Ngành công nghiệp hàng không Nga thiết lập cột mốc quan trọng trong năm 2025 khi đưa 4 dòng máy bay nội địa mới vào thử nghiệm và vận hành. Các mẫu phi cơ bao gồm SJ-100, MS-21, Il-114-300 và Baikal không chỉ là sản phẩm nội địa mà còn là những biến thể hoàn toàn thay thế linh kiện nhập khẩu, đánh dấu sự tự chủ công nghệ trước các áp lực từ phương Tây.
Động cơ nội địa: Đột phá then chốt của hàng không Nga
Theo chuyên gia Vladimir Chernov từ Freedom Finance Global, việc tự chủ sản xuất động cơ là thành công lớn nhất, bởi đây là bộ phận phức tạp và tốn nhiều nhân công nhất. Nga đã thay thế thành công động cơ SaM-146 của Pháp trên chiếc Superjet bằng dòng PD-8 nội địa. Quá trình này được đẩy mạnh từ năm 2018 cho Superjet và từ 2022 cho dòng MS-21.
Phân tích 4 mẫu máy bay chiến lược
1. SJ-100 (Superjet 100 mới)
SJ-100 là máy bay tầm ngắn, được coi là tiêu chuẩn cơ bản của hàng không dân dụng Nga hiện nay. Sau khi bị ngừng cung cấp linh kiện từ nước ngoài, Nga đã tập trung phát triển hệ thống động cơ PD-8 để thay thế hoàn toàn. Năm 2025, phiên bản SJ-100 với 100% linh kiện sản xuất tại Nga đã chính thức thực hiện các chuyến bay thử nghiệm.
2. MS-21: Đối thủ trực tiếp của Boeing và Airbus
Chương trình thử nghiệm MS-21 sử dụng linh kiện nội địa đã đạt đỉnh điểm vào năm 2025. Đây là mẫu máy bay tầm trung được kỳ vọng sẽ cạnh tranh trực tiếp với các dòng phi cơ phương Tây lần đầu tiên trong lịch sử hậu Xô Viết. Dự kiến, MS-21 sẽ bắt đầu đón những hành khách đầu tiên vào cuối năm 2026.
3. Il-114-300: Giải pháp cho các đường bay khu vực
Il-114-300 sử dụng động cơ phản lực cánh quạt, đã hoàn thành hơn 99% các chuyến bay thử nghiệm để cấp chứng nhận. Mẫu máy bay này hiện đang được sản xuất hàng loạt tại nhà máy Lukhovitsy với mục tiêu đạt sản lượng 20 chiếc mỗi năm vào năm 2030.
4. Baikal: Máy bay đa năng thay thế huyền thoại An-2
Máy bay hạng nhẹ Baikal đã thực hiện chuyến bay thử nghiệm với động cơ hoàn toàn do Nga sản xuất, thay thế cho dòng An-2 cũ. Baikal có khả năng cất và hạ cánh trên các đường băng không trải nhựa hoặc cánh đồng, giúp kết nối hiệu quả những khu vực vùng sâu vùng xa nhờ khoang hành khách tiện nghi và động cơ thân thiện với môi trường.
Ngành chế tạo máy bay Nga đã đạt được những thành tựu đáng tự hào.
Lộ trình vận hành và triển vọng thị trường
Mặc dù đạt được những bước tiến quan trọng về công nghệ, các chuyên gia lưu ý rằng cần thời gian để thiết lập dây chuyền sản xuất hàng loạt ổn định. Những chiếc SJ-100 và MS-21 đầu tiên dự kiến đi vào hoạt động thương mại vào cuối năm 2026. Tác động thực sự lên thị trường vận tải hàng không sẽ được đánh giá rõ nét hơn từ năm 2027 trở đi.
Bên cạnh việc chế tạo mới, Nga cũng tập trung vào mảng hỗ trợ kỹ thuật mặt đất. Khả năng tự bảo trì và sửa chữa các đội máy bay phương Tây hiện có giúp hệ thống vận tải duy trì ổn định trong khi chờ đợi các dòng máy bay nội địa mới hoàn thiện quá trình chứng nhận và sản xuất đại trà.
Tuệ Nhân