Hãng tin Arab News đưa tin, trong một tuyên bố chung được đưa ra sau cuộc họp tham vấn cấp ngoại trưởng tại Riyadh, Saudi Arabia, các bộ trưởng nhấn mạnh, các hành động tiếp tục của Iran - cả trực tiếp và thông qua các nhóm đồng minh - đe dọa an ninh khu vực và làm suy yếu triển vọng ngoại giao.
Tuyên bố nêu rõ: "Tương lai của quan hệ với Iran phụ thuộc vào việc tôn trọng chủ quyền của các quốc gia và không can thiệp vào công việc nội bộ", ám chỉ rõ ràng đến sự hỗ trợ của Tehran dành cho các nhóm ủy nhiệm trên khắp khu vực.
Cuộc họp quy tụ các bộ trưởng ngoại giao từ Azerbaijan, Bahrain, Ai Cập, Jordan, Kuwait, Lebanon, Pakistan, Qatar, Saudi Arabia, Syria, Thổ Nhĩ Kỳ và Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE).
Tại đây, các đại biểu đã kịch liệt lên án điều mà các quan chức này mô tả là các cuộc tấn công có chủ đích của Iran sử dụng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái nhắm vào cơ sở hạ tầng dân sự và các cơ sở ngoại giao trên khắp các quốc gia thuộc Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh và hơn thế nữa.
Theo các quan chức, những hành động này “không thể được biện minh dưới bất kỳ lý do nào” và khẳng định, quyền tự vệ của các quốc gia bị ảnh hưởng theo Điều 51 của Hiến chương Liên hợp quốc.
Kêu gọi giảm leo thang ngay lập tức, các bộ trưởng thúc giục Iran tuân thủ luật pháp quốc tế, luật nhân đạo quốc tế và các nguyên tắc láng giềng tốt đẹp như một bước đầu tiên hướng tới việc khôi phục ổn định và thúc đẩy các giải pháp ngoại giao.
Tuyên bố cũng nhấn mạnh sự cần thiết Iran phải tuân thủ Nghị quyết 2817 của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, trong đó kêu gọi chấm dứt ngay lập tức các cuộc tấn công và cấm hỗ trợ, tài trợ hoặc trang bị vũ khí cho các lực lượng dân quân liên kết ở các nước Arab, bao gồm các nhóm như phong trào Houthi ở Yemen và Hezbollah ở Lebanon, mà một số chính phủ khu vực cáo buộc Iran hậu thuẫn.
Các bộ trưởng cũng cảnh báo chống lại bất kỳ mối đe dọa nào đối với vận tải biển quốc tế, kêu gọi Iran kiềm chế các hành động có thể làm gián đoạn hoạt động hàng hải ở eo biển Hormuz hoặc eo biển Bab el-Mandeb - hai trong số những điểm nghẽn hàng hải quan trọng nhất thế giới.
Về vấn đề Lebanon, các bộ trưởng tái khẳng định sự ủng hộ đối với chủ quyền, sự ổn định và toàn vẹn lãnh thổ của nước này, đồng thời ủng hộ những nỗ lực của chính phủ nhằm bảo đảm tất cả vũ khí vẫn nằm dưới sự kiểm soát của nhà nước. Họ cũng lên án các hành động quân sự của Israel tại nước này và lập trường khu vực rộng lớn hơn của nước này.
Nhóm này cam kết duy trì sự phối hợp và tham vấn chặt chẽ để theo dõi các diễn biến và xây dựng lập trường thống nhất, bao gồm cả việc thực hiện “các biện pháp hợp pháp cần thiết” để bảo vệ an ninh và chủ quyền của họ và chấm dứt điều mà họ mô tả là hành động gây hấn của Iran.
Trong khi đó, cùng ngày, theo hãng tin Vatican News, Hồng y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa Thánh Vatican, tuyên bố với các phóng viên rằng, ông sẽ nói với Tổng thống Mỹ Donald Trump “hãy chấm dứt tình trạng này càng sớm càng tốt, bởi vì mối nguy hiểm thực sự là một cuộc leo thang sắp xảy ra".
Ông nói rằng thông điệp tương tự cũng cần được truyền đạt đến Israel, kêu gọi họ "giải quyết mọi vấn đề có thể tồn tại - hoặc mà họ tin là tồn tại - thông qua con đường hòa bình của ngoại giao và đối thoại".
Tình trạng thù địch đã leo thang kể từ khi Israel và Mỹ phát động cuộc tấn công chung vào Iran ngày 28/2, khiến khoảng 1.300 người thiệt mạng, trong đó có cả lãnh đạo tối cao Iran lúc bấy giờ là Ali Khamenei.
Iran đã đáp trả bằng các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa nhắm vào Israel, Jordan, Iraq và các quốc gia vùng Vịnh có đặt các căn cứ quân sự của Mỹ, gây thương vong và thiệt hại về cơ sở hạ tầng, đồng thời làm gián đoạn thị trường toàn cầu và ngành hàng không.