Tình hình Trung Đông tiếp tục diễn biến phức tạp, gây áp lực lên thị trường dầu mỏ.
Iran lên án “chủ nghĩa bành trướng phi pháp và tư tưởng hiếu chiến”
Ngày 14-5, Ngoại trưởng Iran - ông Abbas Araghchi đã có bài phát biểu trước các thành viên của khối BRICS tại cuộc họp ở thủ đô New Delhi, Ấn Độ. Bài phát biểu của ông tập trung vào cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran, theo kênh Al Jazeera.
“Như tất cả quý vị đã chứng kiến, đất nước tôi chỉ trong chưa đầy một năm đã hai lần phải hứng chịu các hành động xâm lược tàn bạo và phi pháp từ Mỹ và Israel” - ông Araghchi nói.
“Các cuộc tấn công nhằm vào người dân chúng tôi được biện minh bằng những cáo buộc sai sự thật, đi ngược lại các đánh giá đầy đủ của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, và thậm chí cả cộng đồng tình báo của chính nước Mỹ. Sự thật là Iran – giống như nhiều quốc gia độc lập khác – đang trở thành nạn nhân của chủ nghĩa bành trướng phi pháp và tư tưởng hiếu chiến. Đó là những điều xấu xa không có chỗ đứng trong thế giới ngày nay” - ngoại trưởng Iran nói thêm.
Ngoại trưởng Iran - ông Abbas Araghchi tại cuộc họp của nhóm BRICS ở Ấn Độ ngày 14-5. Ảnh: X
Nhà ngoại giao Iran kêu gọi các nước BRICS lên án các cuộc tấn công của Mỹ và Israel. Ông Araghchi cho rằng các nước thuộc “Nam bán cầu toàn cầu” cần phá vỡ “cảm giác ưu việt giả tạo” của phương Tây.
“Những kẻ theo đuổi các cuộc phiêu lưu liều lĩnh có thể tin rằng điều đó phục vụ lợi ích địa chính trị của họ. Nhưng như người dân và các chính phủ trên khắp thế giới hiện đang cảm nhận và hiểu rõ, sự bất ổn khu vực là một kịch bản tất cả đều thua – bao gồm cả những bên gây hấn” - theo vị ngoại trưởng.
Ông Araghchi cho biết rằng theo quan điểm của Tehran, eo biển Hormuz mở cửa cho mọi tàu thương mại nếu các tàu này phối hợp với lực lượng hải quân Iran.
Trong bài phát biểu, ngoại trưởng Iran cáo buộc Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) trực tiếp tham gia các cuộc tấn công quân sự nhằm vào Iran và cho rằng Abu Dhabi nên xem xét lại “liên minh với Israel”.
“Tôi phải nói rằng UAE đã trực tiếp tham gia hành động gây hấn chống lại đất nước tôi… Họ đã cho phép lãnh thổ của mình được sử dụng để phóng pháo và triển khai khí tài chống lại chúng tôi” - ông Araghchi nói.
Ông tiếp tục chỉ trích quan hệ giữa UAE và Israel, vốn được bình thường hóa vào năm 2020.
“Liên minh của các vị với người Israel cũng không bảo vệ được các vị, và hãy xem xét lại chính sách của mình đối với Iran” - người đứng đầu ngành ngoại giao Iran kết luận.
Sau phát biểu của ông Araghchi, truyền thông Iran đặt nghi vấn về khả năng các nước tham dự cuộc họp BRICS có thể đưa ra được thông cáo chung cuối cùng hay không, do bất đồng giữa Iran và UAE - hai thành viên của khối.
Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi được dẫn lời cho biết đang tồn tại “những vấn đề và trao đổi” liên quan sự hiện diện của UAE tại cuộc họp ở New Delhi.
Nhà Trắng: Mỹ-Trung nhất trí mở lại eo biển Hormuz
Nhà Trắng cho biết Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhất trí về sự cần thiết phải mở lại eo biển Hormuz để bảo đảm dòng chảy năng lượng tự do.
Theo thông cáo của Nhà Trắng về hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung ngày 14-5, hai nhà lãnh đạo đã thảo luận vấn đề eo biển Hormuz nhân chuyến thăm cấp nhà nước của ông Trump tới Trung Quốc.
“Chủ tịch Tập cũng khẳng định rõ sự phản đối của Trung Quốc đối với việc quân sự hóa eo biển và bất kỳ nỗ lực nào nhằm thu phí qua lại tại đây, đồng thời bày tỏ quan tâm đến việc mua thêm dầu của Mỹ để giảm sự phụ thuộc của Trung Quốc vào eo biển này trong tương lai. Hai nước cũng nhất trí rằng Iran không bao giờ được sở hữu vũ khí hạt nhân” - thông cáo cho biết.
Theo Nhà Trắng, hai nhà lãnh đạo nhất trí rằng “Iran không bao giờ được sở hữu vũ khí hạt nhân”.
Hãng thông tấn Tân Hoa Xã của Trung Quốc không đề cập những phát biểu này trong bản tin về cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập.
Trước các cuộc họp, ông Trump nói ông hy vọng Trung Quốc sẽ sử dụng ảnh hưởng đáng kể của mình để thúc ép Iran chấp nhận các điều kiện của Mỹ nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài và mở lại eo biển Hormuz. Tuy nhiên, trước khi rời Washington DC để đến Bắc Kinh, ông Trump đã giảm nhẹ những lời kêu gọi đó.
Israel-Hezbollah kéo dài giao tranh
Khói bốc lên từ hiện trường vụ không kích của Israel nhằm vào làng Deir El Zahrani ở miền nam Lebanon vào ngày 13-5. Ảnh: Kawnat HAJU / AFP
Hãng thông tấn quốc gia Lebanon (NNA) đưa tin rằng các cuộc không kích của Israel vào miền nam Lebanon ngày 14-5 đã gây nhiều thiệt hại và thương vong.
NNA báo cáo về các vụ tấn công ở thị trấn Seddiqine, Tuffahta, Kafra, Majdal Selem và Souaneh.
Ở chiều ngược lại, quân đội Israel ngày 14-5 cho biết một máy bay không người lái do Hezbollah phóng đã rơi xuống lãnh thổ Israel gần biên giới với Lebanon, làm bị thương một số người Israel.
Những người bị thương đã được sơ tán và đưa đến bệnh viện.
Giá dầu tăng nhẹ
Giá dầu nhích lên trong phiên giao dịch ngày 14-5 khi giới đầu tư cân nhắc lo ngại rằng cú sốc năng lượng từ cuộc chiến Mỹ - Iran sẽ đẩy lạm phát toàn cầu tăng cao, theo tờ The New York Times.
Giá dầu Brent, chuẩn tham chiếu toàn cầu, biến động mạnh trong phiên giao dịch ngày 14-5 và hiện giao dịch ở mức 104.58/thùng.
Dầu thô West Texas Intermediate (WTI), chuẩn dầu của Mỹ, dao động quanh mốc 100 USD/thùng.
Đối với thị trường chứng khoán, hợp đồng tương lai của chỉ số S&P 500 tăng nhẹ, cho thấy thị trường chứng khoán Mỹ có thể mở cửa trong sắc xanh vào cuối ngày.
Tại châu Âu, thị trường chứng khoán cũng tăng nhẹ. Chỉ số Stoxx 600 toàn châu Âu nhích lên, còn DAX của Đức tăng 1%.
Chứng khoán châu Á diễn biến trái chiều. Tại Hàn Quốc, chỉ số Kospi tăng gần 2%, trong khi Nikkei 225 của Nhật giảm 1%.
THẢO VY