Ngành công nghiệp phim truyền hình ngắn của Trung Quốc: 'Cứu tinh' của thị trường lao động sinh viên tốt nghiệp

3 giờ trướcBài gốc

Loạt phim ngắn "micro drama" hay còn có tên gọi khác là phim quay bản dọc này hiện đang cạnh tranh gay gắt với các phim 'bom tấn' về độ nổi tiếng và cùng với thành công đó là cơ hội. Mỗi năm có hơn 10 triệu sinh viên tốt nghiệp từ các trường đại học Trung Quốc, tạo áp lực lớn lên thị trường lao động vốn đã quá tải. Riêng khóa tốt nghiệp năm 2026 dự kiến sẽ đạt 12,7 triệu người, trong khi các nhóm chủ chốt như lao động nhập cư đang phải đối mặt với sự bất ổn ngày càng tăng về tính ổn định và chất lượng việc làm trong bối cảnh tái cấu trúc công nghiệp và nhu cầu biến động.

Trong bối cảnh đó, một ngành công nghiệp có khả năng tạo ra khoảng hai triệu việc làm rõ ràng đáng được chú ý, đặc biệt là khi nhiều vị trí trong số này có rào cản gia nhập tương đối thấp và cung cấp các hình thức làm việc linh hoạt. Ngành công nghiệp phim ngắn đang nổi lên như một lời giải quan trọng cho hàng trăm nghìn người trẻ đang tìm việc, mang đến cơ hội biến sự sáng tạo thành một nguồn thu nhập ổn định.

Micro drama (hay duanju) là thể loại phim ngắn (1 - 2 phút/tập), thường quay dọc, kịch tính cao, nhắm đến người dùng điện thoại thông minh. Xuất phát từ Trung Quốc, loại hình này phổ biến trên các nền tảng như Douyin, TikTok, với cốt truyện nhanh, gay cấn, bao gồm 20 - 100 tập mỗi bộ. Chủ đề thường là ngôn tình, báo thù, tổng tài... Nó đã có sự phát triển bùng nổ, nổi lên như một nền công nghiệp mới trong thị trường tiêu dùng văn hóa Trung Quốc. Sản lượng phim truyền hình ngắn hằng tháng của Trung Quốc ổn định ở mức khoảng 3.000 đầu phim, với cơ sở người dùng đạt 696 triệu - chiếm hơn 60% dân số sử dụng Internet của đất nước. Hàng trăm triệu người xem bị cuốn hút vào những bộ phim ngắn này, trong đó, các tình tiết bất ngờ xuất hiện cứ năm giây một lần và toàn bộ cuộc đời diễn ra chỉ trong mười phút. Không những vậy, phim truyền hình ngắn đã trở thành một thế lực mới nổi trong nỗ lực thúc đẩy văn hóa “vươn ra toàn cầu” của Trung Quốc, với phạm vi tiếp cận quốc tế của chúng đang mở rộng nhanh chóng. Chỉ trong 8 tháng đầu năm 2025, thị trường phim truyền hình ngắn ở nước ngoài của Trung Quốc đã tạo ra tổng doanh thu 1,525 tỷ đô la Mỹ, tăng 194,9% so với cùng kỳ năm ngoái. Báo cáo ghi nhận rằng, từ tháng 1/2025 đến tháng 8/2025, thời gian sử dụng trung bình hằng ngày của người dùng đã tăng đều đặn từ 95,7 phút lên 120,5 phút, và kể từ đó duy trì ổn định trong khoảng 1,5 - 2 giờ. Điều đáng chú ý là thời gian xem không giảm sau đợt bùng nổ ban đầu. Thay vào đó, nó tiếp tục tăng nhẹ từ mức cao sẵn có. Nói cách khác, phim ngắn không còn là một xu hướng nhất thời, chúng đã trở nên gắn bó sâu sắc với thói quen hàng ngày của mọi người, phát triển thành một hình thức giải trí tiêu dùng có tính “bám dính” cao và trở thành thói quen.

Theo một báo cáo gần đây của Trường Phát triển Quốc gia, ĐH Bắc Kinh (học viện hàng đầu về nghiên cứu kinh tế, chính sách công và quản lý tại Trung Quốc), ngành này ước tính sẽ tạo ra khoảng 690.000 việc làm trực tiếp vào năm 2025, chủ yếu dành cho người trẻ và hơn 2 triệu vị trí, nếu tính cả các vai trò ở khâu đầu vào và cuối ra.

Ngành công nghiệp mới nổi này với các bộ phim chỉ dài vài phút mỗi tập, cốt truyện nhanh gọn và nhiều tình tiết bất ngờ nhằm thu hút người xem có rào cản gia nhập tương đối thấp và cơ hội bền vững, điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh tỷ lệ thất nghiệp thanh niên vẫn ở mức cao, các tác giả của báo cáo cho biết. Theo Tân Hoa Xã, sản lượng phim truyền hình ngắn tập hằng tháng trên toàn quốc đã ổn định ở mức khoảng 3.000 phim, với sự phân công lao động ngày càng hoàn thiện.

Khi ngành công nghiệp này mới nổi lên, các nhóm sản xuất chi phí thấp thường chỉ gồm khoảng 12 người, trong khi hiện nay, các đoàn làm phim truyền hình ngắn tập có từ 60 đến 90 người, đảm nhiệm các vai trò như đạo diễn, quay phim, ánh sáng, thiết kế trang phục, đạo cụ và quản lý, theo báo cáo của ĐH Bắc Kinh. Với chu kỳ quay phim chỉ kéo dài từ 5 đến 10 ngày, ngành công nghiệp này thúc đẩy sản lượng sản xuất tiêu chuẩn hóa, tần suất cao, hỗ trợ nhiều cơ hội việc làm ổn định hơn. Điều này, đến lượt nó, đã thu hút những sinh viên tốt nghiệp thất nghiệp dài hạn và những người không có việc làm ổn định vào lĩnh vực này, bao gồm cả một số sinh viên nước ngoài.

Shutian Yu, một người phụ nữ ngoài 30 tuổi, với bằng thạc sĩ tại ĐH Sussex (Anh), không có công việc ổn định cho đến khi bắt đầu tham gia diễn xuất trong các phim truyền hình ngắn tập vào năm 2024.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội năm ngoái, cô cho biết, mình có thể kiếm được thu nhập ổn định lên đến 15.000 nhân dân tệ (khoảng 2.161 đô la Mỹ) mỗi tháng và đã đầu tư 70.000 nhân dân tệ tiền tiết kiệm của mình để sản xuất một bộ phim truyền hình ngắn tập, thuê thêm một vài người bạn. Câu chuyện của cô ngày càng trở nên phổ biến. Khi lĩnh vực này phát triển, sinh viên tốt nghiệp từ nhiều ngành khác nhau, từ tài chính đến nghệ thuật đang gia nhập ngành công nghiệp này.

Theo Hiệp hội Công nghiệp Sản xuất Phim truyền hình Trung Quốc, thị trường phim truyền hình ngắn tập đã vượt quá 50,5 tỷ nhân dân tệ (7,1 tỷ đô la Mỹ) vào năm 2024, vượt qua doanh thu phòng vé quốc gia, và có thể đạt 85,6 tỷ nhân dân tệ vào năm 2027. Các bộ phim ngắn này đã thu hút hơn 660 triệu người xem trên toàn quốc trong cùng năm, đưa lĩnh vực này trở thành một trong những lĩnh vực phát triển nhanh nhất trong ngành giải trí Trung Quốc.

Ngoài việc tạo ra việc làm cho giới trẻ, sự bùng nổ của thể loại phim truyền hình ngắn tập còn biến các khu thương mại và nhà ở bị bỏ hoang thành phim trường, nơi các đoàn làm phim quay những cảnh xung đột gia đình và chuyện tình tay ba.

Tại Tân Trịnh, một huyện thuộc tỉnh Hà Nam, Trung Quốc, một trung tâm thương mại bỏ trống đã được cải tạo thành phim trường, sản xuất khoảng 700 phim truyền hình ngắn tập trong vòng chưa đầy một năm và đón tiếp từ 8 đến 9 đoàn làm phim mỗi ngày, theo trang web tin tức TFCaijing.com có trụ sở tại Quảng Đông.

Nhiều văn phòng và khu công nghiệp ở các vùng khác trên cả nước cũng được cho là đã mở cửa cho các đoàn làm phim thuê theo ngày hoặc theo giờ. “Ngành công nghiệp phim ảnh và truyền hình truyền thống ngày càng hạn chế khả năng thu hút nhân tài trẻ. Ngược lại, phim truyền hình ngắn tập đã trở nên phổ biến trong hai năm qua, nhanh chóng thu hút khán giả, đồng thời tạo ra các cơ hội đầu tư và nghề nghiệp mới”, Guan Zhi, một nhà sản xuất phim độc lập, cho biết.

Nguồn SVVN : https://svvn.tienphong.vn/nganh-cong-nghiep-phim-truyen-hinh-ngan-cua-trung-quoc-cuu-tinh-cua-thi-truong-lao-dong-sinh-vien-tot-nghiep-post1819586.tpo