Người cho thuê nhà sẽ phải nộp thuế như thế nào theo luật mới nhất?

3 giờ trướcBài gốc

Từ ngày 1/1/2026, hoạt động cho thuê nhà và tài sản của cá nhân, hộ kinh doanh tại Việt Nam bước vào một giai đoạn mới với nhiều thay đổi quan trọng về chính sách thuế. Điểm nổi bật là ngưỡng doanh thu chịu thuế được nâng lên 500 triệu đồng/năm, bãi bỏ lệ phí môn bài và chấm dứt phương pháp khoán thuế, thay vào đó hộ kinh doanh sẽ kê khai và tự nộp thuế. Những điều chỉnh này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến nghĩa vụ tài chính của người cho thuê mà còn tạo ra nhiều tác động về mặt quản lý, minh bạch và công bằng thuế trong xã hội.

Phân biệt rõ giữa thu nhập bổ trợ và kinh doanh quy mô lớn

Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) và Luật Thuế giá trị gia tăng 2024, cá nhân chỉ phải nộp thuế khi doanh thu cho thuê vượt 500 triệu đồng/năm. Điều này có nghĩa, với những người cho thuê nhà, mặt bằng, cửa hàng hoặc kho xưởng với quy mô nhỏ, thu nhập từ hoạt động này sẽ không bị đánh thuế, giúp giảm gánh nặng hành chính và khuyến khích người dân tham gia thị trường cho thuê. Đây là một bước đi nhằm tách biệt rõ ràng nhóm người có hoạt động kinh doanh nhỏ, bổ trợ thu nhập và nhóm doanh nghiệp có quy mô lớn, phát sinh nghĩa vụ thuế đầy đủ.

Đối với doanh thu vượt ngưỡng, người cho thuê phải thực hiện hai nghĩa vụ thuế: thuế GTGT 5% trên toàn bộ doanh thu và thuế TNCN 5% trên phần vượt 500 triệu đồng. Ví dụ, một cá nhân có doanh thu 900 triệu đồng/năm sẽ nộp 45 triệu đồng thuế GTGT và 20 triệu đồng thuế TNCN, tổng cộng 65 triệu đồng. Cách tính này vừa đơn giản, vừa minh bạch, giúp người nộp thuế dễ dàng xác định nghĩa vụ của mình.

Một điểm nhấn khác là bãi bỏ lệ phí môn bài từ ngày 1/1/2026. Trước đây, người cho thuê nhà, dù hoạt động nhỏ hay lớn, vẫn phải nộp lệ phí môn bài hàng năm. Quy định mới giảm bớt chi phí hành chính cho các cá nhân, hộ kinh doanh, đồng thời đơn giản hóa nghĩa vụ tài chính, giúp họ tập trung hơn vào việc quản lý tài sản và tối ưu hóa nguồn thu.

Ngoài ra, nhiều cá nhân và hộ kinh doanh áp dụng phương pháp khoán, nghĩa là mức thuế tính cố định dựa trên loại hình hoạt động, không phản ánh chính xác doanh thu thực tế. Từ 2026, tất cả các trường hợp sẽ chuyển sang kê khai và tự nộp thuế, tăng tính minh bạch và phù hợp với thực tế doanh thu. Điều này giúp cơ quan thuế quản lý chặt chẽ hơn, đồng thời đảm bảo công bằng giữa những người hoạt động kinh doanh nhỏ và quy mô lớn.

Các doanh nghiệp thuê tài sản cũng cần lưu ý nhiều quy định để hợp thức hóa chi phí và tránh rủi ro. Hồ sơ thuê tài sản cần đầy đủ: hợp đồng, giấy tờ sở hữu tài sản của cá nhân cho thuê và căn cước công dân. Thanh toán từ 5 triệu đồng trở lên phải không dùng tiền mặt. Trường hợp cá nhân tự nộp thuế, doanh nghiệp phải lưu chứng từ và lập Bảng kê 01/TNDN; nếu doanh nghiệp nộp thay cá nhân, nội dung này phải ghi rõ trong hợp đồng và không lập Bảng kê 01/TNDN. Đây là một bước quan trọng để tránh truy thu, xử phạt và loại chi phí khi quyết toán thuế.

Thách thức và cơ hội

Việc nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế lên 500 triệu đồng/năm từ 2026 được xem là bước tiến quan trọng trong chính sách thuế đối với hoạt động cho thuê nhà, mang lại nhiều cơ hội cho cá nhân và hộ kinh doanh nhỏ. Theo quy định mới, các hộ, cá nhân có doanh thu cho thuê tài sản từ 500 triệu đồng trở xuống sẽ không phải nộp thuế VAT và thuế TNCN, đồng thời bãi bỏ lệ phí môn bài và chấm dứt phương pháp thuế khoán, thay bằng kê khai và tự nộp thuế nhằm đảm bảo tính minh bạch và công bằng xã hội trong nghĩa vụ thuế.

Cơ hội rõ rệt nhất là giảm đáng kể gánh nặng thuế đối với người cho thuê nhỏ lẻ. Ngưỡng miễn thuế lên tới 500 triệu đồng/năm - tăng gấp 5 lần so với mức trước đây sẽ giúp nhiều chủ nhà giảm chi phí và tiếp tục hoạt động cho thuê mà không bị đánh thuế nếu doanh thu nằm dưới ngưỡng này. Điều này cũng khuyến khích người cho thuê khai báo doanh thu minh bạch, góp phần cải thiện cơ sở dữ liệu thuế, đồng thời tạo điều kiện thu hút đầu tư vào thị trường bất động sản cho thuê.

Bên cạnh đó, bãi bỏ lệ phí môn bài là một thay đổi mang tính giảm chi phí hành chính, đặc biệt hữu ích cho những cá nhân, hộ gia đình mới bước vào hoạt động kinh doanh cho thuê tài sản. Chính sách này phù hợp với xu hướng đơn giản hóa thủ tục hành chính và hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ tham gia thị trường dễ dàng hơn.

Tuy nhiên, chính sách mới cũng đặt ra thách thức không nhỏ đối với cả người cho thuê và bên thuê tài sản. Thay đổi từ thuế khoán sang kê khai và tự nộp thuế đòi hỏi cá nhân, hộ kinh doanh phải hiểu rõ quy trình, chuẩn bị hồ sơ đúng quy định, và có hệ thống quản lý doanh thu chặt chẽ. Điều này đặc biệt quan trọng khi doanh thu vượt ngưỡng, bởi người cho thuê sẽ phải nộp thuế VAT 5% trên toàn bộ doanh thu và thuế TNCN 5% trên phần vượt 500 triệu đồng - tổng cộng tương đương 10% nghĩa vụ thuế, một mức không thấp nếu nhìn ở góc độ kế hoạch tài chính cá nhân.

Ngoài ra, những lo ngại về hiểu sai quy định kê khai thuế và khả năng vi phạm pháp luật thuế cũng đang được phản ánh trong cộng đồng người cho thuê. Một số nguồn tin cho thấy nhiều chủ nhà lo lắng về cách xác định chính xác thời điểm phát sinh nghĩa vụ thuế, phân bổ doanh thu theo năm, và các yêu cầu kê khai chi tiết nếu làm sai có thể dẫn đến truy thu, xử phạt hoặc loại chi phí khi quyết toán thuế.

Một điểm thách thức khác là yêu cầu về chứng từ liên quan khi doanh nghiệp thuê tài sản thanh toán không dùng tiền mặt trên mức 5 triệu đồng nhằm đảm bảo khoản chi được chấp nhận khi quyết toán thuế, điều này đòi hỏi bên thuê và bên cho thuê phối hợp chặt chẽ trong quản lý hợp đồng và chứng từ kế toán.

Tóm lại, chính sách thuế mới mở ra nhiều cơ hội cho người cho thuê có doanh thu nhỏ, giảm chi phí và thủ tục hành chính. Tuy nhiên, với những trường hợp có doanh thu lớn hoặc hoạt động theo mô hình chuyên nghiệp, việc chuyển sang kê khai thuế đòi hỏi kỹ năng quản lý, hiểu biết pháp luật tốt, và sự chuẩn bị kỹ lưỡng để tránh rủi ro không đáng có.

Hà Chi

Nguồn Kinh tế Môi trường : https://kinhtemoitruong.vn/nguoi-cho-thue-nha-se-phai-nop-thue-nhu-the-nao-theo-luat-moi-nhat-105368.html