của Nga.
Nhận định về tính khả thi của việc Ấn Độ chuyển sang các nhà cung cấp dầu khác, ông Igor Yushkov - chuyên gia hàng đầu tại Quỹ An ninh Năng lượng Quốc gia, cho biết các nhà máy lọc dầu của Ấn Độ không thể ngừng hoàn toàn việc nhập khẩu dầu thô của Nga.
“Dầu đá phiến mà Mỹ xuất khẩu là loại nhẹ, tương tự như khí ngưng tụ. Mặt khác, Nga cung cấp dầu Urals tương đối nặng, giàu lưu huỳnh. Điều này có nghĩa là Ấn Độ sẽ cần pha trộn dầu thô của Mỹ với các loại khác; như vậy sẽ phát sinh thêm chi phí, có nghĩa là việc thay thế đơn giản sẽ không khả thi”, ông Igor Yushkov nói.
Theo chuyên gia này, Nga thường xuất khẩu từ 1,5 triệu đến 2 triệu thùng dầu thô mỗi ngày sang Ấn Độ. Với kịch bản trên, Mỹ sẽ không thể đáp ứng được khối lượng đó. Vì vậy, người ta cho rằng Tổng thống Mỹ Trump chỉ đơn giản là đang cố gắng chứng minh rằng ông đã thắng trong các cuộc đàm phán thương mại này và thỏa thuận được ký kết hoàn toàn phù hợp với yêu cầu của Mỹ.
Trong quá khứ, khi Nga chuyển hướng xuất khẩu năng lượng từ thị trường châu Âu và Mỹ sang thị trường Ấn Độ vào năm 2022, nước này đã cắt giảm sản lượng 1 triệu thùng mỗi ngày. Điều này dẫn đến giá dầu trên thị trường thế giới tăng lên 120 USD/thùng, thiết lập mức giá xăng và dầu diesel cao nhất mọi thời đại.
Tháng 8/2025, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã áp mức thuế 50% đối với hàng hóa Ấn Độ nhập khẩu; bao gồm cả mức thuế 25% như một biện pháp trừng phạt đối với việc mua năng lượng của Nga. Ấn Độ mua khoảng 88% lượng dầu thô từ nước ngoài để đáp ứng nhu cầu năng lượng của mình. Trong số này, dầu của Nga chỉ chiếm chưa đến 0,2% tổng lượng dầu thô mà Ấn Độ nhập khẩu cho đến năm 2021. Ấn Độ, quốc gia nhập khẩu dầu lớn thứ ba thế giới, đã trở thành khách hàng lớn nhất của dầu thô Nga kể từ khi phương Tây tẩy chay và trừng phạt Nga vì cuộc xung đột tại Ukraine.
Theo dữ liệu từ công ty phân tích dữ liệu thị trường dầu mỏ Kpler, lượng dầu thô nhập khẩu từ Nga của Ấn Độ đã giảm xuống khoảng 1,1 triệu thùng mỗi ngày trong ba tuần đầu tháng 1/2026, từ mức trung bình 1,21 triệu thùng mỗi ngày trong tháng trước đó và hơn 2 triệu thùng mỗi ngày vào giữa năm 2025.
Phan Tùng/VOV-New Delhi