Tại thôn Gốc Quân, xã Đông Cuông (Lào Cai), ngay từ đầu tuần, Ban công tác thôn đã tổ chức thông tin, tuyên truyền các khuyến cáo của ngành chuyên môn về các biện pháp phòng, chống đói rét cho trâu, bò bằng hình thức trực tiếp và qua nhóm Zalo của thôn. Nhiều hộ chăn nuôi đã chủ động gia cố lại chuồng trại, che chắn kín gió bằng bạt, bao tải; lót nền chuồng bằng rơm khô để giữ ấm cho vật nuôi trong những ngày nhiệt độ xuống thấp.
Người dân Đông Cuông chủ động dự trữ, ủ thức ăn cho gia súc trong mùa đông
Ông Cầm Ngọc Tuyến, Trưởng thôn Gốc Quân cho biết: Ngoài ý thức của từng hộ chăn nuôi, thôn cũng thường xuyên nhắc nhở bà con không thả gia súc ra đồng khi nhiệt độ dưới 12 độ C, phải nuôi nhốt, cho ăn đầy đủ khẩu phần.
“Thôn đã đẩy mạnh tuyên truyền tới các hộ chăn nuôi, tập trung vào việc che chắn chuồng trại, phòng chống rét cho đàn gia súc, gia cầm, nhất là trâu, bò; đồng thời chủ động dự trữ thức ăn. Ngay từ đầu vụ thu hoạch, nhiều hộ đã thu gom rơm rạ để làm nguồn thức ăn cho trâu, bò trong mùa đông, nội dung này được bà con thực hiện khá tốt”, ông Tuyến nói.
Cán bộ xã Đông Cuông kiểm tra công tác phòng rét tại các hộ chăn nuôi
Không chỉ riêng thôn Gốc Quân, tại 26/26 thôn, bản của xã Đông Cuông, công tác phòng, chống rét cho vật nuôi cũng được triển khai quyết liệt. Ngoài việc dự trữ thức ăn khô từ trước, người dân cũng tăng cường bổ sung thức ăn thô xanh như rơm rạ, thân cây ngô; bổ sung thêm thức ăn tinh và khoáng chất để nâng cao sức đề kháng cho đàn vật nuôi.
Theo thống kê, toàn xã Đông Cuông hiện có khoảng 50.000 con gia súc, trong đó gần 3.500 con trâu, bò. Phần lớn các hộ chăn nuôi theo hình thức nhỏ lẻ, phân tán.
Trâu bò được người dân đưa về nuôi nhốt để tránh rét
Ông Lê Thanh Hùng, Chủ tịch UBND xã Đông Cuông cho hay, trước nguy cơ rét đậm, rét hại kéo dài, UBND xã đã xây dựng phương án phòng, chống đói rét cho vật nuôi vụ đông xuân 2025-2026, giao nhiệm vụ cụ thể cho từng cán bộ phụ trách thôn, bản.
“Chúng tôi đã kịp thời chỉ đạo các thôn, bản tuyên truyền trên hệ thống loa truyền thanh, trên trang thông tin điện tử, đồng thời ban hành văn bản chỉ đạo và thông tin trên các nhóm Zalo gửi tới các đồng chí Bí thư và các lực lượng nòng cốt. Nội dung tập trung vào công tác phòng, chống rét, phòng, chống dịch bệnh cho đàn gia súc như trâu, bò, cũng như đối với cây giống, con giống trên địa bàn. Xã cũng đã cử cán bộ trực tiếp xuống cơ sở để hướng dẫn người dân gia cố, che chắn chuồng trại, bảo đảm giữ ấm cho đàn gia súc, đặc biệt là trâu, bò trong thời điểm rét đậm, rét hại”, ông Lê Thanh Hùng cho biết.
Cùng với đó, xã Đông Cuông cũng phối hợp với lực lượng thú y tăng cường kiểm tra, giám sát dịch bệnh; tổ chức tiêm phòng đầy đủ các loại vaccine theo kế hoạch; kịp thời xử lý khi phát hiện gia súc có dấu hiệu ốm, yếu do ảnh hưởng của thời tiết lạnh và dịch bệnh phát sinh… với mục tiêu góp phần ổn định sản xuất, bảo đảm sinh kế cho người dân trong mùa đông giá rét.
Tại tỉnh Lai Châu, đàn trâu của gia đình anh Lù A Khoa, ở bản Pho Sin Chải, xã Tả Lèng khi thời tiết ấm thường được chăn thả tại lán nương để tiện chăm sóc. Tuy nhiên, ngay khi nắm được thông tin không khí lạnh tăng cường, nhiệt độ giảm mạnh, anh Khoa đã chủ động đưa toàn bộ đàn trâu về nuôi nhốt tại vườn nhà, quây kín chuồng trại và tích cực dự trữ thức ăn.
Anh Lù A Khoa chia sẻ: "Gia đình tôi đang nuôi 3 con trâu. Nghe chính quyền tuyên truyền là có không khí lạnh về nên đã đưa về chuồng hết rồi. Tôi đã đi cắt cỏ về cho trâu ăn và mua bạt về che chắn và sưởi ấm. Giờ thì trâu giữ được sức khỏe và không còn sợ chết rét nữa".
Người dân vùng cao Lai Châu bổ sung lượng thức ăn thô xanh và thức ăn tinh cho đàn gia súc để tăng sức để kháng
Xã Tả Lèng nằm dọc sườn dãy Hoàng Liên Sơn, được sáp nhập từ ba xã vùng cao của huyện Tam Đường cũ, gồm Hồ Thầu, Giang Ma và Tả Lèng. Những ngày qua, nhiệt độ tại nhiều bản trên địa bàn xã giảm sâu, có nơi chỉ từ 6-7 độ C, kèm theo mưa mù, gây rét đậm, rét hại, đe dọa trực tiếp tới sức khỏe đàn đại gia súc.
Trước tình hình đó, chính quyền xã đã phát huy vai trò của đội ngũ bí thư chi bộ, trưởng bản trong việc tuyên truyền, vận động người dân đưa gia súc về nuôi nhốt, che chắn chuồng trại, bổ sung thức ăn tinh nhằm tăng sức đề kháng cho vật nuôi.
Ông Lù A Páo, Bí thư Chi bộ bản Lùng Than, xã Tả Lèng cho biết: "Từ lúc tôi làm Bí thư chi bộ, thường thường đến mùa rét từ tháng 11-12 hàng năm, tôi đều tuyên truyền cho người dân. Trong các buổi sinh hoạt chi bộ, tôi cũng tuyên truyền cho các đảng viên để phòng, chống rét cho gia súc của gia đình. Ví dụ như trâu, bò, ngựa thì phải che bạt để phòng rét, để đảm bảo trâu, ngựa không chết rét".
Chủ động đưa gia súc từ vùng cao xuống vùng thấp là giải pháp tối ưu để giảm thiểu các thiệt hại do giá rét gây ra
Hiện, xã Tả Lèng có tổng đàn gia súc gần 10.000 con, trong đó trâu, bò trên 3.000 con. Theo cơ quan chuyên môn, trong điều kiện nhiệt độ xuống thấp kèm mưa mù, nếu gia súc không được chăm sóc, che chắn tốt rất dễ bị cước chân, giảm sức đề kháng, bỏ ăn và nguy cơ chết rét là rất cao.
Trước diễn biến phức tạp của thời tiết, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lai Châu đã cử cán bộ xuống cơ sở, phối hợp với chính quyền các địa phương kiểm tra, hướng dẫn người dân thực hiện nghiêm các biện pháp phòng, chống rét, tuyệt đối không thả rông gia súc trong những ngày mưa rét kéo dài.
Đốt lửa sưởi ấm cho gia súc
Ông Phạm Anh Hùng, Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Lai Châu khuyến cáo: "Những ngày nhiệt độ xuống dưới 15 độ C, đặc biệt là kèm theo mưa phùn, cơ quan chuyên môn khuyến cáo bà con phải đưa gia súc từ nơi cao về nơi thấp và đưa vào trong chuồng trại có che chắn để tránh gió lùa. Bà con có thể đốt lửa sưởi nhưng trong quá trình đốt để sưởi ấm cho gia súc thì phải đảm bảo thoáng gió, tránh gia súc bị ngạt. Đồng thời bà con phải cung cấp đủ thức ăn thô, xanh và bổ sung thêm thức ăn tinh từ 1-2kg mỗi con, đặc biệt là giữ ấm, không để chuồng trại bị ướt".
Trong bối cảnh rét đậm, rét hại được dự báo còn có thể kéo dài, sự chủ động của người chăn nuôi cùng sự vào cuộc kịp thời của chính quyền và ngành chức năng, chắc chắn đàn gia súc ở Lai Châu sẽ được bảo vệ an toàn, góp phần ổn định sinh kế cho người dân vùng cao và duy trì mục tiêu phát triển chăn nuôi bền vững.
Khắc Kiên-Thừa Xuân/VOV-Tây Bắc