Theo UBND huyện Cẩm Giàng, lễ hội truyền thống đền Bia năm 2025 và dâng hương tưởng niệm Đại danh y - Thiền sư Tuệ Tĩnh được tổ chức nhằm giáo dục truyền thống “uống nước nhớ nguồn”, tự tôn dân tộc trong các tầng lớp nhân dân. Đồng thời, tuyên truyền quảng bá các giá trị văn hóa tiêu biểu của lễ hội. Giáo dục truyền thống, ý thức trách nhiệm của cán bộ, nhân dân địa phương trong việc thực hiện, giữ gìn phát huy các giá trị văn hóa của dân tộc.
Đền Bia tọa lạc tại thôn Văn Thai, xã Cẩm Văn, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương, cách Quốc lộ 5A khoảng chừng 6 km.
Lễ hội năm nay được tổ chức theo quy mô cấp huyện; thời gian diễn ra 2,5 ngày, từ ngày 26 - 28/4 (tức từ ngày 29 - 30/3 và mùng 1/4 âm lịch). Địa điểm tổ chức tại di tích quốc gia đặc biệt đền Bia, xã Cẩm Văn, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương.
Trong đó, ngày 26/4 (thứ Bẩy, ngày 29/3 âm lịch), vào lúc 14h sẽ diễn ra tế khai hội; trưng bày hoa lan tại khuôn viên di tích đền Bia.
Ngày 27/4 (Chủ nhật, ngày 30/3 âm lịch), buổi sáng sẽ diễn ra khai mạc lễ hội. Cụ thể, từ 8h - 8h30 sẽ diễn ra văn nghệ chào mừng; tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu, thông qua chương trình buổi lễ; diễn văn khai hội; đánh trống khai hội; cung tuyên văn tế Đại danh y - Thiền sư Tuệ Tĩnh; các đại biểu và nhân dân dâng hương và thăm quan các gian hàng trưng bày tại khu vực sân đền Bia; bắt mạch, tư vấn sức khỏe cho du khách và phát tặng thuốc Nam cho nhân dân và du khách về dự lễ hội.
Tượng Đại danh y - Thiền sư Tuệ Tĩnh trong Hậu cung đền Bia.
Buổi chiều ngày 27/4 sẽ diễn ra các phần hội và dâng hương. Theo đó, từ 13h30 - 17h các đoàn nhân dân và du khách thập phương dâng hương; văn nghệ tại lễ hội; khai mạc thi đấu giải cờ tướng phục vụ lễ hội đền Bia; tổ chức các trò chơi dân gian như đi cầu kiều, bắt vịt dưới hồ, kéo co...
Ngày 28/4 (thứ Hai, ngày 1/4 âm lịch) tiếp tục diễn ra giải cờ tướng phục vụ lễ hội đền Bia năm 2025; đón tiếp các đoàn đại biểu và nhân dân về dâng lễ. Buổi chiều vào lúc 15h diễn ra lễ tạ.
Tấm bia khắc lời di nguyện của Đại danh y - Thiền sư Tuệ Tĩnh được đặt trong khám thờ, bên trong đền Bia.
Trong buổi khai hội năm nay, UBND huyện Cẩm Giàng dự kiến mời 330 đại biểu là khách mời đến từ Cục Quản lý Y Dược cổ truyền (Bộ Y tế), Hội Đông y Việt Nam, Hội Nam y Việt Nam, Học viện Y dược học cổ truyền Việt Nam, Cao đẳng y dược Tuệ Tĩnh Hà Nội, Viện Y học cổ truyền sản phẩm hữu cơ Việt Nam và một số bệnh viện y học cổ truyền...
Đại biểu tỉnh gồm có lãnh đạo UBND tỉnh; Văn phòng UBND tỉnh; đại diện lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Sở Công thương, Sở Y tế và các phòng, ban, đơn vị ngành y tế, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hải Dương, Bệnh viên Phổi tỉnh Hải Dương, Bệnh viện Hòa Bình, Bệnh viện Nhi Hải Dương, Bệnh viện y học cổ truyền Hải Dương, Bệnh viện phụ sản Hải Dương...
Cùng với đó là đại biểu các huyện, thị xã, thành phố; đại biểu huyện Cẩm Giàng; đại biểu các xã, thị trấn; một số cơ quan thông tin truyền thông; đại diện doanh nghiệp, đơn vị trong và ngoài tỉnh...
Tuyên đọc chúc văn, tưởng nhớ Đại danh y - Thiền sư Tuệ Tĩnh. Ảnh tư liệu.
Cách Quốc lộ 5A khoảng chừng 6km, đền Bia tọa lạc tại thôn Văn Thai, xã Cẩm Văn, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương - nơi lưu giữ tấm bia khắc lời di nguyện thiêng liêng của Đại danh y - Thiền sư Tuệ Tĩnh.
Đền Bia nguyên được xây dựng từ thời Lê và xây dựng lại vào năm 1936, theo kiểu tiền nhất Hậu chữ Đinh (丁) mặt tiền quay về hướng Bắc. Năm 1993 tòa Tiền tế được trùng tu phỏng theo phong cách kiến trúc thời Nguyễn khá đẹp, gồm 5 gian bằng gỗ, rộng 120m2. Tòa Trung từ và Hậu cung tuy nhỏ nhưng còn chắc chắn và khá đồng bộ. Đến năm 1995 - 1996, nhân dân địa phương đã cho xây dựng Tam quan và Nhà bia.
Năm 2005, di tích đền Bia được đầu tư trùng tu, tôn tạo và nâng cấp nhiều hạng mục như khu thờ tự, nhà khách, nhà sắp lễ (nhà Đông vu, Tây vu), khu nhà y xá, khu vườn thuốc, sân bãi, đường vào di tích, đường dạo, sân vườn, cổng tam quan, hồ nước... tạo không gian cảnh quan hoàn chỉnh cho di tích.
Một hoạt cảnh tái hiện lại cuộc đời và sự nghiệp của Đại danh y - Thiền sư Tuệ Tĩnh. Ảnh tư liệu.
Từ nhiều thế kỷ qua, đền Bia đã lưu giữ một kỷ vật thiêng liêng về đại danh y Tuệ Tĩnh như một huyền thoại, thế hiện sự tôn vinh của những thế hệ đời sau, đó là tấm bia về thân thế sự nghiệp của ông.
Cũng tại đền Bia, cùng thờ với Đại danh y - Thiền sư Tuệ Tĩnh, nơi đây còn thờ tiến sĩ Nguyễn Danh Nho - người đã đại diện cho dân tộc thực hiện được một phần ước vọng của người con, người thầy thuốc vĩ đại còn nằm lại ở nơi xa Tổ quốc về với đất mẹ Việt Nam. Nguyễn Danh Nho còn là người giúp hậu duệ thu thập, công bố thành tựu y dược học của tổ tiên để lại cho đến ngày nay…
Với những giá trị tiêu biểu, ngày 25/12/2017 cụm di tích đền Xưa - chùa Giám - đền Bia thờ đại danh y Tuệ Tĩnh được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt… Và lễ hội truyền thống đền Bia là một trong những lễ hội tiêu biểu của huyện Cẩm Giàng nói riêng, tỉnh Hải Dương nói chung.
Lâm Phùng