Cơm tấm, bánh xèo, bánh khọt, phở, cơm gà xối mỡ, bánh ướt chồng dĩa... được phục vụ trong nhà hàng Đistrict Một ở thủ đô Berlin (Đức). Tại đây, thực khách có trải nghiệm rất lạ: chớp mắt đã thấy mình ngồi ở đường phố quận 1 cũ (TP.HCM).
Năm 2014, Trương Sĩ An (59 tuổi, gốc TP.HCM, định cư tại Đức) quyết định mở nhà hàng này bằng tình yêu đặc biệt dành cho ẩm thực Việt Nam, sau 2 mô hình F&B trước đó.
"Mỗi khi về Việt Nam và trở lại Đức, tôi nhớ cảm giác ngồi ăn uống giữa các con hẻm, không phải trong quán xá. Không khó để tìm thấy quán ăn Việt ở Đức, nhưng ẩm thực đường phố TP.HCM lại chưa. Đó là lý do tôi mở nhà hàng, để người Đức chú ý hơn đến đồ ăn Việt", ông chia sẻ với Tri Thức - Znews.
Đưa ẩm thực đường phố ra quốc tế
Nhà hàng có diện tích 200 m2 với khu vực bên trong và vỉa hè phía trước. Không gian giản dị hóa bằng cách trang trí hòm thư, loa phát thanh, dây điện, xe bánh bao... Bàn ăn inox, hộp khăn giấy rút, ống bơ đựng đũa, ghế nhựa đều mang từ Việt Nam sang. Thậm chí có tiếng rao: "Ai loa đài, quạt cháy, máy bơm hư… bán đi".
Khu vực vỉa hè được tái hiện gần nhất hình ảnh của các quán ăn bình dân tại quận 1 (cũ) - nơi quen thuộc với khách du lịch.
Sĩ An đảm nhiệm nghiên cứu thực đơn thay đổi theo ngày, hiện đã mang 35 món Việt đến Đức. Trong đó, bán chạy nhất là phở, bánh mì, cơm tấm và bánh ướt chồng dĩa. Ông quan niệm rằng ẩm thực Việt không chỉ loanh quanh phở hay bánh mì, mà cơm gà xối mỡ, cơm tấm, bánh khọt... cũng tạo sự khác biệt.
Không gian quán từ ngoài vào trong đậm chất đường phố TP.HCM.
Nhà hàng có 15-20 nhân viên, tất cả đều là người Việt Nam. Riêng đội ngũ đứng bếp, từ khi mở bán đến nay, ông tuyệt đối không thuê người nước ngoài để giữ hồn cốt trong nấu nướng.
Trong những nhà hàng Sĩ An từng kinh doanh, Đistrict Một khó khăn nhất, bởi mô hình đường phố xa lạ với người Đức, đặc biệt là người chưa du lịch Việt Nam hoặc lớn tuổi. Họ không quen ăn bằng đũa hay tay, cũng không dễ chấp nhận mức giá chung và ngồi ghế nhựa không tựa lưng.
"Giờ mô hình đường phố lại trở thành điểm mạnh. Đưa văn hóa ẩm thực Việt đến Đức không khó, nhưng phải kiên nhẫn để chinh phục khẩu vị thực khách nước ngoài", ông nói.
Nhà hàng chủ yếu bán buổi trưa và tối cho người Việt xa xứ, cư dân trong khu vực. Vào ngày cao điểm, thực khách đặt trước chỉ được ngồi 90 phút, vãng lai 60 phút để đảm bảo xoay vòng bàn. Nhà hàng có phong cách sôi động, món ăn mang ra ngẫu nhiên. Vì vậy, thời gian giới hạn vẫn đủ làm họ thỏa mãn.
Theo Sĩ An, việc phục vụ người Việt lẫn Đức giúp chứng minh đồ ăn Việt Nam tại nhà hàng đúng chuẩn. Trong tuần, lượng khách 150-200 người, với 25% người Việt và 75% người nước ngoài. Cuối tuần đón 300-400 khách với tỷ lệ cân bằng.
12 năm cho thực đơn 35 món Việt
Không ngừng đổi mới là cách Sĩ An giữ chân khách lâu năm. Để có thực đơn đa dạng như hiện tại, ông mất 12 năm đem từng món sang Đức, những chuyến về Việt Nam cũng ngày càng dày hơn.
"Ở TP.HCM, tôi đi hàng chục quán để xem cách họ làm. Những món phù hợp sẽ mang về nhà hàng. Mỗi món mất 6 tháng thử nghiệm, tính toán. Ẩm thực TP.HCM khá hợp người Đức, khi có vị cay, chua, ngọt cùng lúc và nhiều rau thơm", Sĩ An nói.
Hương vị các món ăn được Sĩ An giữ nguyên bản 100%, chỉ điều chỉnh lại độ cay.
Phở và bánh ướt chồng dĩa tại nhà hàng.
Ở nhà hàng, phở ăn cùng tỏi ngâm, sa tế và ớt tươi. Bánh phở tráng tại chỗ, dùng trong ngày. Ý tưởng này nảy ra từ một lần ông ra Hà Nội và tình cờ phát hiện quán phở gà tráng bằng tay kỳ công. Tuy nhiên, thời gian đầu, bột chưa đạt, bánh dễ gãy khi cắt, việc chọn sai vải khiến bột liên tục chảy xuống nồi.
Nhưng giờ đây, ở khu vực Berlin, nhà hàng của ông là nơi hiếm hoi thực khách có thể trực tiếp xem tráng bánh. Đánh giá trên Google cũng đa phần cho rằng "sợi phở mềm mượt, ăn ngon và lạ". Điều này giúp cũng nhà hàng được tờ báo Đức vinh danh là "quán có phở Việt ngon nhất".
"Ngoài ra, nhà hàng còn phở không tinh bột và phở chay Huế với cách nấu từ lá trà đã thất truyền từ lâu", ông nói.
Bánh ướt chồng dĩa tại đây cũng không giống bất kỳ nơi nào. Do thời tiết lạnh, nhân bánh không dùng chả nguội, mà thay bằng bò lá lốt chiên hoặc gà, heo, tôm nấu nóng, ăn cùng nước mắm.
Trên hết, Sĩ An tự hào rằng món làm nhà hàng vụt sáng là bao burger. Cách đây 7-8 năm, ông từng thắng giải tại một kiện về burger ở Đức khi táo bạo kết hợp vỏ bánh bao, nhân buger và rau của bánh mì thành buger phiên bản Việt. Một thời gian sau, ồ ạt các quán ăn Việt ở Đức đưa món ăn này vào thực đơn.
Sĩ An (áo trắng) trong lần về Việt Nam cách đây nhiều năm.
Với ông, món ăn Việt đúng chuẩn không chỉ nằm hương vị, kỹ thuật, mà còn gói ghém câu chuyện đằng sau. Các món miền Trung sẽ dùng nguyên liệu chính là tinh bột, vì khu vực này thường chống chọi với khí hậu khắc nghiệt và lao động vất vả. Riêng cơm tấm TP.HCM cũng ra đời từ thời lao động nghèo, người dân phải tận dụng hạt gạo vỡ lấp đầy bụng.
"Việc mỗi ngày nấu món Việt, mang đến cho thực khách nước ngoài là cách tôi gần hơn với nơi mình sinh ra. Thực đơn sẽ không dừng lại, vì tôi luôn hướng về Việt Nam", Sĩ An bày tỏ.
Tại các quốc gia, không ít nhà hàng, quán cà phê Việt tạo được tiếng vang. Điển hình là nhà hàng Camille (Mỹ), The Cây Tre (Anh), PhoBar (Mỹ), Bonjour Vietnam (Đan Mạch)...
Gần đây, Nâu Coffee (Mỹ) cũng gây chú ý với hình ảnh ghế nhựa đỏ, cà phê phin và trải nghiệm ngồi vỉa hè. Mỗi đợt mở bán, quán phục vụ hơn 300 ly.
Trúc Hồ
Ảnh: NVCC